I SA/Bk 328/21

WyrokWSA w Białymstoku2021-09-10

Skład orzekający: Andrzej Melezini, Marcin Kojło, Paweł Janusz Lewkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy był uprawniony do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania na podstawie art. 61a k.p.a. w sytuacji, gdy kolejny wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych dotyczył częściowego zakresu sprawy już rozstrzygniętej ostateczną decyzją?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy był uprawniony do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania na podstawie art. 61a k.p.a., ponieważ kolejny wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych dotyczył zakresu sprawy już rozstrzygniętej ostateczną decyzją. W sytuacji tożsamości podmiotowo-przedmiotowej i faktycznej, ponowne wszczęcie postępowania w części już rozstrzygniętej byłoby bezzasadne i naruszałoby zasadę trwałości decyzji ostatecznych.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zezwolenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie, uznając, że sprawa została już rozstrzygnięta inną ostateczną decyzją. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o wychowaniu w trzeźwości, argumentując, że kolejny wniosek dotyczył innego zakresu niż poprzedni.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło,, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 września 2021 r. sprawy ze skargi J. S.A . z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji odmawiającej wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oraz umorzenia postępowania pierwszej instancji w całości oddala skargę J. S.A. z siedzibą w K. (dalej jako: "Spółka") w dniu [...] marca 2021 r. złożyła w Urzędzie Gminy Ś. wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości 4,5% alkoholu oraz piwa, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży - sklep "B." przy ul. [...] w miejscowości Ś. Gminna Komisja ds. Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ś. postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., nr [...], negatywnie zaopiniowała wniosek Spółki o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości 4,5% alkoholu oraz piwa przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w ww. sklepie. Następnie Wójt Gminy Ś. decyzją z [...] kwietnia 2021 r., nr [...], odmówił Spółce wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży. Po rozpatrzeniu odwołania Spółki, decyzją z [...] maja 2021 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji oraz umorzyło postępowanie na podstawie art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej jako: "k.p.a."), wskazując, że Wójt Gminy po otrzymaniu kolejnego wniosku tej samej spółki na ten sam punkt sprzedaży napojów alkoholowych nie powinien był orzekać merytorycznie, lecz wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, bowiem przedmiotowa sprawa została już rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając je w całości, zarzuciła rażące naruszenie postępowania, które bezsprzecznie miało wpływ na wynik sprawy, jak również przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 61a k.p.a., 2. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., 3. art. 7, 77, 80 k.p.a, 4. art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2021 r. poz. 1119 ze zm.), 5. art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo Przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 poz. 162), - poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji zastosowanie i przyjęcie, że w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 i art. 61a k.p.a., z uwagi na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy inną decyzją ostateczną, podczas gdy w analizowanym stanie faktycznym nie zostało spełnione kryterium tożsamości sprawy administracyjnej, a co za tym idzie nie zachodziły przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego; - poprzez niedostateczne wyjaśnienie okoliczności faktycznych sprawy polegających na nieustaleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi tożsamość przedmiotowa wniosków o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, wobec czego brak było podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu autor skargi podniósł, że pierwszy wniosek Spółki dotyczył wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa, powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa), powyżej 18% zawartości alkoholu (i odmowy wydania zezwolenia w tym zakresie dotyczyła decyzja Wójta Gminy Ś. z [...] grudnia 2020 r., nr [...]), natomiast drugi wniosek opiewał jedynie o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa. Uprzedni wniosek dotyczył zatem innego zakresu przedmiotowego postępowania niż wniosek z [...] marca 2021 r., a co za tym idzie nie można obu tym wnioskom przypisać tożsamości przedmiotu sprawy. Mając na uwadze powyższe zarzuty, Spółka wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, przeprowadzenie postępowania w trybie uproszczonym oraz orzeczenie o kosztach postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Stosownie do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 - dalej również jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Badając legalność zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie czy organ odwoławczy był uprawniony do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowanie na podstawie art. 61a k.p.a. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( Dz.U. z 2019, poz. 227 7 ze zm.) sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu i poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży, zwanego dalej " organem zezwalającym Zezwolenie wydaje się na podstawie wniosku przedsiębiorcy. Zezwolenia wydaje się oddzielnie na następujące rodzaje napojów alkoholowych: do 4,5 % zawartości alkoholu oraz na piwo; powyżej 4,5 % do 18 % zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa); powyżej 18 % zawartości alkoholu. Zezwolenia organ zezwalający wydaje po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy, o których mowa w art. 12 ust. 1-3. W pierwotnie prowadzonej sprawie zainicjowanej wnioskiem Skarżącej organ wydał decyzję z dnia [...].12.2020 r., w której odmówił wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz piwa, powyżej 4,5 % do 18 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) i powyżej 18 % alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży – Sklep B. przy ul. [...] w miejscowości Ś. Prowadząc sprawę z kolejnego wniosku Skarżącej o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w tym samym miejscu Skarżąca oznaczyła jako rodzaj zezwolenia - do 4,5 % zawartości alkoholu oraz piwo. Organ administracji pierwszej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe, po czym wydał decyzję z dnia [...].04.2021 r., w której odmówił wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz piwa przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży – Sklep B. przy ul. [...] w miejscowości Ś. W ocenie Sądu zasadnie zatem organ drugiej instancji uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Zgodnie bowiem z art. 61a k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W ocenie Sądu stanowisko organu jest prawidłowe. Zakres postępowania wywołanego drugim, późniejszym wnioskiem zawierał się w tym zakończonym już decyzją ostateczną. Organ musiałby więc orzekać w przedmiocie, co do którego zapadło już rozstrzygnięcie. Należy przy tym podkreślić, że w realiach sprawy Rada Gminy Ś. w § 3 uchwały z dnia 2 lipca 2015 r. w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych na terenie gminy (Dz. Urzęd. Woj. Podlaskiego z 2015 r., poz. 2314) ustaliła m.in., że punkt sprzedaży napojów alkoholowych nie może być usytuowany w pobliżu cmentarza. Odległość ta wynosi minimum 100 metrów, licząc w linii prostej od drzwi wejściowych obiektu, w którym będzie prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych do granicy posesji, na której znajduje się obiekt. Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Ś. podczas oględzin w dniu [...] marca 2012 r. ustaliła, że punkt sklep "B." położony przy ul. [...] w Ś. znajduje się w odległości ok. 50 metrów od cmentarza żydowskiego, znajdującego się na działce nr [...]. W związku z czym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r., negatywne zaopiniowała wniosek Skarżącej o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości 4,5 % alkoholu oraz piwa przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży - sklep "B." przy ul. [...] w miejscowości Ś. Postanowienie to stało się ostateczne z dniem [...] kwietnia 2021. Sąd podzielił argumentację organu odwoławczego. Wójt Gminy po otrzymaniu kolejnego wniosku tej samej spółki na ten sam punkt sprzedaży napojów alkoholowych przy tym samym stanie faktycznym sprawy nie powinien był orzekać w sprawie merytorycznie, lecz wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, bowiem przedmiotowa sprawa została już rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną. Innymi słowy, ziściła się przesłanka z art. 61a k.p.a., bowiem powstały okoliczności, które w oczywisty sposób stanowiły przeszkodę do prowadzenia postępowania. Sąd przy tym podziela przytoczoną przez pełnomocnika Skarżącej w skardze wykładnię zastosowanych przepisów prawa, wyprowadzając z niej inne skutki w sprawie, w której doszło do tożsamości podmiotowo-przedmiotowej przy tym samym stanie faktycznym sprawy. Skoro organ orzekał w szerszym przedmiotowo zakresie, to w tym samym zakresie przedmiotowym, orzekanie w jego części byłoby pozaprawne. Trudno bowiem przyjąć, że gdyby organ pierwotnie orzekł w zakresie wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz piwa, powyżej 4,5 % do 18 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) i powyżej 18 % alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, to następnie ten sam wnioskodawca w tożsamych okolicznościach sprawy jest uprawniony do złożenia kolejnych trzech wniosków w zakresie wydania zezwolenia na sprzedaż: (1) napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu oraz piwa, (2) napojów alkoholowych zawierają powyżej 4,5 % do 18 % alkoholu (z wyjątkiem piwa), (3) napojów alkoholowych 18 % napojów alkoholowych. W kontrolowanej sprawie doszło do przeszkody, która uniemożliwiała zrealizowanie wniosku w każdym z ww. zakresów razem i osobno. Zatem multiplikowanie postępowań administracyjnych byłoby bezzasadne i godziłoby w zasadę trwałości pierwotnie wydanej decyzji. Reasumując, tożsamość stosunku administracyjnego w kontrolowanej sprawie polega na tym, że ten sam wnioskodawca, w tym samym stanie faktycznym i prawnym ubiega się o zezwolenie na sprzedaż alkoholu w pełnym wymiarze, a drugi raz w części tego wymiaru. Sama różnica w zakresie wniosku w tej sprawie nie pozbawia jej waloru tożsamości. Inaczej byłoby, gdyby pierwotnie wniosek nie obejmował zezwolenia na sprzedaż alkoholu w trzech wariantach, a tylko w jednym. Sąd tym samym nie dopatrzył się naruszenia przepisów powołanych w skardze, tj. art. 61a k.p.a., będącego podstawą wydanej decyzji, art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., dającego uprawnienie organowi odwoławczemu do wydania przedmiotowej decyzji, art. 7 k.p.a. (zasady prawdy obiektywnej), art. 77 k.p.a. (wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, art. 80 k.p.a. (swobodnej oceny dowodów), art. 18 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz naruszenia zasady pogłębiania zaufania, proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, wynikającej z art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców W tym stanie rzeczy, uznając za chybione zarzuty skargi i stwierdzając brak innych naruszeń prawa warunkujących uchylenie zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło