I SA/Bk 273/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. J. V. D. V. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia części zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2008-2010, całości odsetek za zwłokę od w/w zaległości oraz rozłożenia na raty w/w zaległości wraz z odsetkami za zwłokę i umorzenie postępowania w sprawie umorzenia opłaty prolongacyjnej jako bezprzedmiotowego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. J. V. d. V. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną T. S. Źródło utrzymania rodziny stanowi emerytura uzyskiwana przez wnioskodawcę w wysokości 1.100 Euro oraz jego żonę w wysokości 960 zł. W skład majątku rodziny skarżącego wchodzi dom o powierzchni [...] m² (własność żony). Poza tym skarżący nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Dodatkowo A. J. V. d. V. podniósł, iż koszty utrzymania nieruchomości, zakupu wyżywienia oraz koszty leczenia pochłaniają w całości uzyskiwane dochody. Ponadto skarżący wraz z małżonką zaciągnął pożyczkę w kwocie 25.000 zł z miesięczną ratą 1.140 zł na budowę schodów. Wydatki związane z pokryciem kosztów bieżącego, miesięcznego utrzymania rodziny wynoszą łącznie 3.787 zł i przedstawiają się następująco: energia elektryczna – 211 zł, telewizja – 109 zł, Internet – 80 zł, gaz – 400 zł, wywóz śmieci 49 zł (145 zł na 3 miesiące), woda – 134 zł (800 zł na 6 miesięcy), podatek od nieruchomości – 20 zł (232 zł za rok), wyżywienie na 2 osoby – 1000 zł, chemia gospodarcza – 70 zł, pożyczka 1.140 zł, koszty lekarstw i wizyt lekarskich – około 574 zł (k. 12-13). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Deuter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu A. J. V. d. V. wykazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Dochody miesięczne dwuosobowej rodziny zostały we wniosku określone na 1.100 Euro oraz 960 zł (k. 23). Wskazać przy tym należy, iż 1.100 Euro według kursu NBP na datę pisania niniejszego postanowienia w przeliczeniu na polską walutę daję kwotę 4.519,90 zł. W sumie zatem rodzina skarżącego miesięcznie dysponuje kwotą 5.479,90 zł. Wyszczególnione wydatki miesięczne związane z bieżącym utrzymaniem rodziny wynoszą łącznie 3.787 zł. Majątek rodziny wnioskodawcy stanowi dom o powierzchni [...] m². Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności (k. 12-13). Mając na uwadze powyższe okoliczności należało stwierdzić, iż posiadanie przez skarżącego i jego żonę stałego źródła dochodu (emerytury) w wysokości 5.479,90 zł miesięcznie w połączeniu z wykazanymi miesięcznymi kosztami utrzymania dwuosobowej rodziny wraz ze spłatą zaciągniętej pożyczki (3.787 zł), pozwalają na uznanie, iż A. J. V. d. V. jest w stanie pokryć koszty sądowe w sprawie niniejszej, które kształtują się aktualnie na poziomie 500 zł. Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stanowi fakt posiadania przez A. J. V. d. V. stałego źródła dochodów w wysokości przekraczającej wykazane wydatki. Ponadto zaakcentować należy, iż skarżącemu nawet po uiszczeniu wykazanych miesięcznych kosztów bieżącego utrzymania rodziny pozostaje kwota ponad 1.500 zł, która to powinna być przeznaczona na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej. Skarżący inicjując postępowanie sądowoadministracyjne powinien się liczyć bowiem z obowiązkiem ponoszenia związanych z nim wydatków. Co do zasady prawo pomocy nie powinno być udzielane osobom, które otrzymują stałe miesięczne dochody w wysokości przewyższającej kwotę przeznaczaną na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Sytuacja taka pozwala na przygotowanie się do wszczęcia akcji sądowej poprzez zaoszczędzenie odpowiednich środków na ten cel (vide: Magdalena Baduchowska, Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, cz. II, Doradztwo Podatkowe 2005/9/51 [w] System Informacji Prawnej Lex OMEGA nr publ. 49597). Niewątpliwie koszty postępowania sądowoadministracyjnego – w tym koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawca natomiast nie udowodnił zaistnienia takiej okoliczności. W tym stanie rzeczy uiszczenie przez A. J. V. d. V. kwoty wpisu sądowego oraz pokrycie pozostałych kosztów, które ewentualnie mogą wystąpić w niniejszej sprawie nie doprowadzi do powstania niedostatku w utrzymaniu jej rodziny, przeciwnie mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawcy. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.