I SA/Bk 262/18
WyrokWSA w Białymstoku2018-06-13
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini, Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja kasacyjna Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia, była uzasadniona ze względu na potrzebę przeprowadzenia postępowania dowodowego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja kasacyjna organu odwoławczego była prawidłowa. Organ odwoławczy zasadnie uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ zebrane dowody nie pozwalały na jednoznaczną ocenę prawidłowości decyzji wymiarowej, a konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części przekraczała kompetencje organu drugiej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym za 2015 r. Wójt Gminy S. wydał decyzję ustalającą wysokość podatku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na braki w postępowaniu dowodowym. Skarżący zakwestionowali prawidłowość decyzji kasacyjnej, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi L. i S. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2015 r. oddala skargę
Decyzją z dnia [...] października 2017 r., nr [...] Wójt Gminy S. ustalił L. i S. H. (dalej też jako: "Skarżący") wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 r. od nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym: D., P. , Z. na kwotę: 19.885,00 zł. Przy czym jej płatność miałaby nastąpić w czterech ratach po 4.971,00 zł i ostatnia w wysokości 4,972,00 zł, płatnych w terminach do [...] marca 2015 r., [...] maja 2015 r., [...] września 2015 r. i [...] listopada 2015 r.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że Skarżący w ostatniej, przedłożonej w dniu [...] grudnia 2015 r., informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego jako podstawę opodatkowania wskazali:
-465,25 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej;
-1741,75 m2 powierzchni gruntów pozostałych;
-383,40 m2 powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych:
-255,20 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej;
-30,25 m2 powierzchni użytkowej budynków pozostałych;
-14 854,70 m2 gruntów zwolnionych na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy
z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm., dalej powoływana jako "u.p.o.l.");
-21,60 m2 powierzchni użytkowej budynków oraz 21,60 m: powierzchni gruntu, zwolnionych na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l;
-108,40 m2 powierzchni użytkowej budynków oraz 108,40 m2 powierzchni gruntu zwolnionych na podstawie art. 6 ust. 2 u.p.o.l;
-0,540625 ha gruntów rolnych klasy RV1 (w zwolnieniu wykazał 5,40625 ha gruntów ornych klasy VI zwolnionych na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U z 2013 r., poz. 1381 ze zm.).
-14,33 ha gruntów leśnych z drzewostanem do 40 lat.
Nadmienił też, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2016 r. poz. 1629 ze zm.) podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków (zwanej dalej EGiB) oraz, że w aktach, które posiada, znajdują się wypisy z rejestru gruntów i budynków i kopie map dotyczących działek nr: [...] obręb geodezyjny "P., nr [...] obręb Z., nr. [...] D., dotyczące stanu w Ewidencji Gruntów i Budynków Starostwa Powiatowego w S. w 2015 r.
Organ prowadząc, na podstawie art. 272 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., zwanej dalej: "o.p."), czynności sprawdzające ustalił, że informacja złożona przez Skarżących zawiera szereg błędów. Miały one polegać na tym, że deklaracja została złożona na niewłaściwym druku, zawierała błędy w oznaczeniu ogólnej powierzchni gruntów rolnych pozostających w posiadaniu Skarżących oraz nie wskazano w niej nieruchomości, których ww. są posiadaczami (m.in. budowli, budynków). Wobec poczynionych ustaleń, organ w dniu [...] grudnia 2015 r. oraz w dniu [...] stycznia
2016 r. wezwał strony do złożenia stosownych wyjaśnień i złożenia korekty informacji podatkowej.
W odpowiedzi na ww. wezwanie pełnomocnik złożył wyjaśnienia co do wykazanych podstaw opodatkowania, korektę informacji podatkowej, projekty budowalne: projekt zamienny "Budynek gospodarczy z częścią mieszkalną" oraz projekt "Rozbudowy budynku gospodarczego z częścią mieszkalną o Mały Zakład Gastronomiczny" oraz pełnomocnictwo z dnia [...] czerwca 2016 r. (które nie spełniało wymogów zawartych w art. 138a-144a o.p.). Następnie [...] lipca 2016 r. pełnomocnik złożył pełnomocnictwa szczególne od L. H. i S. H. do reprezentowania ich w sprawie oznaczonej w Urzędzie Gminy S. pod sygnaturą [...] (dotyczącej opodatkowania nieruchomości w 2016 r.).
Dysponując opisaną dokumentacją, w dniu [...] lipca 2017 r. Wójt Gminy S. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia Skarżącym zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, rolnym, leśnym za 2015 r.
W dalszej części uzasadnienia organ podniósł, że na podstawie włączonej do akt sprawy dokumentacji od P. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków Delegatura w S. dotyczącej nieruchomości W. Kolejki Wąskotorowej przyjął, że zgodnie ze stanowiskiem stron, nieruchomość ta spełnia przesłankę zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Stwierdził też, że Skarżący nie wykazali jako gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, pod budynkiem tzw. "głównym" na działkach nr [...] obręb P. oraz pod budynkami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej położonymi na działce nr [...], a jedynie grunty przy "budynku głównym" o pow. 683 m2. Wątpliwości organu wzbudził także sposób zakwalifikowania powierzchni "budynku głównego" - niezgodnie z zapisami EGiB, dokumentacją budowlaną, ustaleniami kontroli podatkowej. W ocenie organu I instancji Skarżący nie przedstawili żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że w przeważającej części budynek ten pełni funkcję mieszkaniową. Co więcej, sami - przez ustalonego w tym celu pełnomocnika - w dniu [...] października 2014 r. zwrócili się do Starosty S. o dokonanie zmiany zapisów dotyczących budynków oznaczonych aktualnie nr [...] obręb geod. P. Odnosząc się do kwestii budynku o powierzchni 108,40 m2, od którego - z racji na brak atrybutów budynku — miał nie powstać obowiązek podatkowy, organ zauważył, iż ma on dach i ściany, a o prawidłowości jego opodatkowania rozstrzygał już, m.in. WSA w Białymstoku w wyroku z 16 maja 2017 r., sygn. akt I SA/Bk 134/17. Organ przyjął, że łączna powierzchnia działek dzierżawionych przez Skarżących od Nadleśnictwa S. wynosiła 1,8852 ha, natomiast po dokonanej w 2011 r. i wprowadzonej w 2012 r. do EGiB modernizacji łączna ich powierzchnia wynosi 1,8992 ha, podatnicy sami w piśmie wskazują, że łączna powierzchnia gruntów podlegająca opodatkowaniu wynosi 16,6038 ha i taką powierzchnię powinni wykazać w informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnym, leśnym.
Następnie organ przywołał treść art. 7 ust. 1 lit. b u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym w 2015 r. oraz stwierdził, że ze zwolnienia z podatku od nieruchomości korzystają wyłącznie budowle, wchodzące w skład infrastruktury kolejowej oraz zajęte pod nie grunty, po spełnieniu warunków wymienionych w ww. przepisie. Tym samym stwierdził, że ze zwolnienia nie mogą korzystać budynki oraz położone pod nimi grunty, a także grunty niezabudowane (na których nie jest posadowiona budowla), choćby ustawa o transporcie kolejowym zaliczała je do infrastruktury kolejowej. W związku z tym, budowla w postaci torów kolejowych
o wartości oszacowanej przez biegłego rzeczoznawcę na sumę 84.300 zł, budowla ogrodzenia 6.350 zł, grunty działek [...] sklasyfikowanew EGiB Starostwa Powiatowego w S. jako Tk (tory kolejowe) o pow. 5.570 m2 oraz grunt oznaczony w EGiB nr [...] o pow. 84 m2, zabudowany wiatą, korzystają ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. b u.p.o.l.
W oparciu o dane z EGiB Starostwa Powiatowego w S. organ przyjął zaś, że w obrębie działki nr [...] P. istnieją nieruchomości (grunty i budynki) oraz budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez Skarżących, gdyż znajdują się w posiadaniu W. Kolei Wąskotorowej s. c. L. H., S. H.
Uznał, że zgodnie z dokumentacją pozostającą w posiadaniu organu, zwolnieniu z podatku od nieruchomości podlegały: grunty TK, budynek ozn. w EGiB nr [...] "muzeum". Jeśli zaś chodzi o elementy podlegające opodatkowaniu według stawek przewidzianych dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej na działce [...], to organ wskazał na: budynek o nr [...] w EGiB, budynek o nr [...] w EGiB, budynek o nr [...] w EGiB, budynek o nr [...] w EGiB, budynek o nr [...] w EGiB, ponieważ znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy W. Kolej Wąskotorowa s.c. L. H., S. H.
Odnośnie gruntu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej na działce nr [...], Wójt Gminy S. podniósł, że obejmuje powierzchnię zabudowy budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej
(155 m2 + 174 m2) oraz grunt wskazany przez Skarżącego w piśmie z [...] lipca
2016 r. -242,25 m2. Na działce nr [...] grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej 80 m2, grunt rolny zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej 181,20 m2 (razem 261,20 m2 wykazane przez stronę). Na działce nr [...] grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej 180,45 m2, wykazane przez stronę. Natomiast powierzchnia 574,75 m2 z działki nr [...] oraz 619,55 m2 z działki nr [...], 59,00 m2 z działki nr [...] to grunty pozostałe.
Zauważył też, że w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie z dnia
[...] lutego 2015 r. o zakończeniu w dniu [...] listopada 2014 r. budowy "trzech studni wraz z instalacją podziemną pod potrzeby pomp ciepła" złożone Powiatowemu Inspektoratowi Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. przez W. Kolej Wąskotorową s.c. Spółka otrzymała pozwolenie na budowę tychże studni na działkach nr [...] obręb P. decyzją Starosty S. z dnia [...] maja 2014 r.,
nr [...]. Ich wartość początkowa, zgodnie z przedłożoną przez stronę ewidencją środków trwałych z 2015 r. wynosi 61 649,59 zł. Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z załącznikiem kategorii obiektów budowlanych do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332, ze zm.), kategoria VIII obejmuje inne budowle. Wobec powyższego budowla w postaci trzech studni o wartości 61 649,59 zł znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy i podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości od budowli związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej według stawki 2%. Kończąc organ wyjaśnił, że nie podzielił stanowiska stron, że budynek oznaczony w EGiB nr [...]
i [...], położony na działce nr [...] w P., nie podlega opodatkowaniu. Podniósł, że nie została zakończona jego budowa, ponieważ z posiadanych dokumentów wynika, iż ten budynek istnieje od dawna, a w aktach znajduje się projekt budowalny dotyczący zmiany sposobu użytkowania z rozbudową i przebudową istniejącego budynku gospodarczego na budynek usługowy.
Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w S. decyzją z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...], działając na podstawie art. 233 § 2 o.p., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że Skarżący są właścicielami i posiadaczami nieruchomości
i obiektów budowlanych w rozumieniu u.p.o.l., a także lasów i gruntów rolnych położonych na terenie gminy S. na działkach ozn. nr geod [...].w miejscowości P.
i działkach nr [...] w miejscowości Z. oraz nr [...] w miejscowości D. W związku z tym w 2015 r. ciążył na nich obowiązek podatkowy w podatku rolnym, leśnym i podatku od nieruchomości. Sporna natomiast jest wysokość przypadającego na nich zobowiązania podatkowego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium stwierdziło, że chybiony jest zarzut dotyczący błędnej kwalifikacji budynków oznaczonych w ewidencji gruntów
i budynków nr [...] jako związane z działalnością gospodarczą. Za niezasadny organ odwoławczy uznał także zarzut błędnego potraktowania budynku ozn. nr [...] zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości P. jako nieruchomość związaną z działalnością gospodarczą.
Odnośnie zaś opodatkowania podlegającego przebudowie i rozbudowie budynku magazynu technicznego (ozn. nr [...] położonego na działce ozn. nr ewid. [...]), Kolegium podniosło, że wprawdzie budynek ozn. nr [...] na działce nr [...] w miejscowości P. ma podlegać jedynie przebudowie i rozbudowie, to według twierdzeń odwołującego się na skutek prowadzonych prac, obejmujących usuniecie dachu i ścian przestał on pełnić funkcję budynku. Wskazał, że z akt organu pierwszej instancji nie wynika natomiast w jakim stanie obiekt ten był w 2015 r., za który Skarżącym ustalany jest łączny wymiar zobowiązania podatkowego. Przekonującego dowodu na tę okoliczność nie mogą stanowić, zdaniem Kolegium, oględziny organu podatkowego, które przeprowadzane były trzy lata wcześniej, tj. w 2012 r. Organ odwoławczy zaznaczył, że w celu ustalenia kwalifikacji spornego obiektu, należałoby sięgnąć do innych dowodów, np. przesłuchując strony, czy wzywając je do przedstawienia dokumentacji budowlanej zawierającej opis przebiegu prac budowalnych w obrębie obiektu nr [...]. Tylko w ten sposób organ będzie mógł przekonująco ustalić jaki był status tego obiektu na potrzeby wymiaru podatku w 2015 r. W tym zakresie, zdaniem Kolegium, organ I instancji nie sprostał opisanym wyżej wymogom dotyczącym postępowania dowodowego.
Ponadto organ odwoławczy podniósł, że organ pierwszej instancji
w nieprzekonujący sposób uzasadnił kwestię opodatkowania wybudowanych przez Skarżących w 2014 r. studni pod potrzeby pompy ciepła. W ocenie Kolegium, Wójt Gminy S.i nie wskazał czym kierował się uznając całe przedsięwzięcie określone w zawiadomieniu o zakończeniu robót budowlanych jako "budowa trzech studni wraz z instalacją podziemną pod potrzeby pomp ciepła" jako budowlę. Następnie organ odwoławczy przywołał treść art. 1 a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oraz stwierdził, że studnie na potrzeby pomp ciepła nie mogą być przyrównywane do wymienianych w nim obiektów, zatem nie ma podstaw by zaliczać je do obiektów małej architektury. Zdaniem Kolegium ww. studnie stanowią obiekty, których cechy architektoniczne przemawiają za ich sklasyfikowaniem jako budowli. Za takim sposobem ich klasyfikacji opowiedział się również organ nadzoru budowlanego, który w decyzji z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] potraktował je jako obiekt kategorii VIII według załącznika do ustawy Prawo budowlane, do których zalicza się inne budowle. Zdaniem Kolegium, organ pierwszej instancji nie dostrzegł, że tylko trzy studnie zostały potraktowane jako obiekt o takiej klasyfikacji, nie obejmował
on natomiast budowy instalacji podziemnej pod potrzeby pomp ciepła na działce
nr [...] w miejscowości P. W konsekwencji nie wyjaśnił, czy i ewentualnie z jakich powodów, jako podstawę opodatkowania przyjął studnie wraz podziemną infrastruktura.
Organ odwoławczy stwierdził również, że organ pierwszej instancji nieprawidłowo potraktował małżonków jako podatników podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego. Wyjaśnił, że po dniu 1 stycznia 2003 r. małżonków traktuje się tak jak innych współwłaścicieli nieruchomości, gruntów rolnych i, leśnych. Zdaniem Kolegium, organ podatkowy powinien sporządzić decyzję wymiarową, ustalającą wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach wskazując w nich oboje małżonków jako podatników oraz podatek
w jednej kwocie. Taką decyzję otrzymać powinien każdy z małżonków. Stąd też doręczenie jej w jednym egzemplarzu - tak jak uczynił to organ pierwszej instancji, jest w ocenie Kolegium, działaniem wadliwym.
Mając powyższe ustalenia na względzie Kolegium za konieczne uznało uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy zalecił organowi I instancji aby ponowne zweryfikował w jaki sposób na potrzeby opodatkowania w 2015 r. zakwalifikowany ma być obiekt magazynu technicznego na działce nr [...] oraz, które części inwestycji polegającej na budowie studni wraz
z instalacją podziemną na potrzeby pomp ciepła, należy uznać za budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili:
1) naruszenie prawa materialnego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj.:
- art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., poprzez błędne uznanie, że studnie pod potrzeby pomp ciepła stanowią budowle, a tym samym stanowią odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości,
- art. 6 ust. 2 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, poprzez uznanie, że możliwe jest wymierzenie podatku od budynku magazynu technicznego podczas trwającej rozbudowy i przebudowy.
- art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.p.o.l. w zw. z art. 1 a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 3 i 3a ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym,
2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności: art. 121, art. 187 § 1 i 3, art. 191 i art. 210 § 4 o.p., poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego, co do rzeczywistego sposobu wykorzystania budynków nr [...], położonych na działkach [...].
W uzasadnieniu skargi [pełnomocnik rozwinął podniesione w niej zarzuty. Jego argumentacja opierała się na twierdzeniach, że definicja budowli zawarta
w ustawie Prawa budowlane nie ma charakteru otwartego, a dokonana przez organ interpretacja pojęcia budowli jest ewidentnie sprzeczna z Konstytucją RP. Wykazał również, że organ pierwszej instancji nie ustalił w przekonujący sposób przeznaczenie budynków należących do Skarżących, oraz stwierdził, że
w rozpoznawanej sprawie należało dokładnie ustalić, do czego służą poszczególne pomieszczenia w budynkach Skarżących, będących przedmiotem opodatkowania.
W odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z uwagi na jej bezzasadność. Zdaniem Kolegium zarzuty i wnioski zostały sformułowane całkowicie w oderwaniu od rodzaju i charakteru skarżonego rozstrzygnięcia. Autorowi skargi umknęło, że skarżona decyzja wydana została na podstawie art. 233 § 2 o.p.
Podczas rozprawy w dniu 13 czerwca 2018 r. pełnomocnik złożył pismo
i wniósł o dopuszczenie załączonych dokumentów jako dowodów w sprawie. Złożył też spis kosztów. Sąd postanowił dopuścić złożone dokumenty jako dowody
w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zasadniczy spór w sprawie, pomiędzy Skarżącymi a organem podatkowym, sprowadzał się do oceny prawidłowości wysokości opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów, budynków i budowli w 2015 r. Bezsporne jest natomiast, że Skarżący są właścicielami i posiadaczami nieruchomości i obiektów budowlanych
w rozumieniu u.p.o.l., a także lasów i gruntów rolnych położonych na terenie gminy S. na działkach ozn. nr geod. [...] w miejscowości P. i działkach nr [...] w miejscowości Z. oraz nr [...] w miejscowości D.
Na wstępie należy wskazać, że przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja kasacyjna organu odwoławczego, wydana na podstawie art. 233 § 2 o.p. Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy może uchylić w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę, organ odwoławczy wskazuje okoliczności faktyczne, które należy zbadać przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Z regulacji tej wynika, że decyzja uchylająca
w całości rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia może być wydana wyłącznie, gdy spełnione zostaną przesłanki wymienione w cytowanym przepisie, tj. wówczas, gdy organ pierwszej instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania dowodowego, albo przeprowadzone postępowanie nie jest wystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
Należy podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że dowody zebrane przez organ pierwszej instancji nie pozwalają na jednoznaczną ocenę prawidłowości decyzji wymiarowej w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 r. Przeprowadzone w pierwszej instancji postępowanie nie jest wystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Braki w dotychczasowym postępowaniu były na tyle istotne, że konieczne stało się przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu jednoznacznego ustalenia w jaki sposób na potrzeby opodatkowania w 2015 r. zakwalifikowany ma być obiekt magazynu technicznego na działce nr [...]. Kolegium wskazało, że dowodem na tę okoliczność nie mogą stanowić oględziny organu podatkowego, które przeprowadzane były trzy lata wcześniej, tj. w 2012 r. Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że w celu ustalenia kwalifikacji obiektu, tj. budynku ozn. nr [...] na działce nr [...] w miejscowości P., należałoby sięgnąć do innych dowodów, np. przesłuchując strony, czy wzywając je do przedstawienia dokumentacji budowlanej zawierającej opis przebiegu prac budowalnych w obrębie obiektu nr [...].
Ponadto rozważenia wymagało, które części inwestycji polegającej na budowie studni wraz z instalacją podziemną na potrzeby pomp ciepła, należy uznać za budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji nie dostrzegł bowiem, że tylko trzy studnie zostały potraktowane jako obiekt (kategorii VIII według załącznika do ustawy Prawo budowlane, do których zalicza się inne budowle), nie obejmował on natomiast budowy instalacji podziemnej pod potrzeby pomp ciepła na działce nr [...]
w miejscowości P.
W świetle tych okoliczności nie budzi wątpliwości Sądu, że organ odwoławczy nie dysponował materiałem dowodowym pozwalającym na dokonanie merytorycznej oceny decyzji organu I instancji, co jednoznacznie wskazuje na brak podstaw zastosowania w sprawie art. 229 o.p., zgodnie z którym organ odwoławczy może przeprowadzić, na żądanie strony lub z urzędu, dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Konieczność poczynienia w sprawie szeregu ustaleń i zgromadzenia nowych dowodów przekracza ramy postępowania przed organem II instancji. Prawidłowo zatem organ odwoławczy na podstawie art. 233 § 2 o.p. uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, bowiem rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.
Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 2, art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.p.o.l., Sąd stwierdził, że nie mają one uzasadnionych podstaw i wynikają z niezrozumienia charakteru decyzji, dla której materialnoprawną podstawę stanowi art. 233 § 2 o.p. (tzw. decyzji kasacyjnej). Rozstrzygnięcie organu odwoławczego ma jedynie charakter formalny, nie odnosi się do istoty sprawy i nie przesądza o jej wyniku (tak wyrok NSA z dnia 1 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1675/10). Przesłanki podjęcia rozstrzygnięcia kasacyjnego odnoszą się do pierwszego etapu stosowania prawa, tj. kwestii dotyczącej postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. Oczywistym jest przy tym, że wiążąca wypowiedź co do zastosowania, bądź nie, określonej normy prawa materialnego może mieć miejsce tylko w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Jeżeli więc, w wyniku istotnych uchybień w postępowaniu dowodowym, stan faktyczny sprawy nie jest znany (nie został prawidłowo wyjaśniony), nie jest możliwe wyrażenie jakiegokolwiek miarodajnego stanowisko co do zastosowania prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 10 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 470/13, opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Bezzasadny okazał się też zarzut naruszenia przepisów postępowania,
a w szczególności art. 121, art. 187 § 1 i 3, art. 191 i art. 210 § 4 o.p., tym bardziej, że Kolegium już w zaskarżonej decyzji stwierdziło, że chybiony jest zarzut dotyczący błędnej kwalifikacji budynków ozn.. w ewidencji gruntów i budynków nr [...] jako związane z działalnością gospodarczą oraz zarzut błędnego potraktowania budynku ozn. nr [...] zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości P. jako nieruchomość związaną z działalnością gospodarczą. Nie ma bowiem wątpliwości co do tego, iż wyłącznym powodem i uzasadnieniem wydania decyzji kasacyjnej przez organ odwoławczy może być tylko potrzeba ponownego przeprowadzenia w sprawie w całości lub w części postępowania dowodowego. Tymczasem kwalifikacja ww. budynków nie budziła zastrzeżeń organu odwoławczego.
Ponadto Sąd pragnie zaznaczyć, że Kolegium częściowo podzieliło zarzuty, jakie przedstawiono w odwołaniu od decyzji, co w rezultacie doprowadziło do jej uchylenia w całości. Stąd trudno jest znaleźć uzasadnienie dla działań strony skarżącej.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu dowodowym organ pierwszej instancji z urzędu będzie też zobowiązany do zastosowania się do aktualnego na dzień wydania decyzji orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Ale dopiero po prawidłowym i zupełnym odzwierciedleniu stanu faktycznego. W toku ponownie prowadzonego postępowania dowodowego uaktualnią się zatem wszystkie wątpliwości strony postępowania, co przełoży się na możliwość inicjowania wniosków dowodowych w sprawie.
W tym stanie rzeczy skarga, jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. Nr 1369 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło