I SA/Bk 300/08
PostanowienieWSA w Białymstoku2008-09-10
Skład orzekający: sędzia WSA Wojciech Stachurski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, posiadający gospodarstwo rolne, samochód osobowy i oszczędności w wysokości 2000 zł, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, mimo posiadania gospodarstwa rolnego, samochodu osobowego i oszczędności w wysokości 2000 zł, a także otrzymywania dopłat do gospodarstwa rolnego z UE. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i powinna być udzielana osobom faktycznie pozbawionym środków do życia. W związku z tym wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.Stan faktyczny
J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną. Wskazał, że utrzymuje się z gospodarstwa rolnego o powierzchni 5,52 ha, hoduje konie, posiada 11-letni samochód Opel Astra oraz 2000 zł oszczędności. Nie posiada nieruchomości. Skarga dotyczyła postanowienia Dyrektora ARiMR o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), po rozpoznaniu w dniu 10 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a : oddalić wniosek.
J. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną uniemożliwiającą sfinansowanie kosztów postępowania. Wskazał, że sam pozostaje w gospodarstwie domowym, utrzymuje się z własnego gospodarstwa rolnego o powierzchni 5,52 ha - hoduje w nim konie, aktualnie (posiada 6 klaczy i 5 źrebaków). Zaznaczył, że jest właścicielem samochodu osobowego marki Opel Astra (11 letni) oraz posiada oszczędności w wysokości 2000 zł. Nie posiada żadnych nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części, ewentualnie ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanym przypadku, w ocenie Sądu, skarżący nie dowiódł, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, że skarżący pozostając sam
w gospodarstwie domowym utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego,
w którym hoduje konie. Mimo, że skarżący nie zadeklarował żadnych dochodów,
to jednak posiada majątek w postaci samochodu osobowego oraz oszczędności
w wysokości 2000 zł. Trzeba też wskazać, co wynika z akt sprawy, że skarżący w rzeczywistości uzyskuje dopłaty do prowadzonego gospodarstwa rolnego ze środków Unii Europejskiej. Nie budzi więc wątpliwości Sądu, że skarżący ma możliwość sfinansowania kosztów sądowych, które na obecnym etapie sprawy sprowadzają się do wpisu od skarg w wysokości 100 zł. Źródłem pokrycia tego wydatku mogą być chociażby wskazane przez skarżącego oszczędności w wysokości 2000 zł.
Należy zaznaczyć, że instytucja prawa pomocy stanowi jedną
z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Niemniej jednak ma ona charakter wyjątkowy i powinna stanowić przywilej dla osób, które muszą korzystać
z ochrony prawnej przed sądem. Prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł dochodu i majątku. Przy czym to występujący o prawo pomocy winien wykazać, że należy do kręgu takich osób.
Zgodnie z poglądem utrwalonym w doktrynie i orzecznictwie w przypadku, gdy strona będąca osobą fizyczną posiada jakiekolwiek środki majątkowe, powinna ona partycypować w kosztach postępowania (por. np. postanowienie NSA z 22.12.2004 r., OZ 866/2004 niepublikowane, J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Warszawa 2004, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis).
Dlatego też Sąd, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2
cyt. wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło