I SA/Bk 297/23
WyrokWSA w Białymstoku2023-10-04
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Justyna Siemieniako, Dariusz Marian Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dłużnik rzeczowy, który nie jest podatnikiem osobistym, ma legitymację do złożenia wniosku o umorzenie zaległości podatkowych obciążających jego nieruchomość?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowych, ponieważ wnioskodawczyni, będąca dłużnikiem rzeczowym, nie posiadała statusu strony postępowania. Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, wniosek o umorzenie zaległości podatkowych może złożyć wyłącznie podatnik. Dłużnik rzeczowy, którego dług nie wynika z jego własnego zobowiązania podatkowego, nie jest podatnikiem i nie posiada interesu prawnego do żądania umorzenia tych należności.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o umorzenie zaległości podatkowych wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego, wskazując na ważny interes podatnika i interes publiczny. Zaległości dotyczyły jej męża, a egzekucja prowadzona była z nieruchomości stanowiących jej własność, co czyniło ją dłużnikiem rzeczowym. Organy podatkowe odmówiły wszczęcia postępowania, uznając, że skarżąca nie jest stroną postępowania, ponieważ nie jest podatnikiem osobistym. Skarżąca zaskarżyła postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych, w tym zasady równości i prawa do sądu, argumentując, że jako dłużnik rzeczowy ma legitymację do złożenia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako,, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 października 2023 r. sprawy ze skargi B. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 23 maja 2023 r. nr 2001-IEW.4263.5.2023 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania z wniosku o umorzenie zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę i kosztów postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
I. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
1. B. W. (dalej powoływana także jako skarżąca) wystąpiła z wnioskiem z 4 lutego 2023 r. (data wpływu do organu: 7 lutego 2023 r.)
o umorzenie należności podatkowej wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że występują przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego. Dodała, że postępowanie egzekucyjne niesie za sobą negatywne skutki w zakresie bytu i decydowania o swojej własności, gdyż straci dach nad głową i zabezpieczenie bytu. Podała nadto, że zaległości dotyczą męża, za które nie ponosi odpowiedzialności w żadnym zakresie i nie można z niej czynić niewolnika ekonomicznego. Zdaniem skarżącej sprzedaż domu spowoduje konieczność korzystania z pomocy Państwa i pomocy materialnej, kiedy ani skarżąca, ani mąż nie mają pracy i nie osiągają żadnych dochodów. Skarżąca podała, że brak dochodu nie pozwala jej na samodzielne finansowanie bez pomocy społecznej bieżących potrzeb bytowych, leczenia oraz wydatków związanych z utrzymaniem nieruchomości, kredytu hipotecznego i kart kredytowych, jak również zobowiązań podatkowych męża. Wskazała także, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej zobowiązanie podatkowe wraz z odsetkami (łącznie ok. 1 mln 160 tys. zł).
2. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Suwałkach (dalej powoływany jako organ I instancji, Naczelnik US) postanowieniem z 9 lutego 2023 roku nr 2012-SEW.4263.7.2023 odmówił wszczęcia postępowania z wniosku z 4 lutego 2023 r. o umorzenie zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę i kosztów postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji stwierdził, że skarżąca nie posiada żadnych zaległości podatkowych, a względem wniosku o umorzenie zaległości męża nie jest stroną i organ podatkowy nie może rozpatrywać go merytorycznie i zgodnie z przepisem art. 165a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm., dalej jako: o.p.), zobowiązany był do odmowy wszczęcia postępowania.
3. W następstwie zażalenia skarżącej od powyższego postanowienia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku (dalej powoływany jako DIAS, organ odwoławczy) postanowieniem z 23 maja 2023 r., nr 2001-IEW.4263.5.2023 utrzymał je w mocy.
W uzasadnieniu DIAS wskazał, że jak podała sama skarżąca, zaległości podatkowe dotyczą jej męża, powstały w okresie kiedy skarżąca była z nim w ustroju rozdzielności majątkowej. Nie można więc uznać, że jest ona podatnikiem (stroną) i ma prawo do składania wniosków o umorzenie zaległości podatkowych męża, bez jego pełnomocnictwa. W związku z powyższym brak jest możliwości merytorycznego rozpatrzenia wniosku.
4. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając postanowienie w całości, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 165a § 1 w związku z art. 67a § 1 pkt 3 o.p., w związku z art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez niezasadną odmowę wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej z wniosku Skarżącej - dłużnika rzeczowego i w konsekwencji bezpodstawne zróżnicowanie sytuacji dłużnika osobistego i rzeczowego, naruszające konstytucyjną zasadę równości oraz prawo do sądu;
2. art. 67c § 2 o.p. w związku z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 1 Konstytucji poprzez jego niezastosowanie i nierozważenie przez organy podatkowe istnienia po stronie skarżącej legitymacji do żądania wszczęcia postępowania, a w konsekwencji naruszenie konstytucyjnie gwarantowanego skarżącej prawa własności i pozbawienie możliwości jego obrony oraz niezgodne z zasada równości różnicowanie sytuacji dłużnika rzeczowego na gruncie administracyjnym, w sytuacji gdy na gruncie cywilistycznym właściciel nieruchomości niebędący dłużnikiem osobistym może, podnosić zarzuty przysługujące dłużnikowi osobistemu;
3. art. 121 § 1 w związku z art. 210 § 4 w zw. z art. 217 § 2 i w zw. z art. 219 o.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych, co przejawia się w szczególności w braku w postanowieniu zarówno organu I, jak i II instancji należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego, niewyjaśnienia w sposób dostateczny okoliczności, którymi kierował się organ podatkowy, odmawiając skarżącej wszczęcia postępowania w przedmiocie dotykających jej należności podatkowych oraz w wydaniu skarżonego postanowienia bez rzeczywistej weryfikacji legitymacji skarżącej do wszczęcia postępowania umorzeniowego.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że z uwagi na status dłużnika rzeczowego w sprawie zaległości podatkowych jej męża T. W., skarżąca posiada prawo do złożenia wniosku o zastosowanie ulgi w postaci umorzenia należności. Podniósł, że organy w swoich rozstrzygnięciach całkowicie pominęły tę okoliczność.
Wyjaśnił także, że skarżąca jest jedynym właścicielem nieruchomości gruntowej położonej: [...], dla której Sąd Rejonowy w Suwałkach VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze [...] oraz nieruchomości gruntowej położonej: [...], dla której Sąd Rejonowy w Suwałkach VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze [...].
Z udziału w każdej z ww. nieruchomości prowadzona jest aktualnie egzekucja należności podatkowych dłużnika osobistego – T. W. przypadających na rzecz Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w Suwałkach. Z powyższych względów autor skargi wywodzi, że skarżąca posiada status dłużnika rzeczowego w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym wszczętym z wniosku Naczelnika Urzędu Skarbowego w Suwałkach z dnia 25 lipca 2022 r., znak sprawy: 2023-SEW.725.1.2020.21, w którym to piśmie organ podatkowy sam określa w ten sposób B. W.
Wskazano również, że sam fakt niebycia stroną – podatnikiem w rozumieniu art. 67a § 1 o.p. – nie przesądza o braku prawa do wnioskowania o umorzenie należności podatkowej, z uwagi na fakt, że uprawnienie to wynikać może ze specyficznego statusu, który w danej sprawie posiada wnioskujący, a który w określonych okolicznościach upoważniać go może do takiego działania, co ma miejsce w niniejszej sprawie.
Podniesiono ponadto, że różnicowanie dłużnika osobistego i rzeczowego w prawie do wniesienia o umorzenie należności, jak i różnicowanie uprawnień tego dłużnika na gruncie cywilistycznym i administracyjnym jest niezgodne z konstytucyjną zasadą równości. Wskazano ponadto na naruszenie konstytucyjnego prawa własności.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji; a ponadto o rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz o zasądzenie od organu podatkowego na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.
2. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
4. Skarżąca jest jedynym właścicielem nieruchomości gruntowej położonej: w miejscowości T., dla której Sąd Rejonowy w Suwałkach VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze KW [...] oraz innej nieruchomości gruntowej położonej tamże dla której Sąd Rejonowy w Suwałkach VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze KW [...]. Z akt sprawy wynika, że z 1/2 udziału w każdej z ww. nieruchomości prowadzona jest aktualnie egzekucja należności podatkowych dłużnika osobistego –T. W. przypadających na rzecz Skarbu Państwa - Naczelnika Urzędu Skarbowego w Suwałkach. Z powyższych względów Skarżąca posiada status dłużnika rzeczowego w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym wszczętym z wniosku Naczelnika Urzędu Skarbowego w Suwałkach. W ocenie Skarżącej uznanie przez organy podatkowe, że Skarżąca w przypadku ww. zaległości podatkowych nie jest stroną postępowania nie przesądza jednoznacznie o braku możliwości złożenia przez nią wniosku o umorzenie tych należności.
Skarżąca podała, że uznanie przez organy podatkowe, że w sytuacji Skarżącej uprawnionym do złożenia wniosku o umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowej, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej jest jedynie dłużnik osobisty – T. W. stałoby w jej ocenie w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości, skoro należności podatkowe, a właściwie ich egzekucja w równym stopniu wpływają na sytuację dłużnika osobistego i Skarżącej jako dłużnika rzeczowego.
W ocenie Skarżącej nie do zaakceptowania jest przyjęte przez organy podatkowe różnicowanie w traktowaniu dłużnika osobistego oraz dłużnika rzeczowego. Zgodnie z przyjętym przez organy rozumowaniem dłużnik osobisty ma prawo do zainicjowania postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej, której de facto nie ma już jak z niego ściągnąć, natomiast dłużnik rzeczowy, z majątku którego rzeczona należność ma być ściągnięta, takiego prawa nie ma.
W konsekwencji, właściciel nieruchomości, z których prowadzona jest egzekucja (nie jego własnych należności, ale zaległości osoby trzeciej), w rzeczywistości nie ma żadnego prawa do wnioskowania o umorzenie tych należności mimo, że w sposób bezpośredni oddziałują one na jego majątek. Takie położenie uzależnia go więc od wniosku dłużnika osobistego, który może nie mieć interesu w wszczynaniu takiego postępowania, skoro to już nie jego majątku dotyczy egzekucja lub może nie spełniać przesłanek udzielenia takiej ulgi.
5. Przedmiotem sprawy jest zatem ocena czy organy podatkowe w sposób uprawniony, na podstawie art. 165a o.p., odmówiły wszczęcia postępowania w przedmiocie umorzenia należności podatkowej wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego.
Przepis art. 165 § 1 o.p. ustanawia generalną zasadę, że postępowanie podatkowe może być wszczęte na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu, z zastrzeżeniem art. 165a. Zgodnie z przepisem art. 165a § 1 o.p. organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w przypadku, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych przyczyn nie może być wszczęte. Przepis ten stanowi wyjątek od przewidzianej w art. 165 § 3 o.p. zasady, że postępowanie na żądanie strony zostaje wszczęte z datą doręczenia organowi żądania. W świetle art. 165a § 1 o.p. przyczyną odmowy wszczęcia postępowania jest brak przymiotu strony oraz niedopuszczalność jego wszczęcia z innych przyczyn.
Pojęcie strony definiuje przepis art. 133 § 1 o.p. Konstrukcja strony postępowania zgodnie z tym przepisem opiera się na kryterium interesu prawnego. Interes ten ma wynikać z przepisów prawa materialnego, być z nimi zgodny oraz przez nie chroniony. Poza tym ma bazować na konkretnej normie prawa materialnego. Oznacza to, że stroną postępowania jest wyłącznie ten podmiot, którego uprawnienia lub obowiązki podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu podatkowym. Prowadzi to do wniosku, że w rozumieniu art. 133 § 1 o.p., wymienione w tym przepisie podmioty są stroną postępowania podatkowego, jeśli jego przedmiotem jest indywidualizacja uprawnień lub obowiązków tych podmiotów.
Udzielenie ulgi w postaci umorzenia zaległości na wniosek podatnika reguluje przepis art. 67a o.p., zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Z przepisu art. 67a o.p. jednoznacznie wynika, że udzielenie ulg określonych w tym przepisie może nastąpić na wniosek podatnika. Podatnikiem, stosownie do art. 7 o.p. jest podmiot, który podlega na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu.
Zgodnie z art. 7 § 1 o.p. podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu. Przepis art. 4 o.p. stanowi, że obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach.
Jak podała sama Skarżąca, zaległości podatkowe dotyczą jej męża, powstały w okresie kiedy była z nim w ustroju rozdzielności majątkowej. Rację ma więc organ, że nie można uznać, że Skarżąca jest podatnikiem (stroną) i ma prawo do składania wniosków o umorzenie zaległości podatkowych męża, bez jego pełnomocnictwa.
Zgodnie ze wskazywanym już art. 67a ustawy o.p. ulg w spłacie zobowiązań podatkowych - w tym umorzenia zaległości - udziela się na wniosek podatnika. Tymczasem dłużnik rzeczowy - hipoteczny nie jest podatnikiem. Interes prawny podatnika w udzieleniu ulgi ma wynikać z przepisów prawa materialnego, być z nimi zgodny oraz przez nie chroniony. Natomiast interes dłużnika hipotecznego ma jedynie charakter faktyczny. Nie jest on podatnikiem, bowiem dług obciążający jego nieruchomość nie wynika z jego zobowiązania podatkowego.
Sąd w tej sprawie podziela i uznaje za własną ocenę wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z 30.12.2013 r., I SA/Ke 657/13 (wszystkie cytowane w uzasadnieniu wyroki są dostępne na https://orzeczenia.nsa.gov.pl) zgodnie z którą dłużnik rzeczowy nie może wystąpić o umorzenie zaległości obciążających hipotekę jego nieruchomości.
W związku z powyższym organy podatkowe nie mogły merytorycznie rozpatrzyć wniosku Skarżącej.
Należy ponadto podnieść, że Ordynacja podatkowa przewiduje dwa sposoby wszczęcia postępowania, które nawiązują do zasady skargowości oraz do zasady oficjalności w zakresie inicjatywy procesowej. Sposób wszczęcia postępowania podatkowego jest w istotny sposób uzależniony od przepisów prawa materialnego. Wszczęcie postępowania podatkowego na żądanie strony wiąże się zazwyczaj z realizacją jej materialnoprawnych uprawnień. Wniosek o umorzenie zaległości podatkowych złożony przez stronę może być zatem rozpatrywany wyłącznie na podstawie art. 67a o.p. Strona nie może natomiast skutecznie inicjować postępowania, które na podstawie przepisów prawa materialnego może toczyć się wyłącznie z urzędu. Norma prawa materialnego - art. 67d o.p. przyznaje uprawnienie do wszczęcia postępowania, o którym mowa w tym przepisie, wyłącznie organowi podatkowemu. Oznacza to, że postępowanie w tym zakresie nie może być wszczęte na wniosek strony. Wniosek strony o umorzenie zaległości podatkowych z przyczyn określonych w art. 67d § 1 o.p. może stanowić wyłącznie sygnał dla organu, że zachodzą przesłanki określone w tym przepisie, z tym że decyzja co do ewentualnego wszczęcia postępowania w przedmiocie umorzenia należy wyłącznie do organu.
6. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, w ocenie Sądu zarzuty naruszenia przepisów procesowych zawarte w skardze nie mogły odnieść skutku.
Sąd nie podzielił więc zarzutu naruszenia przez organ . art. 121 § 1 w związku z art. 210 § 4 w zw. z art. 217 § 2 i w zw. z art. 219 o.p. wyrażającego się poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia uniemożliwiające kontrolę instancyjną i poznanie motywów, które stały za odmową uwzględnienia wniosku skarżącego. Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu podkreślenia wymaga, sporządzone uzasadnienie jest logiczne, spójne i kompletne i poddaje się merytorycznej kontroli sądowej. Wyczerpująco też informuje stronę o motywach, którymi kierował się organ odwoławczy, załatwiając przedmiotową sprawę, odzwierciedla tok jego rozumowania, a w szczególności zawiera ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez DIAS wykładnię zastosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2022 r., sygn. akt III FSK 397/22).
Zaskarżone postanowienie spełnia również wymogi wynikające z przepisów art. 210 §4 O.p. w związku z art. 219 O.p. Zawiera bowiem wszystkie wymagane prawem elementy, w tym prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia i właściwe uzasadnienie faktyczne i prawne. Z powyższych względów nie można przyznać racji skarżącej, gdyż zaskarżone postanowienie w ocenie Sądu zawiera wszystkie elementy, objęte dyspozycją art. 217 §1 i 2 O.p. w związku z art. 210 §4 O.p. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest kompletne i w pełni wyjaśnia przyczyny odmowy wszczęcia postępowania, sytuację faktyczną i prawną strony skarżącej wraz z odwołaniem do orzecznictwa sądów.
Zdaniem Sądu orzekającego, organ zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy. Dokonana przez organ ocena materiału dowodowego była logiczna i zgodna z przepisami prawa i doświadczenia życiowego. Zawarte w decyzji ustalenia dowodzą, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a postępowanie administracyjne nie zostało obarczone żadnymi istotnymi wadami, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Przepis art. 67c § 2 o.p. nie ma w tej sprawie zastosowania, gdyż skarżąca jako dłużnik rzeczowy nie jest podmiotem w tym przepisie wymienionym. Z pewnością nie jest spadkobiercą podatnika lub płatnikiem oraz osobą trzecią w rozumieniu ww. artykułu. Organ nie naruszył więc prawa nie stosując ww. przepisu, a w związku z tym zarzuty naruszenia art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 1 Konstytucji nie są zasadne.
Nie zasadny jest także stawiany w tym zakresie zarzut niezgodnego z zasadą równości różnicowanie sytuacji dłużnika rzeczowego na gruncie administracyjnym, w sytuacji gdy na gruncie cywilistycznym właściciel nieruchomości niebędący dłużnikiem osobistym może, podnosić zarzuty przysługujące dłużnikowi osobistemu.
Prawo podatkowe funkcjonuje na pograniczu prawa publicznego i prawa prywatnego. Prawo podatkowe określa skutki podatkowe zdarzeń prawnych regulowanych przez inne normy niż przepisy podatkowe. Zdarzenia te tworzą podatkowy stan faktyczny opisany w normach prawa podatkowego i ich wystąpienie rodzi określone skutki podatkowe, najczęściej powstanie obowiązku podatkowego lub (...) uprawnienia podatnika do skorzystania z ulgi podatkowej. Zasadą jest autonomiczność prawa podatkowego. Uregulowania autonomiczne wynikają wprost z przepisów o.p. Żaden przepis prawa nie nakazuje traktować jako strony postępowania podatkowego dłużnika rzeczowego, który nie jest zobowiązany jako podatnik.
Reasumując, w ocenie Sądu wydając zaskarżoną decyzję organ odwoławczy nie naruszył przepisów prawa materialnego lub procesowego w sposób opisany w art. 145 § 1 p.p.s.a. Organy podatkowe przeprowadziły postępowanie zgodnie z zasadami procedury, zgromadziły i w sposób wyczerpujący oceniły cały zebrany materiał dowodowy. W ocenie Sądu nie przekroczono swobody uznania administracyjnego oceny dowodów w prowadzonym postępowaniu podatkowym ani nie naruszono jego zasad, w tym zasady legalności, zasady zaufania i zasady prawdy obiektywnej.
7. Podsumowując, wobec prawidłowych ustaleń, że w sprawie zachodzi przyczyna uniemożliwiająca wszczęcie postępowania i rozpatrzenie treści żądania, organ zasadnie na podstawie art. 165a § 1 o.p. odmówił wszczęcia postępowania.
8. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.
9. Sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, a podstawę ku temu stanowi art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło