I SA/Bk 291/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 22 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi D. K. F. U.-H. "A." w Cz. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od VIII do XII 2007 r. p o s t a n a w i a odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego i adwokata. D. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trójką dzieci. Skarżący podniósł, iż obecnie nie posiada wolnych środków finansowych, którymi mógłby pokryć koszty ustanowienia pełnomocnika w sprawie niniejszej. Wskazał, iż w chwili obecnej wykonuje pracę, za którą nie osiąga żadnych dochodów i nie posiada żadnych środków utrzymania, nie ma również żadnej ruchomości czy nieruchomości, z której mógłby osiągać dochód. Zaakcentował, iż aktualnie pozostaje na utrzymaniu żony, która zatrudniona jest na podstawie umowy zlecenia i z tego tytułu utrzymuje wynagrodzenie w kwocie 1.400 zł. Ponadto żona ma udziały w spółce, ale od 2009 r. niewypłacana jest dywidenda (k. 38-40). Pismem z dnia 26 sierpnia 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał skarżącego do złożenia w terminie 7 dni dodatkowego oświadczenia m.in. wskazania: czy wnioskodawca jest osobą bezrobotną czy też podejmującą dorywcze prace, ponoszonych miesięcznych wydatków oraz posiadanego majątku przez żonę wnioskodawcy, a także przedłożenia dokumentów potwierdzających podnoszone okoliczności, w tym wyciągów z rachunków bankowych, zeznań podatkowych itp. (k. 46). W zakreślonym terminie skarżący nie udzielił żadnej odpowiedzi (k. 48). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie natomiast z art. 252 § 1 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy winien zawierać oświadczenie strony obejmujące, między innymi, dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Wykładnia przytoczonych przepisów prawa wskazuje, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Wniosek ten powinien również obejmować dane, umożliwiające rzetelną ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i dochodów, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów (art. 255 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wnioskodawca jednakże nie zadośćuczynił powyższemu wezwaniu i nie przedłożył żądanych dokumentów i informacji, w szczególności w przedmiocie tego czy jest bezrobotny czy też podejmuje prace dorywcze, posiadania przez żonę wnioskodawcy majątku, samochodów, a także ponoszonych wydatków na bieżące utrzymanie. Fakt ten uniemożliwia dokonanie pełnej i wszechstronnej oceny sytuacji majątkowej strony, w kontekście podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym oświadczeniu D. K. wykazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i trójką dzieci. Wysokość miesięcznego dochodu rodziny wynosi 1.400 zł. Rodzina skarżącego utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez żonę wnioskodawcy z tytułu umowy zlecenia. Skarżący nie posiada żadnego majątku, a żona wnioskodawcy ma udziały w spółce, która nie przynosi żadnych zysków (od 2009 r. brak wypłaty dywidendy). Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z nienadesłaniem żądanych dokumentów i informacji skutkują brakiem możliwości potwierdzenia oświadczenia strony w zakresie osiąganych dochodów i ponoszonych wydatków, które nie zostały przedstawione, a w konsekwencji uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej strony skarżącej i pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Na podstawie danych zawartych we wniosku należy bowiem stwierdzić, iż posiadanie przez rodzinę skarżącego stałego źródła dochodu oraz niewykazanie, iż jego rodzina posiada jakiekolwiek zadłużenia pozwala na uznanie, iż D. K. jest w stanie pokryć pełne koszty sądowe w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawca natomiast nie udowodnił zaistnienia takiej okoliczności, tym bardziej, iż mimo niskich dochodów posiadał środki finansowe, aby pokryć wpis sądowy w kwocie 3.382 zł. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.