I SA/Bk 362/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz, asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Katarzyna Luto, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 września 2007 r. sprawy ze skargi A Spółki cywilnej J. G.-S., T. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia skarżącej spółki kosztami badania zgłoszonego towaru oddala skargę Postanowieniem z [...] sierpnia 2006 r., Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w B. Nr [...] z [...] czerwca 2006 r., którym obciążono T. K. i J. G.-S. - wspólników spółki cywilnej A w C. kosztami postępowania celnego, dotyczącego zgłoszenia celnego nr [...] z [...] marca 2006 r. w kwocie [...] zł, na które złożyły się koszty przeprowadzenia badania próbki towaru w Referacie Laboratorium Celne Izby Celnej w B. P. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że spółka cywilna A K.T., G.-S. J. z C. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu towar określony jako rozpuszczalnik do wyrobów lakierniczych i farb z przeznaczeniem do lakierów asfaltowych i wyrobów bitumicznych w ogólnej ilości 21.650 kg netto, deklarując kod towaru: 3814 00 90 90. Organ celny na podstawie przeprowadzonej kontroli dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego, poddał w wątpliwość taryfikację towaru oraz zadeklarowane przez przedstawiciela Strony. W związku z tym zdecydował o przeprowadzeniu rewizji celnej towaru oraz o pobraniu próbek towaru w celu ich dalszej analizy na podstawie art. 68 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny i należności podatkowe. Pobrane próbki Oddział Celny w B. przekazał do zbadania do Referatu Laboratorium Celne Izby Celnej w B. P., a wyniki badań stanowiły podstawę do ustalenia przez organ celny pierwszej instancji właściwej klasyfikacji taryfowej towaru. W decyzji z [...] czerwca 2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. Nr [...] zgłoszony towar został zaklasyfikowany zgodnie z kodem nomenklatury scalonej CN 2710 11 21 00, czyli jako benzyna lakiernicza w rozumieniu Wspólnotowej Taryfy Celnej. Zdaniem organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dawał podstawę do obciążenia Strony kosztami postępowania dotyczącymi przeprowadzenia badania próbki towaru w Referacie Laboratorium Celne Izby Celnej w B. P. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze wspólnicy spółki cywilnej wnosili o uchylenie powyższego postanowienia Dyrektora Izby Celnej w B. Zarzucili mu naruszenie art. 92 ust. 1 pkt 4 ustawy z 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. nr 68 poz. 622 ze zm.) i art. 188 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm.) poprzez uznanie, że strona ma ponieść koszty postępowania ponieważ podała nieprawdziwe dane dotyczące towarów, a ponadto obciążenie kosztami których poniesienie nie było konieczne zaś przeprowadzenia badań niezbędnych dla postępowania odmówiono. W uzasadnieniu skargi wskazano, że do uznania, iż dane dotyczące zgłoszonego towaru były nieprawdziwe lub nieprawidłowe konieczna jest decyzja i to ostateczna, która te dane podważy. Podnosili, że wadliwą (w ich ocenie) decyzję dotycząca klasyfikacji towaru wydano równocześnie z postanowieniem, ale nie była ona decyzją ostateczną, a więc nie pozwalała na przyjęcie, że dane podano nieprawidłowo. Wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzje organu pierwszej instancji było powiązane z wydaniem zaskarżonego postanowienia, co powinno pozostać do rozstrzygnięcia, a nie faktycznie zamykać drogę sporną. Skarżący wskazali też na poszczególne koszty pozycji badań, a wśród nich zwłaszcza oznakowanie składu pierwiastkowego, zawartości siarki i identyfikację składników naftowych. Podnosili, że badania te w rzeczywistości nie zostały przeprowadzone prawidłowo, ponieważ pomijają 10 % substancji zawartych w produkcie. Zakwalifikowanie importowanego towaru do benzyny lakierniczej wynikało ze stwierdzenia w składzie rozpuszczalnika naftowego i alkoholu izobutylowego. Wskazywali, że rozpuszczalnik zadeklarowany przez stronę będzie miał podobny skład, ale dodatkowo inne substancje, które decydują o stosownej kwalifikacji taryfowej. Oznacza to, że oznakowanie pozostałych substancji jest informacją wymaganą uwagami do poszczególnych działów Taryfy celnej i skład jest niezbędny dla ustalenia klasyfikacji taryfowej towaru zwłaszcza wobec zakwestionowania zgłoszenia celnego. Zdaniem skarżących zasadność wniosku potwierdza wykonane na zlecenie strony badanie próbki komisyjnie pobranej po odebraniu towaru z Urzędu Celnego przez OBRPR w P., które potwierdza, że klasyfikacja taryfowa dokonana przez zgłaszającego była prawidłowa. Skarżący wskazywali, że oddalenie przez Urząd wniosku dowodowego, zwłaszcza we wskazanej wyżej sytuacji, pozbawiło stronę prawa do obrony w postępowaniu i podważyło zaufanie do organów państwowych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że decyzja dotycząca klasyfikacji towaru została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w B. Nr [...] z [...] sierpnia 2006 r., wobec powyższego dane dotyczące towaru określonego w zgłoszeniu celnym podane przez skarżącą spółkę były nieprawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje, bowiem w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W przedmiotowej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest zasadność obciążenia skarżącej Spółki kosztami badań próbki towaru zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu w związku z uznaniem przez organ celny, że dane podane przez Spółkę w zgłoszeniu celnym były nieprawidłowe. Zgodnie z art. 264 Ordynacji podatkowej koszty postępowania przed organami podatkowymi ponosi Skarb Państwa, województwo, powiat lub gmina, jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej. Określenie, co należy do kosztów zawiera art. 265 § 1 Ordynacji podatkowej, ale nie jest to wyliczenie pełne. Przemawia za tym treść art. 265 § 2 O.p., zgodnie z którym organ może zaliczyć do kosztów postępowania także inne wydatki. Warunkiem ich zaliczenia jest bezpośredni związek z rozstrzygnięciem sprawy. O tym, jakie to wydatki i czy mają bezpośredni związek z rozstrzygnięciem sprawy, decyduje organ podatkowy. Bez znaczenia jest natomiast fakt, z czyjej inicjatywy – na wniosek czy z urzędu – te koszty powstały. Od ogólnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez Skarb Państwa przepisy przewidują liczne wyjątki. I tak stosownie do art. 267 §1 pkt 4 Ordynacji podatkowej stronę obciążają koszty przewidziane w odrębnych przepisach. Za taki odrębny przepis należy uznać regulacje art. 92 ust. 1 ustawy – Prawo celne, w którym wyliczono sytuacje, w jakich organ celny pobiera opłaty z tytułu przeprowadzonych badań lub analizy towarów. Jedną z nich jest zgodnie z pkt 4 wskazanego przepisu przypadek, gdy podane przez osobę dane dotyczące towarów były nieprawdziwe lub nieprawidłowe. Z treści art. 68 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1) wynika uprawnienie organów celnych do przeprowadzenia, w celu weryfikacji przyjętych zgłoszeń, kontroli zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów, przy czym w celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu organy celne mogą zażądać od zgłaszającego przedstawienia innych dokumentów oraz do przeprowadzenia rewizji towarów z jednoczesnym ewentualnym pobraniem próbek w celu dokonania ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli. W świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości środki określone w art. 68 rozporządzenia nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (m.in. rewizja towarów, która może obejmować pobranie próbek do analizy lub szczegółową kontrolę),stanowią formalności ustanowione w odniesieniu do przywozu towarów i powinny być zastosowane przez organy celne, przy weryfikacji przyjętych przez nie zgłoszeń m.in. wobec towarów niewspólnotowych zgłoszonych do dopuszczenia przed nadaniem im statusu towarów wspólnotowych i przed właściwym dopuszczeniem ich do swobodnego obrotu (wyrok z 1 lutego 2001 r. w sprawie C-66/99, LEX nr 83127). Tym samym nie można organom czynić zarzutu, że wykorzystując przyznane im uprawnienia, w celu weryfikacji przyjętych zgłoszeń, przeprowadziły rewizję towarów z jednoczesnym pobraniem próbek w celu dokonania ich dalszej analizy (dokładniejszej kontroli). Pobrane próbki towaru zostały przekazane do badań do Celne Izby Celnej w B. P., Referatu Laboratorium. W oparciu o wyniki przeprowadzonych badań Naczelnik Urzędu Celnego w B. decyzją na [...] z [...] czerwca 2006 r. zgłoszony towar zakwalifikował zgodnie z kodem nomenklatury scalonej CN 2710 11 21 00, czyli jako benzyna lakiernicza w rozumieniu Wspólnotowej Taryfy Celnej, a nie jak podała strona w zgłoszeniu celnym: rozpuszczalnik do wyrobów lakierniczych i farb z przeznaczeniem do lakierów asfaltowych i wyrobów bitumicznych o kodzie 3814 00 90 90. Wyniki badań wskazują zatem, że dane podane w zgłoszeniu celnym były nieprawidłowe, co było podstawą do obciążenia strony kosztami badań zgodnie z dyspozycją art. 92 § 1 pkt 4 ustawy – Prawo celne. Wniosek taki potwierdzają również wyniki badań przeprowadzonych na zlecenie strony przez Instytut Technologii Nafty w K. (35 – 38 tom I akt administracyjnych dołączonych do sprawy I SA/Bk 363/06). W sprawozdaniu z badań podano, że ich wyniki oraz zasady zawarte w dziale 27 taryfy Celnej wskazują, że dostarczona próbka deklarowana jako "rozpuszczalnik do wyrobów lakierniczych" kwalifikuje się do pozycji "benzyna lakiernicza", kod CN 2710 11 21. Instytut podał zatem taki sam kod CN, jaki ustalił organ celny na podstawie przeprowadzonych badań, których kosztami obciążono stronę. Należy podkreślić, że obowiązek poprawnego sporządzenia zgłoszenia celnego ciąży na zgłaszającym. To od osoby składającej zgłoszenie celne prawodawca wspólnotowy wymaga, aby zawierało ono wszystkie elementy, niezbędne do zastosowania przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, a ponadto, aby były do niego dołączone wszystkie wymagane dokumenty (art. 62 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny). W myśl art. 199 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. 93.253.1, ze zm.), złożenie w urzędzie celnym zgłoszenia podpisanego przez zgłaszającego lub jego przedstawiciela czyni go odpowiedzialnym, zgodnie z obowiązującymi przepisami, za prawdziwość informacji podanych w zgłoszeniu, autentyczność załączonych dokumentów, a także za przestrzeganie wszelkich obowiązków odnoszących się do objęcia danych towarów odpowiednią procedurą. Prowadzi to do wniosku, że to podmiot zgłaszający jest odpowiedzialny za kompletność i prawidłowość zgłoszenia celnego, a organy celne mogą dokonać późniejszej kontroli i weryfikacji zgłoszenia. Obowiązujące od 1 stycznia 2003 r. brzmienie art.269 O.p. daje organom możliwość rozstrzygania o wysokości kosztów, które strona jest obowiązana ponieść w każdym stadium postępowania, w tym również jednocześnie z wydaniem decyzji. W poprzednim stanie prawnym organy zobowiązane były ustalić wysokość kosztów postępowania jednocześnie z wydaniem decyzji. Aktualnie te ograniczenia czasowe zostały wyeliminowane, co daje organom pełna swobodę w podejmowaniu rozstrzygnięć w przedmiocie kosztów. Wydanie postanowienia o kosztach nie zamyka drogi do wydania decyzji związanej z istotą sprawy. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że zgodnie z art. 269 Ordynacji podatkowej postanowienie w sprawie kosztów postępowania jest odrębnym aktem administracyjnym (ma odrębny byt), dotyczącym kwestii incydentalnej, nie związanej z istotą sprawy, lecz z czynnościami postępowania (wyrok NSA z 26 kwietnia 2000 r., III SA 1484/99, LEX nr 47223). Powyższe oznacza również, że zarzuty skargi dotyczące prawidłowości przeprowadzonych badań i wyciągniętych z nich wniosków wykraczają poza zakres postanowienia dotyczącego kosztów postępowania. Zarzuty takie powinny być podnoszone w postępowaniu dotyczącym klasyfikacji zgłoszonego towaru. Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 188 Ordynacji podatkowej, zgodnie, z którym żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba, że okoliczności te są stwierdzone wystarczająco innym dowodem. Żądanie strony przeprowadzenia ponownego badania próbki towaru dotyczy okoliczności, które mają znaczenie dla ustalenia klasyfikacji taryfowej towaru, nie zaś dla oceny przesłanek, które stanowiły podstawę do obciążenia strony kosztami postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa i na podstawie art. 151 cyt. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.