I SA/Bk 37/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 marca 2022 r. sprawy ze skargi M. H. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na 2020 r. oddala skargę I. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym: 1. M. H. w dniu [...] maja 2020 r. za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus złożył wniosek o przyznanie płatności na 2020 r., w którym ubiegał się o przyznanie płatności przejściowej ONW strefa nizinna do działek rolnych o łącznej powierzchni 25,66 ha. W dniach [...] lipca 2020 r. – [...] sierpnia 2020 r. w gospodarstwie M. H. na podstawie art. 9 ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2020 r., poz. 995) została przeprowadzona kontrola, z której został sporządzony protokół nr [...]. W dniach [...] października 2020 r. – [...] listopada 2020 r. w gospodarstwie M. H. została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności (raport nr [...]), której wynik miał wpływ na wysokość przyznanych płatności ONW. 2. Po przeprowadzeniu postępowania, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. (dalej jako: Kierownik Biura Powiatowego) w dniu [...] lutego 2021 r. wydał decyzję nr [...], na mocy której przyznał M. H. żądane płatności w pomniejszonej wysokości. Od powyższej decyzji w dniu [...] marca 2021 r. M. H. złożył odwołanie do Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. (dalej jako: Dyrektor POR), w którym nie zgadzał się z rozstrzygnięciem organu I instancji. 3. W dniu [...] maja 2021 r. Dyrektor POR decyzją nr [...]uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu [...] czerwca 2021 r. M. H. złożył wyjaśnienie dotyczące nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli. W dniu [...] kwietnia 2021 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. zwrócił się do Kierownika Biura Kontroli na Miejscu w Ł. z prośbą o ustosunkowanie się do wyjaśnień rolnika. W dniu [...] grudnia 2021 r. raport z czynności kontrolnych w zakresie wzajemnej zgodności po dokonanych korektach został przekazany M. H.. 4. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku Kierownik Biura Powiatowego w dniu [...] września 2021 r. wydał decyzję nr [...], na mocy której przyznał M. H. żądane płatności w pomniejszonej wysokości. Od powyższej decyzji w dniu [...] października 2021 r. M. H. złożył odwołanie do Dyrektora POR, w którym nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu I instancji. 5. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...]orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. Organ przytoczył w uzasadnieniu stosowne przepisy aktów prawa krajowego i unijnego: (-) ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, zwanej dalej "ustawą PROW", (-) Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 364 ze zm., dalej jako: Rozporządzenie ONW).", (-) Rozporządzenia wykonawczego Komisji (WE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 69), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1306/2014 oraz (-) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008, zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1306/2013. Dyrektor POR ustalił, że w trakcie kontroli na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności przeprowadzonej w gospodarstwie rolnika stwierdzono, iż M. H. nie przestrzega wymagań związanych z właściwym stosowaniem nawozów w dawkach nieprzekraczających maksymalnych ilości azotu działającego ze wszystkich źródeł określonych w tabeli 14 załącznika nr 9 do programu działań oraz dokumentowania realizacji planu przyjętego na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2020 r. w sprawie przyjęcia "Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu" (Dz. U. z 2020 r., poz. 243), które obejmują stosowanie zasad dobrej praktyki rolniczej oraz spełnianie warunków ustanowionych w art. 4 i 5 Dyrektywy Rady 91/676/EWG z dnia 12 grudnia 1991 r. dotyczącej ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego (Dz.U. UE L 375 z 31 grudnia 1991), Obwieszczeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2015 r. w sprawie wykazu wymogów określonych w przepisach Unii Europejskiej z uwzględnieniem przepisów krajowych wdrażających te przepisy (M.P.2015.329 z dnia 8 kwietnia 2015 r. ze zm.) oraz Obwieszczeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2020 r. o zmianie wykazu wymogów określonych w przepisach Unii Europejskiej z uwzględnieniem przepisów krajowych wdrażających te przepisy (M.P.2020.341 z 9 kwietnia 2020 r.). Organ odwoławczy przytoczył również § 2 pkt 1, § 4 oraz § 5 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom (Dz. U. z 2015 r., poz. 743, ze zm., dalej jako: Rozporządzenie w sprawie liczby punktów). Dalej wyjaśnił, że w gospodarstwie M. H. podczas kontroli na miejscu stwierdzono poniższe niezgodności z wymogami wynikającymi z SMR nr 1, o których mowa w załączniku II do Rozporządzenia nr 1306/2013, które zostały ocenione wg kryteriów: zasięg, dotkliwość, trwałość zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia w sprawie liczby punktów: WPD 1.5, WPD 1.32, WPD 1.34, WPD 1.36 oraz WPD 1.37 (szczegółowo opisane w decyzji oraz w części prawnej niniejszego uzasadnienia). Organ II instancji stwierdził, że nie znalazł podstaw do podważenia wyników kontroli. Podkreślił, że raport z czynności kontrolnych ma moc prawną dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2021 poz. 735, dalej jako: k.p.a.), gdyż został sporządzony przez uprawniony do tego organ i w przypisanej formie, w zakresie powierzonych jemu z mocy prawa zadań, wskazanych w zakresie działania tego organu. Sporządzony raport, jako dokument urzędowy, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone (art. 76 § 1 k.p.a.). Zdaniem organu II instancji analiza akt sprawy w tym dokumentacji fotograficznej [...] prowadzi do wniosku, iż dokonane ustalenia są prawidłowe. Wobec stwierdzenia więcej niż jednego naruszenia w ramach jednej niezgodności (aktu prawnego, normy), stwierdzonej niezgodności przypisał liczbę punktów przypisaną naruszeniu, któremu przypisano najwyższą liczbę punktów, tj. 11 pkt zatem wyrażona w procentach wielkość kary administracyjnej wynosi 3%. Dyrektor POR przedstawił powierzchnię kwalifikującą się do przyznania przedmiotowych płatności na spornych działkach rolnych. Odnośnie jednolitej płatności obszarowej: (-) powierzchnia deklarowana we wniosku (ha) - 25,66 ha, (-) powierzchnia deklarowana kwalifikowana (po odjęciu powierzchni zajętej pod budowę drogi [...]) (ha) - 24,74 ha, (-) powierzchnia stwierdzona w wyniku kontroli administracyjnej (ha) - 24,59 ha. Obliczenie różnic powierzchniowych: 24,74 ha (powierzchnia deklarowana) - 24,59 ha (powierzchnia stwierdzona) = 0,15 ha (różnica powierzchniowa). Obliczenie różnic procentowych: (0,15 ha : (24,74 ha - 0,15 ha) x 100% = 0,61%, tzn. (różnica pomiędzy pow. deklarowaną, a pow. stwierdzoną (ha) : (powierzchnia deklarowana (ha) — różnica pomiędzy pow. deklarowaną, a pow. stwierdzoną (ha) x 100% = procentowa różnica pomiędzy pow. deklarowaną, a pow. stwierdzoną (%). Dyrektor POR stwierdził, że biorąc pod uwagę wyliczoną procentową różnicę pomiędzy powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną, a powierzchnią stwierdzoną Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. prawidłowo zastosował przepis art. 18 ust. 6 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej (Dz. U. UE L 181 z 20 czerwca 2014, s. 48) zwanego dalej "rozporządzeniem nr 640/2014", zgodnie z którym bez uszczerbku dla kar administracyjnych zgodnie z art. 19, w przypadku wniosków o przyznanie pomocy lub wniosków o płatność w ramach systemów pomocy obszarowej lub środków wsparcia obszarowego, jeżeli obszar zgłoszony przekracza obszar zatwierdzony dla danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego dla tej grupy upraw. Zatem powierzchnia zatwierdzona do jednolitej płatności obszarowej w ocenie organu wynosi 24,59 ha. Początkowa kwota płatności ONW została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego oraz wyrażoną w procentach wielkość kary administracyjnej ustaloną zgodnie z załącznikiem nr 5 do Rozporządzenia w sprawie liczby punktów. Odnosząc się szczegółowo do odwołania Dyrektor POR uznał, iż nie zawiera żadnych wyjaśnień i argumentów mających wpływ na wynik przedmiotowego rozstrzygnięcia, a tym samym nie zasługuje na uwzględnienie. 6. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku M. H. (dalej jako: Skarżący) podniósł, że podczas kontroli wykazał wszelkie dokumenty, które były wymagane przez osoby kontrolujące. Odnosząc się do stwierdzonych niezgodności wskazał, że w ewidencji nawożenia daty uzupełniane były ołówkiem, które uzupełniane były zgodnie z faktycznym terminem wykonywania zabiegu. Ponadto dawki określone w planie nawożenia były zgodne z całością posiadanych hektarów. Odnośnie stwierdzenia niekompletności zabiegów związanych z nawożeniem azotem Skarżący podkreślił, że zabiegi zostały wpisane. Twierdzenie, że na gruntach ornych położonych na terenie o dużym nachyleniu zastosowano nawozy bez przyorania jest w jego ocenie całkowitą bzdurą. Po pierwsze na omawianej części działki znajduje się trawa, użytek zielony, który przed zastosowaniem nawozu został wypasiony przez bydło mleczne, a zabieg został wykonany w celu nawożenia, gdyż gnojowicę uważa się za dobry nawóz na użytki zielone, ponieważ substancje pokarmowe które posiada są łatwiej przyswajalne dla roślin. Podkreślił, że dany zabieg miał na celu polepszenie kondycji trawy, a teren na którym się znajduje jest płaski, nie ma tam żadnego dużego nachylenia. Wyniki kontroli są jego zdaniem sprzeczne z stanem fatycznym, a wszelkie dokumenty złożył w danym terminie. Odnośnie braków ewidencji z 2018, tj. od 27 lipca 2018 r., Skarżący podniósł, że zarzut ten jest hańbiący, albowiem obowiązek sporządzenia planu nawożenia azotem wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2019 r. jako praktyki obowiązkowe dla gospodarstw w zakresie wdrożenia Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu. Działanie organu jest jego zdaniem celowe - godzi w jego osobę, a także naraża na utratę dobrego imienia. Odnośnie zarzutu dotyczącego nieprawidłowej powierzchni wskazał, że nie powinien on mieć miejsca, a w związku z budową drogi złożył stosowne oświadczenie. Okazanie granic nastąpi dopiero [...] stycznia 2022 r. - załącznik nr 1. W załączniku Skarżący przedłożył zawiadomienie o czynnościach stabilizacji nowych punktów granicznych wydane przez firmę geodezyjno-kartograficzną "[...]" s.c. 7. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2022 poz. 329, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. 2. Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Dyrektora POR utrzymująca w mocy decyzję Kierownika BP ARiMR z dnia [...] września 2021 r. o przyznaniu M. H. płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2020 w łącznej wysokości 2 718,92 zł, w tym płatność ONW płatność przejściową w wysokości 2718,92 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 84,09 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia. Spór sprowadza się w istocie do oceny, czy rzeczywiście miały miejsce uchybienia stwierdzone przez organ, a zawarte w Protokole kontroli nr [...] oraz Raporcie z czynności kontrolnych w zakresie wzajemnej zgodności nr [...], które miały wpływ na pomniejszenie płatności ONW. Sporna jest również powierzchnia, którą organ zakwalifikował do przyznania płatności. 3. Zakreślając ramy prawne sprawy wskazać należy, że warunki i tryb udzielania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 reguluje Rozporządzenie ONW. W świetle § 2 ust. 1, 2 i 3 Rozporządzenia ONW, płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego Rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1307/2013", którego gospodarstwo rolne jest położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli: 1) spełnia warunki określone w art. 31 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1305/2013"; 2) łączna powierzchnia użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f Rozporządzenia nr 1305/2013, zwanych dalej "użytkami rolnymi", położonych na obszarach górskich lub na innych obszarach charakteryzujących się szczególnymi ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c Rozporządzenia nr 1307/2013, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Płatność ONW jest przyznawana do użytków rolnych: 1) na których jest: a) położona działka rolna w rozumieniu art. 67 ust. 4 lit. a Rozporządzenia nr 1306/2013, o powierzchni co najmniej 0,1 ha, zwana dalej "działką rolną"; b) prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c Rozporządzenia nr 1307/2013; 2) położonych na obszarach ONW. Płatność ONW przysługuje do powierzchni użytków rolnych, o których mowa w ust. 2, będących w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 75 ha, a w przypadku rolnika realizującego 5-letnie zobowiązanie, o którym mowa w § 2 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. poz. 329) (w brzmieniu z dnia 15 marca 2010 r., Dz. U. poz. 219), zwane dalej "5-letnim zobowiązaniem", wynoszącej nie więcej niż 300 ha. Odpowiednio do § 3 ust. 1 i 2 omawianego aktu prawnego, wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha użytków rolnych i powierzchni użytków rolnych, do których przysługuje płatność ONW, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności. Przy ustalaniu wysokości płatności ONW uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b Rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Zgodnie z art. 24 ust. 1 Rozporządzenia nr 809/2014, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację: a) poprawności i kompletności informacji podanych we wniosku o przyznanie pomocy, wniosku o wsparcie, wniosku o płatność lub innej deklaracji; b) zgodności ze wszystkimi kryteriami kwalifikowalności, zobowiązaniami i innymi obowiązkami w odniesieniu do przedmiotowego systemu pomocy lub środka wsparcia, warunków, na których przyznaje się pomoc lub wsparcie lub zwolnień z obowiązków; c) przestrzegania wymogów i norm odnoszących się do zasady wzajemnej zgodności. W myśl art. 25 akapit pierwszy Rozporządzenia nr 809/2014, kontrole na miejscu mogą zostać zapowiedziane, pod warunkiem, że nie koliduje to z ich celem lub skutecznością. Zapowiedzenie kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do niezbędnego minimum i nie przekracza 14 dni. Zgodnie z art. 26 ust. 3 omawianego aktu prawnego kontrole na miejscu obejmują sprawdzenie zgodności ze wszystkimi kryteriami kwalifikowalności, zobowiązaniami i innymi obowiązkami wynikającymi z tych systemów pomocy lub środków wsparcia, dla których dany beneficjent został wybrany zgodnie z art. 34. Czas trwania kontroli na miejscu jest ściśle ograniczony do niezbędnego minimum. Ponadto, zgodnie z art. 37 ust. 1 i ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia kontrole na miejscu obejmują: wszystkie działki rolne, odnośnie do których złożono wnioski o przyznanie pomocy w ramach systemów wymienionych w załączniku I do Rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 lub wnioski o wsparcie w ramach środków rozwoju obszarów wiejskich objętych zakresem systemu zintegrowanego oraz pomiar obszaru i weryfikację kryteriów kwalifikowalności, zobowiązań i innych obowiązków dotyczących obszaru zgłoszonego przez beneficjenta w ramach systemów pomocy lub środków wsparcia, o których mowa w ust. 1. W świetle art. 21 ustawy PROW, jeżeli warunkiem przyznania pomocy w pełnej wysokości jest spełnienie w ramach wzajemnej zgodności wymogów i norm, o których mowa w tytule VI Rozporządzenia nr 1306/2013 oraz przepisach wydanych w trybie tego rozporządzenia, przez te wymogi i normy rozumie się wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Jak stanowi art. 49 ust. 1 ustawy PROW kontrole w zakresie spełniania wymogów lub norm przeprowadza Agencja oraz powiatowy lekarz weterynarii w zakresie, w trybie i na zasadach określonych w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy Agencja przeprowadza kontrole administracyjne i na miejscu w zakresie płatności bezpośrednich, określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm, chyba że ustawa stanowi inaczej. W myśl art. 37 ust. 1 - 7 cytowanej wyżej ustawy czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu, przeprowadzanej przez Agencję, są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Prezesa Agencji. Upoważnienie, o którym mowa w ust. 1 zawiera wskazanie osoby upoważnionej do wykonywania czynności kontrolnych, miejsce i zakres oraz podstawę prawną do ich wykonywania. Przed przystąpieniem do czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich wykonywania jest obowiązana okazać imienne upoważnienie rolnikowi, jeżeli jest on obecny podczas kontroli. Czynności kontrolne mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli. Osoby upoważnione do wykonywania czynności kontrolnych mają prawo do: 1) wstępu na teren gospodarstwa rolnego; 2) dostępu do zwierząt; 3) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem kontroli; 4) wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, sporządzania z nich odpisów, wyciągów lub kopii oraz zabezpieczania tych dokumentów; 5) pobierania próbek do badań; 6) żądania okazywania i udostępniania danych informatycznych. Z czynności kontrolnych sporządza się sprawozdanie, zwane dalej "raportem". W przypadku gdy rolnik nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie co do ustaleń w nim zawartych dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli rolnik, który był obecny podczas kontroli, zgłosił umotywowane zastrzeżenia do ustaleń zawartych w raporcie osobie, którą go sporządziła. 4. Przechodząc do analizy zarzutów skargi należy przypomnieć, że pierwsza kontrola została przeprowadzona przez P. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: PWIOŚ) w dniach [...] lipca – [...] sierpnia 2020 r. i utrwalona protokołem nr [...] (k. 61 akt. admin.). Druga kontrola na miejscu została przeprowadzona przez pracowników ARiMR w dniach [...] października – [...] listopada 2020 r. (k. 82 akt admin.). Co trzeba podkreślić w tym miejscu, wskutek odwołania Skarżącego w raporcie z czynności kontrolnych zostały dokonane istotne korekty polegające przede wszystkim na stwierdzeniu, iż brak jest niezgodności o numerze N.07.1, N.07.2 (Sekcja XIII), N.07, N.07.1, N.07.2 (sekcja XIV), WPD.1.2, WPD.1.2.1. (Sekcja XV.A.). Po dokonanej korekcie nie stwierdzono również niezgodności w sekcji XVII "Przestrzeganie utrzymania gruntów w dobrej kulturze". Wykreślono również uwagi w zakresie nieprawidłowości WPD.1.2 (zob. pismo ARiMR, k. 83 akt admin.). Korekta protokołu została uwzględniona przez organ przy naliczaniu płatności ONW. W efekcie w gospodarstwie Skarżącego podczas kontroli na miejscu stwierdzono poniższe niezgodności z wymogami wynikającymi z SMR nr 1, o których mowa w załączniku II do Rozporządzenia nr 1306/2013: - WPD 1.5 w ewidencji nawożenia brak dat przyorania obornika na działkach rolnych E2 (kukurydza), E3 (ziemniak) i E4 (kukurydza) - naruszenie zostało ocenione wg kryteriów: zasięg - 1 pkt, dotkliwość - 3 pkt, trwałość - 3 pkt (suma: 7 pkt), - WPD 1.32 rolnik przekroczył określone dawki nawozów wynikające z Planu Nawożenia Azotem /działka rolna E2 w planie nawożenie mocznikiem 1,6 dt/ha, a w ewidencji nawożenia 1,7 dt/ha, działka rolna H1 w planie nawożenie saletrą amonową 1,0 dt/ha, a w ewidencji nawożenia 2,0 dt/ha/ - naruszenie zostało ocenione wg kryteriów: zasięg - 3 pkt, dotkliwość - 5 pkt, trwałość - 3 pkt (suma: 11 pkt), - WPD 1.34 rolnik posiada umowę na podstawie której nabył nawozy naturalne ale w umowie brak zawartości azotu w nawozie - naruszenie zostało ocenione wg kryteriów: zasięg - 3 pkt, dotkliwość - 3 pkt, trwałość - 3 pkt (suma: 9 pkt), - WPD 1.36 stwierdzono niekompletność ewidencji zabiegów związanych z nawożeniem azotem brak zabiegu zastosowania zakupionej gnojowicy oraz brak terminów przyorania nawozu naturalnego w przypadku zastosowania tego nawozu na terenie o dużym nachyleniu - naruszenie zostało ocenione wg kryteriów: zasięg - 3 pkt, dotkliwość - 3 pkt, trwałość - 3 pkt (suma: 9 pkt), - WPD 1.37 brak ewidencji z roku 2018 tj. od 27 lipca 2018 r. /obowiązek przechowywania ewidencji zabiegów o którym mowa w WPD 1.36 przez okres 3 lat/ - naruszenie zostało ocenione wg kryteriów: zasięg - 3 pkt, dotkliwość - 3 pkt, trwałość - 3 pkt (suma: 9 pkt). 5. Wskazać trzeba, że zgodnie z § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych zatwierdzonym niezgodnościom, wyrażona w procentach wielkość kary administracyjnej ustalona w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonej niezgodności i jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia; Zgodnie z załącznikiem nr 5 wyrażona w procentach wielkość kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom wynosi: 3 pkt - 1%, 5 pkt - 1%, 7 pkt - 3%, 9 pkt - 3%, 11 pkt - 3%, 13 pkt - 5%, 15 pkt - 5%. Na podstawie Rozporządzenia z dnia 13 maja 2015 r. i art. 39 ust. 1 Rozporządzenia nr 640/2014 organ określił procentową wielkość zmniejszenia kwoty płatności, wynoszącą 3,00%. 6. W sprawie niniejszej Skarżący kwestionuje (zarówno w skardze, jak i w toku postępowania administracyjnego) ustalenia organu w zakresie stwierdzonych naruszeń oraz powierzchnię zakwalifikowaną do przyznania płatności. Jednakże w ocenie Sądu rozstrzygnięcie ARiMR zostało wydane w oparciu o prawidłowo zebrany i oceniony materiał dowodowy, który obejmuje dowody istotne dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Bez wątpienia kluczowe znaczenie mają tu ustalenia dokonane podczas kontroli PWIOŚ oraz późniejszej kontroli ARiMR w zakresie wzajemnej zgodności, z której sporządzono stosowne protokoły. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organy obu instancji trafnie przeanalizowały całą zgromadzoną dokumentację i prawidłowo, na podstawie przeprowadzonych kontroli (z uwzględnieniem korekty protokołu) ustaliły stan faktyczny i wysokość płatności na rok 2020. Uwzględniły fakt odnotowania naruszenia norm i wymogów wzajemnej zgodności, powodujące 3% zmniejszenie płatności (art. 97 i 99 Rozporządzenia nr 1306/2013, w związku z art. 42 Rozporządzenia nr 640/2014). W ocenie Sądu ww. kontrole skutecznie wykazały, że Skarżący nie przestrzegał wymagań związanych z właściwym stosowaniem nawozów w dawkach nieprzekraczających maksymalnych ilości azotu działającego ze wszystkich źródeł, określonych w tabeli 14 załącznika nr 9 do programu działań oraz nie dokumentował należycie realizacji planu przyjętego na mocy Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 czerwca 2018 r. w sprawie przyjęcia "Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu" (t.j. Dz.U. 2020 poz. 243, dalej jako: Program azotanowy). 7. Sąd, analizując akta administracyjne, a zwłaszcza protokoły (mające moc prawną dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 k.p.a.) nie dopatrzył się nieprawidłowości po stronie organu i tym samym stwierdza, iż dokonane ustalenia są prawidłowe i wyczerpujące. Organ szczegółowo opisał wskazane naruszenia, odwołując się do dokumentacji zgromadzonej w sprawie. Prawidłowo też ustalono powierzchnię kwalifikującą się do płatności. A zatem ustalenia te mogły stanowić podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. 8. Odnosząc się do poszczególnych zarzutów Skarżącego należy w pierwszej kolejności wskazać, że w jego ocenie obowiązek sporządzenia planu nawożenia azotem wszedł w życie z dniem od 1 stycznia 2019 r. - nie musiał więc posiadać ewidencji za 2018 r. Sąd pragnie podkreślić, iż Skarżący ma rację co do dnia wejścia w życie obowiązku sporządzenia planu nawożenia azotem, co wynika wprost z postanowień Programu azotanowego (zob. załącznik nr 11: tabela "Harmonogram rzeczowy i czasowy realizacji środków (...)" w zw. z Rozdziałem 1.5.2: "Plan nawożenia azotem"). Sąd pragnie jednakże podkreślić, że czym innym jest obowiązek sporządzania planu nawożenia azotem, a czym innym obowiązek prowadzenia ewidencji zabiegów agrotechnicznych związanych z nawożeniem azotem. Należy zauważyć, że Rozdział 2 Programu azotanowego szczegółowo określa zakres podmiotowy i przedmiotowy sposobu dokumentowania realizacji Programu. W ust. 2 prawodawca wskazał, że podmioty prowadzące produkcję rolną (...) na powierzchni większej lub równej 10 ha użytków rolnych lub utrzymujące zwierzęta gospodarskie w liczbie większej lub równej 10 DJP według stanu średniorocznego: (1) posiadają plan nawożenia azotem albo obliczenia maksymalnych dawek azotu; (2) prowadzą ewidencję zabiegów agrotechnicznych związanych z nawożeniem azotem, zawierającą informacje o: a) dacie zastosowania nawozu, b) rodzaju uprawy i powierzchni uprawy, na której został zastosowany nawóz, c) rodzaju zastosowanego nawozu, d) zastosowanej dawce nawozu, e) terminie przyorania nawozu naturalnego, w przypadku zastosowania tego nawozu na terenie o dużym nachyleniu. Zgodnie z ust. 3. ewidencję, o której mowa w ust. 2 pkt 2, prowadzi się w postaci papierowej, w formie zapisów własnych, arkuszy, dzienników lub książki nawozowej, lub w postaci elektronicznej. Wzór ewidencji zabiegów agrotechnicznych związanych z nawożeniem azotem został określony w załączniku nr 10 do Programu. Natomiast ust. 4 stanowi, iż dokumenty, o których mowa w ust. 1 i 2, przechowuje się przez okres 3 lat od dnia zakończenia nawożenia wykonanego na podstawie posiadanego planu nawożenia azotem albo obliczeń maksymalnych dawek azotu. Z powyższego wynika więc, że Program azotanowy nakłada na rolnika dwa odrębne obowiązki - posiadanie planu nawożenia azotem oraz prowadzenie ewidencji zabiegów agrotechnicznych związanych z nawożeniem azotem. Są to czynności innego rodzaju, a ich obowiązek wszedł w innych terminach, czego zdaje się nie dostrzegać strona skarżąca. O ile obowiązek sporządzenia planu nawożenia azotem wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2019 r. to jednak prowadzenie ewidencji nawożenia azotem obowiązywało rolnika od dnia wejścia w życie Programu azotanowego, tj. od 27 lipca 2018 r. Wynika to ze wspomnianego już harmonogramu rzeczowego i czasowego (załącznik nr 11) oraz rozdziału 1.3 Programu, odnoszącego się do okresu nawożenia. Skoro zatem w sprawie niniejszej organ kontrolował prowadzenie ewidencji również za 2018 r., a Skarżący takowej nie posiadał, zasadnie organ zakwalifikował to zaniedbanie jako niezgodność o symbolu WPD 1.37. 9. Skarżący nie zgadza się również z nieprawidłowością polegającą na niekompletnym prowadzeniu ewidencji z uwagi na niewpisywanie terminów przyorania nawozu naturalnego w przypadku zastosowania tego nawozu na terenie o dużym nachyleniu. Skarżący de facto kwestionuje jakoby miał obowiązek dokonania zabiegu przyorania po aplikacji nawozu do gleby tłumacząc, iż "użytek zielony przed zastosowaniem nawozu został wypasiony przez bydło mleczne, a zabieg ten został wykonany w celu nawożenia, gdyż gnojowicę uważa się za dobry nawóz na użytki zielone (...)". W tym miejscu godzi się wskazać na Rozdział 1.2.3. Programu azotanowego: "Warunki rolniczego wykorzystania nawozów na terenach o dużym nachyleniu". Ustęp 4 pkt 2 stanowi, iż "stosując nawozy na gruntach ornych, dokonać ich bezpośredniej aplikacji do gleby lub przyorywać lub wymieszać z glebą, a w okresie wegetacyjnym roślin uprawnych – stosować je przy największym zapotrzebowaniu roślin na azot; przyorania lub wymieszania z glebą dokonuje się w ciągu 4 godzin od zastosowania nawozu naturalnego, jednak nie później niż następnego dnia po jego zastosowaniu." A zatem zdaniem Sądu organy prawidłowo uznały niewpisywanie terminów przyorania nawozu naturalnego za niezgodność o symbolu WPD 1.36, albowiem taki obowiązek wprost wynika z przepisów prawa. Sformułowanie "od zastosowania nawozu naturalnego" jednoznacznie wskazuje, że obowiązek przyorania gruntu materializuje się po aplikacji nawozu. Odmienny pogląd wynikający z wiedzy agrotechnicznej posiadanej przez Skarżącego nie może mieć znaczenia w zderzeniu z zapisami Programu azotanowego, do którego realizacji i przestrzegania rolnik dobrowolnie się zobowiązał. Ponadto Skarżący podnosi, iż teren ten jest płaski i nie ma tam dużego nachylenia. Należy jednakże zaznaczyć, że fakt dużego nachylenia terenu wprost wynika z raportu z czynności kontrolnych (zob. Rozdz. XII raportu: "Dane o położeniu ewidencyjnym działek rolnych", k. 81 akt administracyjnych). Raport z czynności kontrolnych ma moc prawną dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 k.p.a., a więc stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. Skarżący ogólnym stwierdzeniem, iż teren ten jest płaski nie zdołał obalić domniemania prawdziwości danych zawartych w protokole. 10. Odnośnie braku ewidencji nawożenia w zakresie dat przyorania obornika na działkach rolnych E2 (kukurydza), E3 (ziemniak) i E4 (kukurydza) M. H. podnosi, iż zabiegi zostały wpisane - daty uzupełniane były ołówkiem, które uzupełniane były zgodnie z faktycznym terminem wykonywania zabiegu. Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie potwierdza jednak twierdzenia o wpisaniu dat ww. zabiegów do ewidencji. Nie wynika to ani z protokołu kontroli ani ze znajdującej się na płycie CD (stanowiącej załącznik do protokołu) ewidencji zabiegów agrotechnicznych związanych z nawożeniem. Skarżący nie przedstawił też żadnych dowodów, które przeczyłyby ustaleniom inspektorów. Zdaniem Sądu nie było więc podstaw do podważenia mocy dowodowej protokołu kontroli w tym zakresie. 11. W kontekście przekroczenia określonych dawek nawozów wynikających z Planu Nawożenia Azotem rolnik podnosi w skardze, że dawki określone w planie nawożenia były zgodne z całością posiadanych hektarów. Lakoniczne i ogólne stwierdzenie Skarżącego nie pozwoliło jednak na zanegowanie szczegółowych ustaleń Agencji zawartych w zaskarżonej decyzji wskazujących, iż rolnik przekroczył określone dawki nawozów wynikające z planu nawożenia azotem (- działka rolna E2: w planie nawożenie mocznikiem 1,6 dt/ha, a w ewidencji nawożenia 1,7 dt/ha, - działka rolna H1: w planie nawożenie saletrą amonową 1,0 dt/ha, a w ewidencji nawożenia 2,0 dt/ha). Godzi się w tym miejscu zaznaczyć, że jeżeli nieudowodnienie określonej okoliczności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla rolnika, powinien on współdziałać z organem przy gromadzeniu dowodów, zwłaszcza jeśli usiłuje podważyć moc prawną dokumentu urzędowego jakim jest protokół kontroli. Zwłaszcza, że na prowadzone w niniejszej sprawie postępowanie należy spojrzeć przez pryzmat art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. 2021 poz. 2114), zgodnie z którym strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zatem w powyższych przepisach ustawa o płatnościach modyfikuje zasady obowiązujące na gruncie k.p.a. Inicjatywa dowodowa i obowiązek dostarczenia dowodów w sprawie nie spoczywa na organie prowadzącym sprawę, lecz na stronie postępowania (osobie, która z udowodnienia faktu wywodzi skutki prawne). Organowi pozostaje jedynie w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy - a zatem ten, który przedstawi strona postępowania. Skoro strona, do której należało przedstawienie dowodów na poparcie jej twierdzeń, nie uczyniła tego w trakcie postępowania, nie może zarzucać organowi, że tego za nią nie dokonał. (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 stycznia 2022 r., I SA/Sz 818/21). Należy w tym miejscu zauważyć, że Skarżący w toku postępowania administracyjnego zdołał skutecznie podważyć nieprawidłowości będące skutkiem błędnego ustalenia przez organ w toku kontroli PWIOŚ nr [...], iż przez jego działkę przebiega ciek wodny stanowiący dopływ rzeki Głęboka (w rzeczywistości był to rów melioracyjny), co skutkowało korektą protokołu kontroli i wykreśleniem nieprawidłowości związanych z tym faktem. Jednakże pozostałych naruszeń wykazanych w zaskarżonej do tut. Sądu decyzji strona skarżąca nie zdołała już zakwestionować. 12. Ostatnim zarzutem autora skargi jest nieprawidłowe ustalenie przez organ powierzchni przyjętej do płatności jednolitej. Wskazuje, że w związku z budową drogi złożył stosowne oświadczenie, a "okazanie" granic nastąpi dopiero [...] stycznia 2022 r. W ocenie Sądu zarzut powyższy nie zasługuje na uwzględnienie. Przy wyliczaniu powierzchni został bowiem uwzględniony fakt (na który wskazywał Skarżący pismem z dnia [...] maja 2020 r.), iż część powierzchni deklarowanej została zajęta pod budowę drogi [...]. Wnioskodawca deklarował we wniosku 25,66 ha, a ostatecznie powierzchnia zatwierdzona do płatności wyniosła 24,59 ha. Sąd wskazuje przy tym na pewną trudność w merytorycznym ustosunkowaniu się powyższego zarzutu z uwagi na jego lapidarność. Skarżący załączył wprawdzie do skargi zawiadomienie o czynnościach stabilizacji nowych punktów granicznych, jednak dokument ten nie mógł mieć wpływu na ustalenie obszaru powierzchni przyjętej do płatności. Przede wszystkim z uwagi na fakt, iż wznowienie granic, o którym mowa w przepisie art. 39 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 2021 poz. 1990) ma charakter czynności technicznej. Przesłanką wznowienia znaków granicznych jest zabezpieczenie przebiegu granicy działek, aby zapobiec przyszłym wątpliwościom i sporom co do jej przebiegu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2020 r., I OSK 1108/19). W sprawie zawisłej przed Sądem zostały już wydane prawomocne decyzje o podziale nieruchomości z uwagi na budowę drogi ekspresowej, a organ uwzględnił tę okoliczność przy ustalaniu powierzchni kwalifikującej się do płatności. 13. Reasumując, Sąd nie dostrzegł żadnych nieprawidłowości w protokołach kontroli, uwzględniających dokonaną korektę. W działaniu Agencji skład orzekający nie dopatrzył się ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, zwłaszcza w zakresie stwierdzenia niezgodności z wymogami wynikającymi z SMR nr 1, o których mowa w załączniku II do rozporządzenia nr 1306/2013 oraz ustalenia powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności, co nieskutecznie próbowała wykazać strona skarżąca. 14. Mając na uwadze powyższe, uznając, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.