I SA/Bk 337/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 listopada 2010 r. sprawy ze skargi P. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej za zobowiązania podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w podatku od towarów i usług oddala skargę Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. orzekł o odpowiedzialności Pana P. P. (dalej powoływany również jako: Skarżący), jako spadkobiercy T. P. za jej zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za 2004 r., wraz z odsetkami za zwłokę, zaległości w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2005 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz za zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych (płatnika) za miesiąc listopad 2005 r. Od powyższej decyzji, Skarżący w dniu 18 marca 2010 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, który został uchybiony. W jego uzasadnieniu wskazał, iż nie mógł odebrać decyzji w terminie, z uwagi na kilkutygodniowy wyjazd (od 24 grudnia 2009 r. do 16 stycznia 2010 r.), kiedy to przebywał poza miejscem zamieszkania. Wskazał, że po powrocie do domu znalazł w skrzynce pocztowej "przeterminowane" awiza, jednakże z ich treści nie dało się stwierdzić, jakich korespondencji one dotyczą. Dopiero z rozmowy telefonicznej z pracownikiem urzędu dowiedział się, że decyzja została już wydana i wysłana na jego adres. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił Skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Dyrektor Izby Skarbowej w B., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...], wskazując na treść art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej powoływana w skrócie jako o.p.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r. Na powyższe postanowienie Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której zwrócił się z prośbą o rozpatrzenie odwołania i przywrócenie terminu do jego wniesienia, nie formułując przy tym żadnych zarzutów przeciwko wydanemu przez organ odwoławczy postanowieniu Nr [...] z [...].04.2010 r. W treści skargi Skarżący powołuje się na trudne okoliczności życiowe, które jego zdaniem stanowiły przeszkodę w dotrzymaniu ustawowego terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem Skarżącego, brak możliwości wypowiedzenia się w sprawie i przedstawienia bardzo ważnych argumentów oraz dowodów świadczy o niedbałości urzędu o interesy podatnika. Podkreśla, że jego obecna sytuacja materialna nie pozwala na spłatę zaległości zmarłej matki. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w B., podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie jako: u.p.p.s.a.). W niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że nie nastąpiło naruszenie przepisów, które dawałoby podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia. Na wstępie należy podnieść, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie, jest wyłącznie postanowienie wydane w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu do jego wniesienia od decyzji wydanej przez organ w pierwszej instancji. Jest ono postanowieniem formalnym, bo organ stwierdzający uchybienie terminu do wniesienia środka odwoławczego, zamyka drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy. Ocena legalności tegoż rozstrzygnięcia ogranicza się więc, wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów postępowania podatkowego. Tym samym, stawiane w skardze zarzuty nieuwzględnienia ważnego interesu Skarżącego, jego sytuacji majątkowej i zdrowotnej członków jego rodziny, jako przesłanki umorzenia należności z tytułu zaległości podatkowych, nie mogą być skuteczne w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 o.p., organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., sygn. akt SA/Łd 2990/95, LEX 29079). W związku z tym, stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującego przepisu prawa i nawet nieznaczne przekroczenie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania, zobowiązuje organ odwoławczy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania (por. m.in. wyrok NSA z 6 czerwca 2003r., sygn. akt SA/Bk 271/03, niepubl., wyrok WSA w Warszawie z 29 czerwca 2006 r., III SA/Wa 1085/2006, LEX nr 219331). Z regulacji art. 228 § 1 o.p. wynika, że organ odwoławczy, do którego wpływa środek zaskarżenia jest obowiązany w pierwszej kolejności zbadać, czy środek ten spełnia warunki formalne. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uprawiają do merytorycznego rozpoznania sprawy. Do warunków formalnych, należy przede wszystkim złożenie środka zaskarżenia w odpowiednim terminie. W niniejszym przypadku termin do złożenia odwołania wynosił 14 dni od dnia doręczenia Skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji, co wynika z treści art. 223 § 2 pkt 1 o.p. W okolicznościach niniejszej sprawy, prawidłowość pozostawienia przez doręczyciela w skrzynce pocztowej Skarżącego informacji o "awizowaniu" przesyłki zawierającej sporną decyzję i umieszczeniu jej do odbioru w urzędzie pocztowym, nie budzi wątpliwości. Przyznał to sam Skarżący w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Tym samym organ był uprawiony do uznania, w oparciu o treść art. 150 § 2 o.p., iż sporna decyzja została doręczona Skarżącemu z dniem 7 stycznia 2010 r. Tym samym ustawowy, 14 dniowy termin na złożenie odwołania od powyższej decyzji, upływał z dniem 21 stycznia 2010 r. Skarżący odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia złożył w dniu 18 marca 2010 r. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r., organ odwoławczy odmówił Skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W tych okolicznościach faktycznych organ drugiej instancji nie mógł przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy i oceny rozstrzygnięcia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B., co do jego istoty, ale był zobowiązany zastosować przepis art. 228 § 1 pkt 2 o.p. i stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Reasumując, w ocenie Sądu, podczas wydawania zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia obowiązujących przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a to skutkuje koniecznością, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. oddalenia skargi.