I SA/Bk 28/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2016-04-13

Skład orzekający: Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który zadeklarował wysokie miesięczne wydatki na spłatę kredytów przekraczające jego dochód z emerytury i działalności gospodarczej, ale nie przedstawił pełnej dokumentacji dochodów i wydatków, może zostać uznany za osobę niezdolną do ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego w celu przyznania mu prawa pomocy?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy odmawia się przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, ponieważ nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pomimo zadeklarowania wysokich wydatków na spłatę kredytów, wnioskodawca nie przedstawił pełnej dokumentacji dochodów z działalności gospodarczej i wyciągów bankowych, co uniemożliwia ustalenie jego faktycznych możliwości finansowych i rodzi wątpliwości co do posiadania nieujawnionych środków finansowych.
Stan faktyczny
M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności podatkowych. Wnioskodawca wskazał na niską emeryturę jako główne źródło dochodu, ale posiada również dom, nieruchomość rolną i samochód, a także zaciągnął wysokie kredyty bankowe. Pomimo wezwania sądu, nie przedstawił pełnej dokumentacji dochodów z działalności gospodarczej i wyciągów bankowych, co uniemożliwiło sądowi jednoznaczne ustalenie jego sytuacji finansowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu podatku od nieruchomości i podatku leśnego za 2012 rok p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. M. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje emerytura w wysokości 1.017 zł. W skład majątku M. W. wchodzi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka oraz nieruchomość o powierzchni [...] ha (las i nieużytki) w H. Wnioskodawca nie ma zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych, jest zadłużony z tytułu zaciągniętych kredytów na kwotę ponad 100.000 zł (k. 21- 22). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 14 marca 2016 r. (k. 24) M. W. oświadczył, że miesięczne wydatki związane z utrzymaniem własnym oraz domu wynoszą około 1.000 zł. Wnioskodawca od ponad 10 lat nie uzyskuje pożytków ani dochodów z tytułu posiadania nieruchomości położonej w H., jest to siedziba firmy "B". Skarżący nie jest beneficjentem dopłat unijnych. Wnioskodawca jest właścicielem samochodu osobowego marki Ł. [...], rok prod. [...]. M. W. wskazał, iż łączna kwota spłacanych rat miesięcznych zaciągniętych przez niego zobowiązań finansowych to 3.000 zł. Opłaty za ogrzewanie gazem w okresie zimowym wynoszą 500 zł miesięcznie (k. 26). Do akt sprawy M. W. dołączył: odcinki emerytury za okres styczeń – marzec 2016 r. (k. 27); decyzję ZUS z dnia [...] marca 2015 r. o waloryzacji emerytury (k. 28); harmonogram spłat kredytu na kwotę 111.421,39 zł, gdzie miesięczna rata w [...] 2016 r. wynosi 1.679,52 zł (k. 31 - 32); harmonogram spłat kredytu na kwotę 18.725 zł, gdzie miesięczna rata w [...] 2016 r. wynosi 397,85 zł (k. 30); harmonogram spłat kredytu na kwotę 13.200 zł, gdzie miesięczna rata w [...] 2016 r. wynosi 62,39 zł (k. 33); harmonogram spłat kredytu na kwotę 20.000 zł, gdzie miesięczna rata w [...] 2016 r. wynosi 450,72 zł (k. 33v); kserokopie dowodu rejestracyjnego pojazdu (k. 28v); zastawienie przychodów i wydatków oraz podsumowanie dochodu firmy L.-B.-U. M. W. za 2015 r. (k. 29). W tym miejscu należy wskazać, iż wnioskodawca nie uczynił zadość wzmiankowanemu wezwaniu referendarza sądowego z dnia 14 marca 2016 r. w zakresie nadesłania dokumentów potwierdzających dochód uzyskiwany z tytułu prowadzonej działalności za okres grudzień 2015 r. – luty br., tu ograniczył się jedynie do dołączenia do akt sprawy zastawienia przychodów i wydatków oraz podsumowania dochodu firmy L.-B.-U. M. W. za 2015 r. (k. 38). Skarżący nie nadesłał również wymaganych wyciągów z rachunku bakowego za okres grudzień 2015 r. – luty br. Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sadowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu M. W. wykazał, iż wysokość jego stałego miesięcznego dochodu wynosi 1.017 zł (emerytura). Dodatkowym źródłem dochodu wnioskodawcy jest prowadzona przez niego działalność gospodarcza tj. firma L.-B.-U. M. W. z siedzibą w B. W 2015 r. z tego tytułu skarżący uzyskał dochód 3.953,20 zł, przy przychodzie 6.000 zł (k. 29). Wyszczególnione wydatki miesięczne związane z utrzymaniem domu i skarżącego stanowią łącznie około 1.000 zł, w tym wykazana: opłata za gaz – 500 zł (k.26v) i energia elektryczna – 283,87 zł (k. 34). Majątek skarżącego stanowi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha (las i nieużytki) – siedziba firmy "B." oraz samochód osobowy marki Ł. [...], rok prod. [...]. M. W. w latach 2013 r. - 2015 r. zaciągnął kredyty bankowe na łączną kwotę 163.346,39 zł, wykazane miesięczne raty spłaty tych zobowiązań wynoszą łącznie 2.590,46 zł (k. 30 – 33). Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W sprawie niniejszej należało stwierdzić, iż treść złożonego przez M. W. oświadczenia dotyczącego sytuacji majątkowej budzi uzasadnione wątpliwości, co do jego zgodności ze stanem rzeczywistym. Przede wszystkim należy podnieść, iż u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia leży brak możliwości określenia faktycznej wysokości dochodu miesięcznego uzyskiwanego przez wnioskodawcę. Wykazany miesięczny dochód skarżącego stanowi kwota 1.017 zł netto (emerytura). W tym miejscu należy raz jeszcze wskazać, iż M. W. nie nadesłał wymaganych dokumentów potwierdzających wysokość dochodu uzyskiwanego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz wyciągów z rachunku bankowego za miesiące styczeń – luty br., co faktycznie uniemożliwia ustalenie jego możliwości finansowych. Deklarowane wydatki miesięczne wynoszą około 1.000 zł, natomiast spłata kredytów miesięcznie zamyka się kwotą 2.590,46 zł, tym samym kwoty te przekraczają wskazany dochód o co najmniej 2.500 zł. W tych okolicznościach brak jest możliwości ustalenia źródeł finansowania wszystkich wydatków zwłaszcza, że M. W. oświadczył, że oprócz emerytury nie posiada zgromadzonych oszczędności. Ustalenia te nasuwają wątpliwość, co do rzeczywistej sytuacji majątkowej M. W. i rzeczywistych źródeł finansowania wykazanych wydatków. Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż M. W. w złożonym oświadczeniu przedstawił jedynie okoliczności mogące świadczyć o złej sytuacji materialnej, co w konkluzji prowadzi do wniosku, iż dysponuje on nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów postepowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło