I SA/Bk 393/16
PostanowienieWSA w Białymstoku2017-03-08
Skład orzekający: Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej powinien zostać uwzględniony, jeśli pełnomocnik strony twierdzi, że nie otrzymał wezwania do uzupełnienia braków, mimo że potwierdzenie odbioru przesyłki wskazuje na doręczenie obu wezwań (do uzupełnienia braków i do uiszczenia wpisu)?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Potwierdzenie odbioru przesyłki przez pełnomocnika, które wskazywało na doręczenie zarówno wezwania do uzupełnienia braków, jak i do uiszczenia wpisu, stanowi dokument urzędowy korzystający z domniemania zgodności z prawdą. Twierdzenie o nieotrzymaniu jednego z wezwań, bez podjęcia przez pełnomocnika dodatkowych kroków wyjaśniających, nie jest wystarczające do obalenia tego domniemania i wykazania braku winy.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżących złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. w sprawie podatku dochodowego. WSA wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej (oświadczenie o wnoszeniu o rozprawę lub zrzeczeniu się jej) oraz do uiszczenia wpisu. Pełnomocnik uiścił wpis, ale nie uzupełnił braków formalnych. WSA odrzucił skargę kasacyjną. Pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków, twierdząc, że w otrzymanej przesyłce znajdowało się jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu, a nie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. Na potwierdzenie tej okoliczności przedłożyła oświadczenie współpracownika.Rozstrzygnięcie
Odmówić przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 8 marca 2017 r. wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. P. i P. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej.
Wyrokiem z dnia 27 października 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę S. i P. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony profesjonalnemu pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 17 listopada 2016 r. (k. 51 akt).
Pełnomocnik Skarżących w dniu 19 grudnia 2016 r. wywiódł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną na ww. wyrok, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia sądowi I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2016 r. Przewodniczący Wydziału wezwał pełnomocnika Skarżących do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej przez złożenie oświadczenia, czy strona wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie czy zrzeka się rozprawy oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W zakreślonym terminie uiszczony został jedynie wpis sądowy od skargi kasacyjnej (k. 73 akt), nie uzupełniono zaś braków formalnych skargi kasacyjnej.
Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2017 r., WSA w Białymstoku odrzucił skargę kasacyjną Skarżących, wskazując że pełnomocnik Skarżących mimo prawidłowego wezwania, nie usunęła braków formalnych skargi kasacyjnej polegających na złożeniu oświadczenia, czy strona wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie czy też zrzeka się rozprawy.
Pismem z dnia 7 lutego 2017 r., pełnomocnik Skarżących wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, polegającego na złożeniu oświadczenia, czy Skarżący wnoszą o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, czy też zrzekają się rozprawy, jednocześnie składając takie oświadczenie. Pełnomocnik Skarżących wskazała, że w dniu 27 grudnia 2016 r. otrzymała korespondencję z Sądu, w której znajdowało się wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, jednakże brak w niej było wezwania do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej.
Na powyższą okoliczność pełnomocnik Skarżącej przedłożyła oświadczenie J. G. – osoby, która pomaga pani pełnomocnik w prowadzeniu kancelarii, w takich czynnościach jak odbiór korespondencji, nadawanie korespondencji czy udzielania informacji co do treści otrzymanej korespondencji (k. 94 akt).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Z treści przytoczonych przepisów wynika, że przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu.
Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Natomiast w przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, to przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na uwadze działania reprezentującego ją profesjonalnego pełnomocnika z właściwą dla profesjonalisty miarą staranności. Nawet lekkie niedbalstwo wyklucza zatem możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej.
W warunkach rozpoznawanej sprawy i okoliczności jej towarzyszących nie sposób uznać, że spełnione zostały wszystkie przesłanki warunkujące przywrócenie terminu, w szczególności pełnomocnik Skarżących nie wykazała, że nie ponosi winy w nieuzupełnieniu braku formalnego skargi kasacyjnej w postaci złożenia oświadczenia o rozpoznaniu skargi kasacyjnej na rozprawie lub też zrzeczenia się rozprawy. Dowodem uprawdopodobniającym brak winy nie może być oświadczenie stałego współpracownika p. pełnomocnik – p. J. G. z dnia 6 lutego 2017 r.
W ocenie Sądu, stanowisko pełnomocnika Skarżących, że w przesyłce z Sądu otrzymanej w dniu 27 grudnia 2016 r. nie było zarządzenia o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, nie znajduje oparcia w aktach sprawy.
Wskazać przede wszystkim należy, że z akt sprawy wynika, że zarządzenie o wezwaniu do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie oświadczenia czy strona wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie czy zrzeka się rozprawy zostało wykonane w dniu 22 grudnia 2016 r. (k. 68 akt), które następnie w dniu 22 grudnia 2016 r. zostało przekazane do biura podawczego i wysłane na adres kancelarii pełnomocnika (k. 71 akt). W dniu 27 grudnia 2016 r. powyższa przesyłka została odebrana przez U. G., co potwierdza jej własnoręczny podpis na potwierdzeniu odbioru (k. 72 akt). Na zwrotnym poświadczeniu odbioru w rubryce rodzaj przesyłki wyraźnie wskazano: "braki, wpis od skargi kasacyjnej" oraz termin – "7 dni" (k. 72 akt). Z powyższego wynika jednoznacznie, że wysłane tą przesyłką zostały dwa wezwania: do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej oraz do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Kopie wysłanych do pełnomocnika pism znajdują się w aktach sądowych.
Pełnomocnik Skarżących we wniosku o przywrócenie terminu wskazała, że mimo osobistego odbioru przesyłki z Sądu nie otworzyła jej w dniu 27 grudnia 2016 r., lecz zleciła to p. J. G., który otwierając korespondencję w dniu następnym stwierdził, że w przesyłce powyższej znajduje się jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Zakładając, że twierdzenia pełnomocnika Skarżących odpowiadają faktom i opisana przez nią sytuacja miała miejsce, to od profesjonalnego pełnomocnika, należy oczekiwać, że posiada on wiedzę o przepisach ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz że dokłada należytej staranności podczas prowadzenia powierzonych mu spraw. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Zaniedbania osób, którymi posługuje się skarżący, obciążają jego samego. Dotyczy to także personelu i pracowników kancelarii ustanowionego w sprawie pełnomocnika.
W przedmiotowej sprawie, to pełnomocnik Skarżących osobiście odebrała korespondencję z Sądu poświadczając na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jaka jest zawartość tejże przesyłki. Prowadzi do domniemania prawidłowego doręczenia zawartych w niej dokumentów opisanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. Skoro otwarcie tejże przesyłki pełnomocnik powierzyła osobie trzeciej - stałemu współpracownikowi przy prowadzeniu kancelarii - osoba ta również winna dołożyć należytej staranności poprzez zweryfikowanie zawartości przesyłki z informacjami znajdującymi się na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Skoro osoba, za którą pełnomocnik ponosi odpowiedzialność, dostrzegła, że zawartość korespondencji jest inna niż informacja widniejąca na kopercie o jej zawartości, pełnomocnik powinien tę kwestię wyjaśnić, chociażby kontaktując się z sekretariatem wydziału Sądu. Takich czynności pełnomocnik jednak nie podjął.
Podkreślić należy, że wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 K.p.c., potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanych pism. W tym zakresie dokument urzędowy korzysta z domniemania zgodności z prawdą (post. SN z dnia 30 kwietnia 1998 r., sygn. akt III CZ 51/98, publ.: OSNC 1998). Samo twierdzenie strony, że nastąpiła okoliczność niezgodna z treścią zapisu zawartego na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, której przyjęcie pokwitował, nie uprawdopodabnia, iż sytuacja ta faktycznie miała miejsce. W interesie odbierającego przesyłkę było sprawdzenie jej zawartości w chwili odbioru oraz zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń doręczycielowi bądź nadawcy, czyli Sądowi. Natomiast w sytuacji, kiedy tego nie uczynił, nie ma uzasadnionych podstaw, aby kwestionować prawidłowość doręczenia wezwania do uzupełnienia powyższego braku formalnego skargi w dniu 27 grudnia 2016 r. Mając powyższe względy na uwadze należy uznać za nietrafny zarzut oparty na twierdzeniu, że przesyłka zawierała jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu. W okolicznościach tej sprawy nie można uznać za wiarygodne, że pełnomocnik Skarżących nie otrzymała wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. Przyjęcie dopuszczalności kwestionowania doręczenia przesyłki poprzez gołosłowne twierdzenie o niepełnej jej zawartości prowadziłoby do tego, że każdy odbiorca przesyłki mógłby podnosić, że nie otrzymał żadnego dokumentu, co w konsekwencji podważałoby zasady funkcjonowania procedur sądowych.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło