I SA/Bk 356/09

WyrokWSA w Białymstoku2009-11-25

Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Sławomir Presnarowicz, Urszula Barbara Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ gminy ma prawo ustalić obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych oraz ich wysokość dla właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli umowy na odbiór odpadów, a jeśli tak, to na jakiej podstawie prawnej i w jaki sposób powinny być ustalane te opłaty?
Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości jest zobowiązany do pozbywania się odpadów komunalnych. W przypadku braku umowy na odbiór odpadów, gmina ma prawo zorganizować odbiór i ustalić obowiązek uiszczania opłat. Wysokość opłat powinna być ustalana na podstawie stawek określonych w uchwałach rady gminy, uwzględniając normy wytwarzania odpadów i liczbę osób korzystających z pojemników, a nie na podstawie faktycznej ilości zebranych odpadów czy faktu kompostowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. ustalającą obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych przez współwłaścicieli nieruchomości. Skarżący zarzucał błędy merytoryczne decyzji, zawyżoną normę opłat, nieuwzględnianie kompostowania odpadów oraz pobieranie opłat za sam fakt istnienia firmy odbierającej odpady, a nie za faktyczny odbiór. Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na brak umowy na odbiór odpadów przez właścicieli nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 listopada 2009 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych oddala skargę. Burmistrz Miasta Z. decyzją z [...] maja 2009 r., nr [...], wydaną w oparciu o art.104 §1, art.107 i art.108 §1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz na podstawie art.6 ust. 6-9, ust. 11-12 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm.), dalej jako w skrócie jako: "u.c.p.g.", orzekł o ustaleniu obowiązku uiszczania miesięcznych opłat przez Panów J. M. i K. M. -współwłaścicieli nieruchomości położonej w Z. przy ul [...] (działka nr [...]), za odbieranie odpadów komunalnych przez Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej Sp. z o.o., w okresie: 1 czerwca 2009 r. - 31 maja 2010 r. oraz ustalił wysokość opłaty za odbieranie odpadów komunalnych na kwotę 28 zł miesięcznie za odbiór odpadów z pojemnika o pojemności 110 l, dwa razy w miesiącu. Ponadto w decyzji zobowiązano właścicieli nieruchomości do wystawienia pojemników z odpadami poza ogrodzenie nieruchomości, (w każdy pierwszy i trzeci wtorek miesiąca w godzinach 700 -1500), w celu umożliwienia odbioru odpadów oraz wskazano termin i sposób regulowania należności (do 25 każdego miesiąca, bez wezwania, na rachunek bankowy Gminnego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej). Burmistrz Miasta Z. decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. (dalej w skrócie jako Kolegium) decyzją z [...] lipca 2009 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu l instancji. Organ odwoławczy podniósł, że z akt administracyjnych wynika, że współwłaściciele nieruchomości nie zawarli umowy w zakresie odbierania odpadów komunalnych, co w świetle postanowień art. 6 w związku z art. 5 ust.1 pkt 3b) u.c.p.g., obligowało Burmistrza Miasta Z. do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych z posesji Panów J. i K. M. Podkreślono, że wysokość opłat wyliczona została prawidłowo z zastosowaniem stawek określonych w Uchwale Nr 93/XX/08 Rady Miasta Zambrów z 27 maja 2008 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie podbierania odpadów komunalnych oraz opróżniania zbiorników bezodpływowych (Dz. Urz. Woj Podlaskiego z 2008 r. Nr 163, poz. 1591), dalej w skrócie jako: "Uchwała Rady Miasta Zambrów Nr 93/XX/08". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium zwróciło uwagę, że co prawda organ l instancji w uzasadnieniu decyzji podał, iż "posesję zamieszkuje 8 osób", niemniej jednak w innym miejscu uzasadnienia wskazał, że nieruchomość zabudowaną domem jednorodzinnym, położoną w Z. przy ulicy [...], zamieszkują i mają adres stałego zameldowania Panowie K. i J. M. Kolegium zaznaczyło, że analiza wysokości ustalonej opłaty za odbieranie odpadów komunalnych oraz wielkość pojemnika pozwalają na stwierdzenie, że opłaty określone zostały na podstawie faktycznej liczby osób zamieszkujących posesję w Z. przy ul. [...] Z powyższym rozstrzygnięciem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nie zgodził się Pan J. M. i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., jako sprzecznej z prawem. Skarżący wskazał, że Kolegium utrzymało decyzję, w której stwierdza błędy merytoryczne i w tym przypadku nie ma znaczenia, że decyzja została wydana w oparciu o istniejącą uchwałę. Decyzja dotyczy osób zamieszkujących posesję i pod takim względem może być tylko rozpatrywana jako całość. Ponadto zdaniem Skarżącego istotnym dla sprawy jest fakt, iż organ pomija istotne fakty i podkreśla, że okolicznością bez znaczenia w sprawie jest, czy właściciele nieruchomości kompostują odpady i wykorzystują je jako nawóz, a ustalona wielkość pojemnika do odbioru odpadów komunalnych nie jest uzależniona od tego, czy Skarżący zgromadzi taką właśnie ilość odpadów. Skarżący podniósł, że ustalona norma jest rażąco zawyżona i nie uwzględnia faktu kompostowania odpadów oraz selektywnej ich zbiórki. Autor skargi podniósł również, że z zaskarżonej decyzji wynika, iż w ciągu miesiąca jest zobowiązany do zebrania odpadów w wysokości 220 l, co oznacza, że zobowiązany jest do ponoszenia tak wysokich opłat za sam fakt istnienia firmy PGK. Skarżący podkreślił, że zobowiązany jest do ponoszenia opłat za faktyczny odbiór odpadów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie z uwagi na niezasadność podniesionych zarzutów, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podniósł również, że przy wydawaniu decyzji nie pominięto istotnych faktów oraz, że nie negowano okoliczności o kompostowaniu odpadów i wykorzystywaniu ich jako nawóz. W ocenie organu okoliczność ta jednak nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami tj. wymienioną na wstępie ustawą z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jak i aktami prawa miejscowego: Uchwałą Rady Miasta Zambrów z 27 maja 2008 r. Nr 93/XX/08 w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych oraz opróżniania zbiorników bezodpływowych oraz Uchwałą Rady Miasta Zambrów z 31 stycznia 2006 r. Nr 195/XXXIX/06 w sprawie uchwalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego Nr 71, poz. 741 ze zm.), dalej w skrócie jako "Uchwala Rady Miasta Zambrów Nr 195/XXXIX/06". Spór w sprawie dotyczy sposobu wykonania obowiązku określonego w art. 5 ust.1 pkt 3b) u.c.p.g. tj. pozbycia się odpadów komunalnych zebranych na terenie posesji Panów J. i K. M. (Z. ul. [...]), a w konsekwencji uprawnień gminy do zorganizowania odbioru odpadów komunalnych i opróżniania zbiorników bezodpływowych, w odniesieniu do właścicieli nieruchomości, którzy nie zawarli umów o odbiór odpadów komunalnych i opróżniania zbiorników bezodpływowych. Właściciel nieruchomości zobowiązany jest do zapewniania czystości i porządku w tym przez pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi (art.5 ust.1 pkt 3b u.c.p.g.), określającymi obowiązki właścicieli nieruchomości dotyczące utrzymania czystości i porządku. I tak zgodnie z art.6 ust.1 u.c.p.g. właściciele nieruchomości przy wykonaniu obowiązku pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych, określonego w art. 5 ust.1 pkt 3b) u.c.p.g., obowiązani są do udokumentowania, w formie umowy korzystania z usług wykonywanych przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości lub w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, przez okazanie takiej umowy i dowodów płacenia za takie usługi. Przepis ten wskazuje, więc sposób wykonania przez właściciela nieruchomości (także współwłaścicieli, patrz art.2 ust.1 pkt 4 u.c.p.g.) obowiązku pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych. Jednakże w myśl postanowień art.6 ust.1a u.c.p.g. Rada gminy w zależności od lokalnych warunków może, w drodze uchwały, określić inne sposoby udokumentowania wykonania obowiązków, o których mowa w art. 5 ust.1 pkt 3b) u.c.p.g. Z brzmienia art.6 ust.1 i ust.1a u.c.p.g. wynika założenie, że właściciel nieruchomości (współwłaściciel) może tylko w jeden sposób wykonać obowiązek pozbycia się odpadów komunalnych zebranych na terenie nieruchomości tj. przez zawarcie umowy z właściwym podmiotem, zapłatę za wykonaną usługę oraz przez udokumentowanie wykonania obowiązku przez okazanie umowy i dowodów opłacenia usługi. Właściciel bez upoważnienia zawartego w odrębnej uchwale gminy nie może, więc w inny sposób niż wskazany wyżej (w ustawie) wykonać obowiązku pozbycia się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych. Zasadą jest, więc, że w sytuacji, gdy w drodze uchwały gminy nie określono innego sposoby udokumentowania wykonania obowiązków pozbywania się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych, każdy właściciel nieruchomości powinien legitymować się umową na odbieranie odpadów komunalnych zawartą z właściwym podmiotem. Kwestią bezsporną w sprawie jest fakt, że współwłaściciele nieruchomości nie zawarli umowy w zakresie odbierania odpadów komunalnych Fakt ten obligował Burmistrza Miasta Z. do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych z posesji Panów J. i K. M. w myśl postanowień art. 6 ust.6 u.c.p.g., a w konsekwencji uprawniał organ I instancji do wydania decyzji, w której ustalono obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych, wysokości tych opłat i terminów ich uiszczania oraz sposobu i terminu udostępniania urządzeń lub zbiorników w celu ich opróżniania (art.6 ust. 7 u.c.p.g.). Decyzje takie wydawane są na okres 1 roku (art.6 ust. 9 u.c.p.g.) oraz nadaje się jej rygor natychmiastowej wykonalności (art.6 ust. 8 u.c.p.g.). Termin i sposób odbioru odpadów komunalnych ustalony w sprawie (dwa razy w miesiącu) jest wynikiem zastosowania norm określonych w Uchwale Rady Miasta Zambrów Nr 195/XXXIX/06 i nie jest uzależniony od tego, czy właściciel zgromadzi taką właśnie ilość odpadów. Wspomniana uchwała, jak również Uchwała Rady Miasta Zambrów Nr 93/XX/08 nie uzależniają wysokości opłat za odbiór odpadów, jak również częstotliwości ich odbioru od faktu ich kompostowania przez właścicieli nieruchomości. Dlatego też zgodzić należy się z Kolegium, że podniesiona przez Skarżącego okoliczność kompostowania odpadów i wykorzystywania ich jako nawozu nie mogła mieć wpływu na wynik sprawy. Nie znalazła również potwierdzenia w aktach sprawy, podniesiona na rozprawie, przez pełnomocnika Skarżącego, okoliczność nałożenia na współwłaścicieli nieruchomości dwóch oddzielnych opłat z uwagi na wydanie dwóch odrębnych decyzji skierowanych do każdego ze współwłaścicieli zamieszkujących posesję przy ul. [...] w Z. W omawianej sprawie mamy do czynienia z jedną sprawą (tożsamą pod względem przedmiotowym) i wielością stron w jednym postępowaniu (współuczestnictwo materialne), a więc rozstrzygnięcie wydane w sprawie kształtuje sytuacje prawną wielu podmiotów (tu współwłaścicieli zamieszkujących nieruchomość). Z akt sprawy wynika, że toczyło się jedno postępowanie w sprawie gdyż zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania, jak i decyzja organu I instancji skierowane zostały jednocześnie do obu współwłaścicieli zamieszkujących posesję przy ul. [...] w Z. oraz, że sporną decyzją ustalono jedną opłatę za odbieranie odpadów komunalnych. Zgodzić się również należy ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., że na rozstrzygnięcie w sprawie nie miało wpływu omyłkowe wskazanie w uzasadnieniu decyzji Burmistrza Miasta Z. z [...] maja 2009 r., że posesję przy ul. [...] w Z. zamieszkuje 8 osób. Analiza wysokości ustalonej opłaty za odbieranie odpadów komunalnych oraz wielkość pojemnika (110 l) wskazują, że opłaty określone zostały na podstawie faktycznej liczby osób zamieszkujących tą nieruchomość (dwóch współwłaścicieli, tam zameldowanych) i uwzględniają stawki określone w Uchwale Rady Miasta Zambrowa Nr 93/XX/08, a wielkość pojemnika uwzględnia określone w Uchwale Rady Miasta Zambrów Nr 195/XXXIX/06, normy średniej ilości odpadów wytwarzanych w gospodarstwach domowych, liczbę osób korzystających z tych pojemników (§12 pkt 1) oraz częstotliwość odbioru odpadów komunalnych (§17). Na prawidłowość podjętej decyzji nie wpływa także fakt jej nie wykonania pomimo nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Mając powyższe na uwadze na mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarga podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło