I SA/Bk 280/15

PostanowienieWSA w Białymstoku2015-04-01

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na posiadaniu jedynie renty strukturalnej, która w całości jest przeznaczana na bieżące utrzymanie rodziny i jest zajęta na rachunku bankowym, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącego, charakteryzująca się niskim dochodem w postaci renty strukturalnej, która jest w całości przeznaczana na bieżące utrzymanie rodziny i dodatkowo zajęta na rachunku bankowym, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną. Jego jedynym dochodem jest renta strukturalna w wysokości 1.791 zł, która w całości przeznaczana jest na bieżące utrzymanie trzyosobowej rodziny. Dodatkowo, środki z renty wpływają na zajęty rachunek bankowy, co pozbawia go środków do życia. Skarżący ponosi bieżące wydatki na utrzymanie domu i leczenie, a na pokrycie potrzeb zmuszony jest zaciągać pożyczki. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie zwolnienia z egzekucji do wysokości 1327,20 zł miesięcznie wierzytelności z tytułu renty strukturalnej wpływającej na rachunek bankowy zobowiązanego oraz odmowy zwolnienia w zakresie pozostałej kwoty wierzytelności w wysokości 553,80 zł miesięcznie wpływającej na rachunek bankowy p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. J. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż prowadzi gospodarstwo domowe z niepracującą żoną i synem (k. 13). Skarżący podniósł, iż jedynym jego dochodem jest renta strukturalna w wysokości 1.791 zł, która w całości przeznaczana jest na bieżące utrzymanie. Dodatkowo skarżący wskazał, iż ze względu na dokonane zajęcia rachunku bankowego, na który wpływają środki z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z tytułu należnej renty strukturalnej obecnie pozostaje bez środków do życia. Na utrzymanie siebie i rodziny, w tym opłacenie wynagrodzenia pełnomocnika, skarżący był zmuszony zaciągnąć pożyczki. Obecnie wnioskodawca znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, gdyż nie posiada żadnego majątku czy też oszczędności (k. 13-14). W uzasadnieniu swego wniosku wskazał, iż do jej bieżących wydatków należy zaliczyć: energię elektryczną – 50 zł, wywóz śmieci – 18 zł, gaz – 60 zł, wodę - ścieki – 30 zł, telefon – 50 zł, opał – 30 – 50 zł, składkę emerytalną – 48 zł, wydatki związane z leczeniem – 350 zł. Pozostała kwota przeznaczana jest na potrzeby żywieniowe. Do wniosku skarżący dołączył dokumenty potwierdzające stan zdrowia, stan majątkowy, w tym uzyskiwane renty strukturalnej oraz dokumenty potwierdzające zaciągnięte pożyczki (k.15-30). Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna skarżącego uzasadnia tezę, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna J. S. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca ze względu na zajęcie rachunku bankowego w zasadzie został pozbawiony jedynych środków finansowych – renty strukturalnej, z których utrzymywana była jego trzyosobowa rodzina. Obecnie wnioskodawca nie posiada żadnego majątku i oszczędności, a także musi korzystać z pożyczek. Wszelkie pozyskane środki przeznaczane są jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych, przy czym bieżące wydatki wynoszą 656 zł, a pozostała środki przeznaczane są na zakup żywności. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego (obecnie zajętego na rachunku bankowym) w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami, a także brak zgromadzonych oszczędności i majątku pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło