I SA/Bk 29/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi R. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące luty, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2004 r. p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. R. D., dalej powoływany również jako skarżący, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada majątku oraz zgromadzonych oszczędności. Źródło utrzymania wnioskodawcy stanowi wynagrodzenie z tytułu wykonywanej pracy w wysokości 360 zł brutto. Skarżący od 2 lat pozostaje w separacji faktycznej z małżonką, ma ustanowioną z nią rozdzielność majątkową. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 09 marca 2010 r. skarżący wskazał, że miesięczne wydatki związane z bieżącym, własnym utrzymaniem wynoszą 250 zł. Wnioskodawca pozostaje na utrzymaniu matki, brat użycza mu pomieszczeń mieszkalnych o powierzchni 25 m² w podpiwniczeniu domu. Nieruchomość usytuowana przy ul. [...] w Ł. stanowi własność jego brata M. D. Skarżący nie przedłożył natomiast wymaganych we wzmiankowanym wezwaniu oświadczeń dotyczących sytuacji materialnej współmałżonki M. D. podkreślając raz jeszcze, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym oraz, że ma ustanowioną rozdzielność majątkową ze współmałżonką i z tej przyczyny nie jest w stanie określić wysokości i źródeł jej miesięcznego dochodu oraz stanu majątkowego. Do akt sprawy skarżący dołączył: zaświadczenie z dnia 19 marca 2010 r. wystawione przez przedsiębiorstwo M. [...] w Ł. o wysokości uzyskiwanego miesięcznego dochodu (k. 29 sygn. akt I SA/Bk 72/10). Postanowieniem z dnia 25 marca 2010 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu R. D. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym w terminie sprzeciwie R. D. zaskarżył powyższe postanowienie, zarzucając iż błędne jest stanowisko jakoby złożone oświadczenia i dokumenty są niewystarczające do przyznania prawa pomocy. Podkreślił, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, mimo pozostawania formalnie w związku małżeńskim, nie rozmawia ze swoją żoną, a jeżeli już to za pośrednictwem swego brata. Do listopada 2009 r. był osobą bezrobotną, zaś podjęta praca na ¼ etatu za kwotę 360 zł brutto pozwala mu przynajmniej na częściową poprawę sytuacji finansowej. Wskazał, iż częściowo pomaga mu matka, będąca emerytką oraz brat, który użyczył mu pomieszczenie w podpiwniczeniu domu o pow. 25 m². Zdaniem skarżącego pozostawanie małżonków w rozdzielności majątkowej wyklucza obowiązek podania danych dotyczących stanu majątkowego współmałżonka. Zaznaczył, iż zawracał się za pośrednictwem brata do współmałżonki o podanie żądanych przez Sąd informacji, jednakże ta ich nie udzieliła. Skarżący załączył do sprzeciwu dwa oświadczenia – matki i brata o zakresie udzielanej mu pomocy. W piśmie z dnia 17 kwietnia 2010 r. małżonka Skarżącego oświadczyła, że od dwóch lat nie łączą ją z mężem żadne stosunki. Nie rozmawia z nim, ani też nie udziela mu żadnej pomocy finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje: Wobec skutecznego wniesienia przez Skarżącego sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał rozpatrzeniu przez Sąd stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie u.p.p.s.a). Stosownie do regulacji z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym (w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych) - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. W ocenie Sądu, przytoczone przez skarżącego we wniosku jak również sprzeciwie, okoliczności stanowią dostateczne uzasadnienie do przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Wykazał on, iż jego sytuacja materialna i osobista nie pozwala na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Jak wynika z treści sprzeciwu oraz oświadczenia małżonki skarżącego, mimo pozostawania skarżącego w związku małżeńskim nie utrzymuje on z żoną praktycznie żadnych kontaktów. Małżonkowie mają orzeczoną rozdzielność majątkową, nie pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym i nie udzielają sobie jakiejkolwiek, wzajemnej pomocy. Z oświadczenia małżonki skarżącego wynika wręcz, że od dwóch lat nie rozmawia z mężem bez pośrednictwa jego brata. Przyjąć zatem należało, iż do oceny sytuacji majątkowej skarżącego należy wziąć pod uwagę jedynie dochody uzyskiwane przez skarżącego, a te z pewnością nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Skarżący utrzymuje się z niewielkiego dochodu w kwocie 360 zł brutto, korzysta również z pomocy finansowej i materialnej swojej matki oraz brata. Mając powyższe na uwadze należało uznać, że sytuacja majątkowa Skarżącego nie pozwala mu na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie. Wobec powyższego, stosując przepisy art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.