I SA/Bk 345/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi B. K. na negatywne rozpatrzenie protestu przez Zarząd Województwa P. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania projektu budowy zagrodowej elektrowni na biogaz z gnojowicy krów mlecznych p o s t a n a w i a odmówić skarżącej B. K. przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 5 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku pozostawił bez rozpatrzenia skargę B. K. na negatywne rozpatrzenie protestu przez Zarząd Województwa P. z dnia [...] maja 2018 r. w przedmiocie dofinansowania projektu budowy zagrodowej elektrowni na biogaz z gnojowicy krów mlecznych z uwagi na uchybienie terminowi do wniesienia skargi. Odpis powyższego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 9 sierpnia 2018 r. (k. 40 akt). Pismem z dnia 14 sierpnia 2018 r., nadanym w placówce pocztowej 16 sierpnia 2018 r., pełnomocnik Skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W ocenie pełnomocnika Skarżąca uchybiła terminowi bez swojej winy, bowiem dorosły domownik Skarżącej – synowa, która odebrała korespondencję od organu błędnie przekazała jej datę odebrania przesyłki – jako 24 maja 2018 r., zamiast 23 maja 2018 r. Taką też datę Skarżąca przekazała pełnomocnikowi, co skutkowało wniesieniem skargi z uchybieniem terminu o jeden dzień. Na powyższą okoliczność do wniosku pełnomocnik Skarżącej dołączyła oświadczenie dorosłego domownika – synowej Skarżącej oraz odpis skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Wniosek nie jest zasadny. W myśl postanowień art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Zgodnie z art. 87 wspomnianej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyn uchybienia terminu do sądu uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W ocenie Sądu wniosek Skarżącej nie zasługiwał na uwzględnienie, albowiem nie uprawdopodobniła ona okoliczności, wskazujących na niezawinione niedochowanie terminu na wniesienie skargi. W nauce prawa, jak i w orzecznictwie do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inna osobą. Brak winy w uchybieniu terminowi sąd ocenia w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. W ocenie Sądu, wskazana przez Skarżącą okoliczność – wskazanie przez synową błędnej daty doręczenia rozstrzygnięcia Zarządu Województwa Podlaskiego - nie uprawdopodabnia braku winy Skarżącej w uchybieniu terminu. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 43 K.p.a., w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie, oparte jest na domniemaniu, że pismo przekazane dorosłemu domownikowi dotarło do rąk adresata. Powołany przepis wskazuje na jedną z form tzw. doręczenia zastępczego, kiedy to przesyłka nie zostaje doręczona bezpośrednio do rąk adresata, lecz przyjmuje się fikcję prawną, że takie doręczenie nastąpiło. Przepisy regulujące doręczenia zastępcze mają na celu umożliwienie prawidłowego przebiegu postępowania zwłaszcza w przypadkach, gdy dokonanie doręczenia samemu adresatowi jest utrudnione np. z uwagi na jego nieobecność pod wskazanym adresem. Doręczenie dokonane w takim trybie, uznaje się za równoznaczne z doręczeniem korespondencji samemu adresatowi. Oczywiście adresat przesyłki może obalić to domniemanie, gdy wykaże, że doręczenie zastępcze było wadliwe albo że pismo w ogóle do niego nie dotarło. Zdaniem Sądu domniemania tego Skarżąca skutecznie nie obaliła. Nie ulega wątpliwości, co bezopornie wynika z akt sprawy, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało odebrane przez dorosłego domownika – synową Skarżącej w dniu 23 maja 2018 r. Podjęcie się odbioru korespondencji przez domownika adresata, nakłada na niego obowiązek należytego zadbania o interesy adresata. Niedochowanie należytej staranności przez taką osobę nie stanowi okoliczności mającej wpływ na bieg terminów w postępowaniu. To, że A. K. przekazując Skarżącej rozstrzygnięcie w sprawie wskazała błędną datę jej odbioru, nie oznacza, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy Skarżącej, która nie wskazała żadnych obiektywnych okoliczności uniemożliwiających dorosłemu domownikowi wskazania prawidłowej daty. Brak jest również informacji, jakoby synowa Skarżącej przekazała jej odebraną korespondencję w późniejszym terminie. Za zaniedbanie domowników w zakresie przekazania przesyłki Skarżącej oraz poinformowania o dacie jej odbioru, odpowiedzialność ponosi strona. Z przedstawionych okoliczności nie wynika, aby Skarżąca, bądź jej dorosła synowa z uwagi na nagłą, nieprzewidzianą sytuację, w rzeczywistości nie mogli przekazać pełnomocnikowi, informacji o odebraniu przesyłki w dniu 23 maja 2018 r. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie Sądu Najwyższego z 6.10.1998 r., II CKN 8/98). Brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (wyrok NSA z 14.5.1998 r., IV SA 1153/96). W tym stanie rzeczy, wobec braku przesłanek do przywrócenia terminu, orzeczono jak w sentencji postanowienia, w oparciu o art. 86 § 1 oraz 87 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 1460 ze zm.).