I SA/Bk 289/12
WyrokWSA w Białymstoku2012-11-21
Skład orzekający: Jacek Pruszyński, Urszula Barbara Rymarska, Wojciech Stachurski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa hangaru na łodzie ratunkowe, służącego również do likwidacji zagrożeń ekologicznych, może być uznana za inwestycję polegającą na zachowaniu i zabezpieczeniu obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody, w tym Natura 2000, w rozumieniu § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że podstawowym celem budowy hangaru jest ratownictwo wodne, a ochrona środowiska stanowi jedynie cel pośredni i nieprzeważający. W związku z tym inwestycja nie spełnia wymogów § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października 2009 r., który wymaga, aby głównym celem operacji było zachowanie i zabezpieczenie obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody.Stan faktyczny
A. Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (AWOPR) wnioskowało o dofinansowanie budowy hangaru na łodzie ratunkowe i sprzęt do likwidacji zagrożeń ekologicznych w ramach programu operacyjnego dotyczącego zrównoważonego rozwoju sektora rybołówstwa. Zarząd Województwa odmówił przyznania pomocy, uznając, że inwestycja nie ma rzeczywistego wpływu na zachowanie i zabezpieczenie obszarów chronionych. AWOPR wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego w A. na informację o negatywnym wyniku rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wydaną przez Zarząd Województwa P. w B. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [....] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach systemu operacyjnego dot. zrównoważonego rozwoju sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich oddala skargę
A. Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe w A. (dalej: "AWOPR w A.") wystąpiło do Instytucji Zarządzającej - Zarządu Województwa P. (Departament Zarządzania Regionalnym Programem Operacyjnym w Urzędzie Marszałkowskim Województwa P.) z wnioskiem o dofinansowanie projektu pt. "Budowa hangaru na łodzie ratunkowe z pomieszczeniami dla ratowników wodnych oraz magazynem na sprzęt ratownictwa wodnego i do likwidacji zagrożeń ekologicznych wraz z przyłączem energetycznym i wodnokanalizacyjnym" w ramach programu operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013". Koszt projektu inwestycyjnego oszacowany został na 1.000.000,00 zł. We wniosku wskazano m.in., że występowanie obszarów chronionych "Natura 2000" na akwenach powiatu a. wykorzystywanych do połowu ryb, rekreacji i turystyki nakłada szczególny obowiązek dbania o florę i faunę. Posiadany przez WOPR sprzęt daje gwarancje sprostania temu zadaniu. Wskazano, że WOPR stale uczestniczy w akcjach oczyszczania kanału a. i rzek N., R.
i C. H., a także jeziora N. i na bieżąco zbiera pływające zanieczyszczenia. Hangar umożliwi te działania na szerszą skalę.
Pismem z [...] czerwca 2012r., znak [...], Zarząd Województwa P. odmówił przyznania wnioskowanej pomocy. Organ przywołał treść § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października
2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty
i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 4 – Zrównoważony rozwój obszarów zależnych od rybactwa, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013" (Dz. U. Nr 177, poz. 1371, dalej powoływane jako "rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października 2009 r.")
i stwierdził, że w przypadku inwestycji polegającej na budowie hangaru trudno wykazać, by ta inwestycja miała rzeczywisty wpływ na zachowanie i zabezpieczenie obszarów o szczególnym znaczeniu przyrodniczym. Ponadto budowa takiego hangaru w niewielkim stopniu wpłynie na zabezpieczenie obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody, a te same efekty mogą zostać osiągnięte przy mniejszym nakładzie środków.
Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, AWOPR w A. złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku, wnosząc o uchylenie "decyzji". Wydanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisu § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października 2009 r., poprzez uznanie, że inwestycja polegająca
na budowie hangaru jest nieadekwatna do zapisów tego rozporządzenia, gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy m.in. statut Skarżącego, pismo Stowarzyszenia [...], decyzja Burmistrza Miasta A. o lokalizacji inwestycji świadczy o tym, że wniosek ten obejmuje realizację operacji polegającej na zachowaniu i zabezpieczeniu obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody, w tym Natura 2000.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że do celów działania AWOPR
w A. należy m.in. współdziałanie z organami administracji rządowej, samorządowej i innymi podmiotami zainteresowanymi bezpieczeństwem i porządkiem na wodach oraz ochroną środowiska wodnego, udział w akcjach ratowniczych podczas zagrożeń powszechnych, katastrof naturalnych i awarii technicznych na wodach, programowanie i przeprowadzanie profilaktycznej działalności w zakresie bezpieczeństwa na wodach i ochrony środowiska wodnego (§1 pkt 2, 3 i 4 Statutu). Do działań na rzecz zachowania i zabezpieczenia obszarów chronionych zobowiązuje skarżącego również art. 14 ustawy z 18 sierpnia 2011 r.
o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych (Dz. U. Nr 208, poz. 1240 ze zm.). Ponadto na podstawie porozumienia zawartego z Komendantem Powiatowym PSP w A., skarżący zobowiązał się współdziałać w zakresie zapobiegania i zwalczania klęsk żywiołowych i innych zagrożeń.
Podniesiono też, że decyzją z [...] czerwca 2011 r. Burmistrz Miasta A. ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego polegającą na budowie hangaru na łodzie ratunkowe z pomieszczeniami dla ratowników wodnych oraz magazynem na sprzęt ratownictwa wodnego i do likwidacji zagrożeń ekologicznych na działce nr [...] w rejonie plaży miejskiej w A. W boksach planowanego hangaru stacjonować będzie pięć łodzi motorowych używanych do oczyszczania dna akwenów ze śmieci i zanieczyszczeń oraz zbierania pływających zanieczyszczeń na akwenach powiatu a., w tym Kanału A.. Wskazano też na działalność WOPR w zakresie obowiązku dbania o florę i faunę oraz na brak pomieszczenia, w którym WOPR mógłby trzymać sprzęt i segregować zebrane śmieci. Podniesiono też fakt szczególnego zagrożenia miejsca budowy hangaru skażeniem substancjami ropopochodnymi ze względu na usytuowanie tam slipu do wodowania łodzi motorowych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
W pierwszym rzędzie należy wskazać, że podstawę wniesienia skargi w tej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 72, poz. 619 ze zm.). W myśl art. 14 ust. 4 tej ustawy,
w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy lub został wyczerpany limit środków (...) - wnioskodawcę informuje się, w formie pisemnej, o odmowie przyznania pomocy, podając przyczyny tej odmowy. Zgodnie zaś z ust. 5,
w przypadku odmowy przyznania pomocy, o której mowa w ust. 4 wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach
i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej w skrócie "u.p.p.s.a."). Natomiast zgodnie z art. 52 § 3 u.p.p.s.a., skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności -
do usunięcia naruszenia prawa.
W tej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest pismo Instytucji Zarządzającej
z [...] czerwca 2012 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej, zaś wskazane
w skardze pismo tego organu z [...] lipca 2012 r. stanowi jedynie odpowiedź
na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stanowi jedynie spełnienie wymogów formalnych do wniesienia skargi i nie podlega odrębnemu zaskarżeniu (zob. postanowienie NSA z 30 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 1724/06). Organ błędnie więc w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wskazał tę odpowiedź jako rozstrzygnięcie podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Mimo to, ze złożonej skargi wynika, że AWOPR w A. skarży odmowę przyznania dofinansowania złożonego projektu, która zawarta jest w piśmie Instytucji Zarządzającej z [...] czerwca 2012 r., znak: [...].
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest to, czy budowa hangaru przez AWOPR w A. kwalifikuje się do objęcia pomocą na cele określone w § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października
2009 r.
W myśl § 1 tego rozporządzenia, pomoc finansowa na realizację środków objętych osią priorytetową 4 obejmuje m.in. środek nazwany jako: "Rozwój obszarów zależnych od rybactwa, w ramach którego mogą być realizowane operacje polegające m.in. na ochronie środowiska lub dziedzictwa przyrodniczego
na obszarach zależnych od rybactwa w celu utrzymania jego atrakcyjności lub przywrócenia potencjału produkcyjnego sektora rybactwa, w przypadku jego zniszczenia w wyniku klęski żywiołowej (§1 pkt 1 lit. d). Natomiast w myśl przepisu
§ 6 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia, pomoc na realizację operacji polegającej
na ochronie środowiska lub dziedzictwa przyrodniczego na obszarach zależnych
od rybactwa, w celu utrzymania jego atrakcyjności lub przywrócenia potencjału produkcyjnego sektora rybactwa, w przypadku jego zniszczenia w wyniku klęski żywiołowej, obejmuje zachowanie i zabezpieczenie obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody, w tym Natura 2000.
Analiza przywołanych przepisów prowadzi do wniosku, że w ramach wskazanej podstawy prawnej przyznanie środków pomocowych jest możliwe, jeżeli planowana inwestycja ma służyć zachowaniu i zabezpieczeniu obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody. Nie musi to być cel wyłączny, ale powinien być przeważający. Sąd podziela pogląd wyrażony przez Ministerstwo Rolnictwa
i Rozwoju Wsi Departamentu Rybołówstwa zawarty w interpretacji z 4 maja
2011 r., nr RYBoz-AW-075-94/11 (k. 30-36 akt sądowych), zgodnie z którą,
w ramach celu, o którym mowa w § 6 ust. 1 pkt 4 cyt. rozporządzenia, pomoc przyznawana jest na wszelkie inwestycje i działania, które są bezpośrednio związane z ochroną obszarów NATURA 2000. Ważne jest przy tym, aby głównym celem operacji było zachowanie i zabezpieczenie obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody, a nie inne zadania, które pośrednio będą spełniać tą funkcję.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że we wniosku o dofinansowanie AWOPR w A. wskazało jako tytuł operacji "budowa hangaru na łodzie ratunkowe z pomieszczeniami dla ratowników wodnych oraz magazynem na sprzęt ratownictwa wodnego i do likwidacji zagrożeń ekologicznych wraz z przyłączem energetycznym i wodno – kanalizacyjnym". W planowanym hangarze przewidziano część garażową oraz dwa boksy na łodzie motorowe, pomieszczenia dla ratowników, pomieszczenie dla osób, którym jest udzielana pomoc przedlekarska, pomieszczenie sanitarne i część magazynową na sprzęt ratunkowy oraz zaporę sorpcyjną służącą do likwidacji zagrożeń ekologicznych. Zdaniem Sadu, już z powyższego wynika, że podstawowym celem, jakiemu będzie służył hangar, jest ratownictwo wodne, zaś ochrona środowiska jawi się tu co najwyżej jako cel pośredni i nieprzeważający.
Powyższe znajduje potwierdzenie w profilu działalności AWOPR
w A. W § 7 Statutu, jako cel działania wskazano "organizowanie pomocy oraz ratowanie osób, które uległy wypadkowi lub narażone są na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia na wodach". W § 8 Statutu wskazano zaś sposoby, poprzez które A. WOPR realizuje swoje cele. Są to m.in. organizowanie wodnej służby ratowniczej (pkt 1), współdziałanie z organami administracji rządowej, samorządowej i innymi podmiotami zainteresowanymi bezpieczeństwem
i porządkiem na wodach oraz ochroną środowiska wodnego (pkt 2); udział w akcjach ratowniczych podczas zagrożeń powszechnych, katastrof naturalnych i awarii technicznych na wodach (pkt 3); programowanie i przeprowadzanie profilaktycznej działalności w zakresie bezpieczeństwa na wodach i ochrony środowiska wodnego (pkt 4). Analiza celu, jak też sposobów, w jaki mają one być realizowane, wskazuje
w sposób jednoznaczny, że podstawowa działalność Skarżącego WOPR koncentruje się na ratowaniu osób. Część działalności wiąże się niewątpliwie z ochroną środowiska, jednak jest to jedynie cel poboczny, mający wspierać cel główny. Oznacza to, że również majątek i środki uzyskiwane przez AWOPR w A. służą przede wszystkim ratownictwu wodnemu.
Takiej ocenie nie przeczy wskazane w skardze porozumienie pomiędzy Komendantem Powiatowym PSP w A. a prezesem WOPR w A.
z [...] sierpnia 2002r. w sprawie udziału WOPR w akcjach ratowniczych. Fakt,
że AWOPR w A. podpisał takie porozumienie, nie przesądza o tym,
że projektowany hangar służyć ma przede wszystkim działalności związanej
z zachowaniem i zabezpieczeniem obszarów objętych szczególnymi formami ochrony przyrody, w tym Natura 2000.
Bez znaczenia dla wyniku tej sprawy pozostaje również powołana przez AWOPR w A. uchwała Komitetu [...], w której Komitet wskazał, że operacja jest zgodna z Lokalną Strategią Rozwoju Obszarów Rybackich (LSROR). Trzeba zgodzić się z organem, że zgodność operacji z LSROR nie jest równoznaczna z tym, że operacja spełnia wymogi wskazane w § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 15 października 2009 r. LSROR jest bowiem dokumentem, który opracowuje stowarzyszenie ubiegające się o status lokalnej grupy rybackiej, dotyczącym rozwoju obszaru wchodzącego w skład LGR pod kątem jego związku z rybactwem. LSROR podlega jednak ocenie w konkursie, który jest rozstrzygany przez Instytucję Zarządzającą.
Bez znaczenia dla oceny tej sprawy jest też to, że dla przedmiotowego hangaru została ustalona lokalizacja inwestycji celu publicznego. Nie kwestionując publicznego celu tej inwestycji, trzeba zauważyć, że nie jest to jednak cel, o którym mowa w wymogi wskazane w § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa
i Rozwoju Wsi z 15 października 2009 r.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. orzekł, jak
w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło