I SA/Bk 404/06
WyrokWSA w Białymstoku2006-12-21
Skład orzekający: Sławomir Presnarowicz, Józef Orzel, Urszula Barbara Rymarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka jawna uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego, biorąc pod uwagę cofnięcie pełnomocnictwa i niedyspozycję jednego ze wspólników?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka jawna nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Pomimo niedyspozycji jednego ze wspólników, drugi wspólnik był uprawniony do samodzielnego działania i złożenia odwołania, a jego zaniechanie należy uznać za niedbalstwo. Doręczenie decyzji pełnomocnikowi było prawidłowe, a informacja o cofnięciu pełnomocnictwa wpłynęła po terminie.Stan faktyczny
Spółka U. Spółka jawna zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej podatek VAT za 2002 r. Decyzja organu kontroli skarbowej została doręczona pełnomocnikowi spółki, który następnie cofnął swoje pełnomocnictwo. Spółka argumentowała, że jeden ze wspólników był niedysponowany z powodu wyczerpania psychicznego i fizycznego, a cofnięcie pełnomocnictwa nie zostało niezwłocznie zgłoszone organowi. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu, uznając, że spółka nie uprawdopodobniła braku winy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), Sędziowie sędzia NSA Józef Orzel, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Marcin Kojło, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi U. Spółka jawna [...] w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2002 r. oddala skargę.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. po przeprowadzonym postępowaniu wydał w dniu [...].05.2006 r. decyzję, znak [...], którą dokonał "U." Sp.j., zwanej dalej spółką, określenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2002 r. oraz ustalił dodatkowe zobowiązania podatkowe za powyższe okresy.
Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi spółki D. M.
w dniu 05.06.2006 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął zatem 19.06.2006 r.
W dniu 26.06.2006 r. do Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wpłynęły: wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, odwołanie od powyższej decyzji i pismo strony. Powyższe pisma zostały nadane na poczcie 24.06.2006 r.,
a więc po upływie ustawowego terminu do wniesienia odwołania. Wniosek
o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został uzasadniony tym, że Pan Z. P., był w stanie wyczerpania psychicznego i nie przebywał w zakładzie pracy do dnia 21.06.2006 r. Ponadto wskazano, że pełnomocnik został wcześniej odwołany i nie powiadomił o przedmiotowej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej niezwłocznie. Natomiast w piśmie strony z 20.06.2006 r. Pan R. D. wniósł w imieniu własnym i spółki o uznanie jego odwołania od decyzji Dyrektora UKS z 31.05.2006 r. znak [...] w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych jako odwołania wspólnego od przedmiotowych decyzji. Wspólnik wskazał, że składając odwołanie w zakresie podatku dochodowego omyłkowo nie zaskarżył decyzji dotyczącej podatku
od towarów i usług, gdyż uznał, że złożone odwołanie obejmuje sprawy spółki.
Dyrektor Izby Skarbowej w B. po przeanalizowaniu całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, wydał postanowienie z [...].09.2006 r. Nr [...], którym odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...].05.2006 r. znak [...]
Na powyższe postanowienie, spółka wniosła dnia 10 października 2006 r. (data nadania w urzędzie pocztowym - 09.10.2006 r.) za pośrednictwem organu skarbowego, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.
W skardze spółka zarzuca skarżonemu postanowieniu naruszenie:
– art. 228 § l pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że odwołanie
od decyzji Dyrektora UKS w B. z [...].05.2006 r. w sprawie podatku VAT za poszczególne miesiące 2002 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 223 § 2 pkt l Ordynacji podatkowej,
– art. 162 § l Ordynacji podatkowej poprzez nie ustosunkowanie się
do wskazanych we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania okoliczności, które uprawdopodobniają brak winy podatnika w tym uchybieniu.
W uzasadnieniu skargi podnoszono, że w dniu 5 października 2005 r. Z. P. reprezentując spółkę jawną "U." udzielił pełnomocnictwa do prowadzenia spraw spółki D. M. Jednakże w związku z tym, ze zamieszkały w Toruniu pełnomocnik niezbyt rzetelnie wykonywał zlecone mu czynności, z dniem 24 maja 2006 r. pełnomocnictwo zostało mu cofnięte. Faktem jest, pisze skarżący, że o powyższej czynności nie został powiadomiony organ kontroli skarbowej, ale wynikało to z faktu, ze w tym czasie prowadzący sprawę spółki Z. P. z uwagi na stan ogólnego wyczerpania psychicznego i fizycznego, stosownie do zalecenia lekarza korzystał z miesięcznego urlopu dla poratowania zdrowia, co wiązało się z koniecznością wyjazdu z miejsca zamieszkania. Powyższa okoliczność była podnoszona we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednakże nie została w sposób prawem przewidziany oceniona. Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonym postanowieniu w ogóle nie odniósł się do powyższej kwestii udokumentowanej zaświadczeniem lekarskim z dnia 19 maja 2005 r. kwitując swoją ocenę do stwierdzenia, że zaskarżoną decyzję Dyrektora UKS doręczono pełnomocnikowi. Z całą pewnością nie jest to ocena dowodów, o której mowa w art. 191 Ordynacji podatkowej – dodaje skarżący, ani też uzasadnienie stanowiska, stosownie do art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga jest nie zasadna.
W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07. 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola
ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zadaniem sądu administracyjnego, jest więc zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa oraz trafności przeprowadzonej wykładni tych przepisów w danej sprawie.
Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270,
ze zm), Sąd uwzględniając skargę między innymi na decyzję, uchyla decyzję (postanowienie ) w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd również stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) w całości lub
w części w myśl przywołanej regulacji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (np. art. 247 Ordynacji podatkowej).
W niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że nie nastąpiło naruszenie przepisów, które dawałoby podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia.
Stosownie do treści art. 162 Ordynacji podatkowej, dla przywrócenia terminu konieczne jest łączne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie:
1. uchybienie terminu,
2. złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu
o określonym terminie,
3. uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminu,
4. dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy spółka uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu (przesłanka wymieniona wyżej jako "3"), do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia [...].05.2006 r. znak [...], określającej spółce podatek od towarów i usług za poszczególne miesiące 2002 r. oraz ustalającej dodatkowe zobowiązania podatkowe za powyższe okresy. Poza sporem bowiem, pozostają trzy pozostałe powyżej powołane przesłanki (wymienione jako "1", "2" i "4").
W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że przywrócenie terminu jest niedopuszczalne, gdy wnioskująca strona "wykazała się" niedbalstwem (zob. wyrok z 26.04.2001 r., sygn. akt I SA/Ka 483/00; wyrok z 18.12.2002 r., sygn. akt I SA/Ka 2173/01; wyrok z 23.09.2004 r., sygn. akt FSK 502/04; wyrok z 28.12.2000 r., sygn. akt I SA/Ka 1781/99 ).
W ocenie Sądu, Dyrektor Izby Skarbowej w B. właściwie ocenił
i wykazał, że "U." Sp.j., nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu, do wniesienia odwołania od wyżej opisanej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. Tym samym w sprawie nie została zachowana, przesłanka wymieniona wyżej jako "3".
Jak podaje organ odwoławczy, 06.06.2005 r. jeden ze wspólników spółki –
P. Z. J. P. - ustanowił Pana D. M. osobą upoważnioną do reprezentowania spraw podatnika. Powyższe pełnomocnictwo ważne było bezterminowo do pisemnego odwołania. Zgodnie z postanowieniem art. 136 Ordynacji podatkowej strona może działać przez pełnomocnika, chyba że czynność wymaga jej osobistego działania. Ustanowienie pełnomocnika pociąga za sobą obowiązek dla organu podatkowego doręczania pism pełnomocnikowi. Jednak, aby wypełnić właściwie ten obowiązek strona lub pełnomocnik w toku postępowania mają obowiązek zawiadamiać organ podatkowy o zmianie swojego adresu. Strona ma prawo odwołania swojego pełnomocnika, jednak jak słusznie wywodzi Dyrektor Izby Skarbowej w B., skuteczne w stosunku do organu podatkowego "odwołanie pełnomocnika" - następuje z chwilą poinformowania organu o tym fakcie. Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi spółki D. M. w dniu 05.06.2006 r. Natomiast informację o odwołaniu D. M. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. otrzymał w dniu 28.06.2006 r. W tej sytuacji fakt ten nastąpił nie tylko po dacie doręczenia decyzji (05.06.2006 r.), ale również
po dacie upływu terminu do wniesienia odwołania od tejże decyzji (19.06.2006 r.). Dlatego Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. właściwie doręczył decyzję pełnomocnikowi ustanowionemu przez spółkę i od tego momentu tj.
od 05.06.2006 r. liczony jest termin do złożenia odwołania.
W tym miejscu należy stwierdzić, iż za wnioskodawcę o przywrócenie uchybionego terminu należy uważać "U." Sp.j., a nie wspólników tej spółki. Wspólnicy spółki reprezentują ją na zewnątrz. W świetle ustaleń organu odwoławczego należy wnosić, że umocowanym do reprezentowania "U." Sp. j. jest każdy wspólnik samodzielnie (odpis postanowienia z Krajowego Rejestru Sądowego). Również z § 7 umowy spółki wynika, że każdy wspólnik ma prawo
do reprezentowania spółki oraz że do składania oświadczeń woli i składania podpisów związanych z prowadzeniem spraw spółki jest umocowany każdy
ze wspólników samodzielnie. Także dokumenty firmowe, podpisuje każdy
ze wspólników samodzielnie. W takim przypadku pomimo niedyspozycji P. Z. J. P. (do 21.06.2006 r.), drugi ze wspólników spółki P. R. D., był uprawnionym do złożenia odwołania. Jak ustalił Dyrektor Izby Skarbowej w B., z pisma (pismo strony) P. R. D. z 20.06.2006 r., adresowanego do organów wynika, iż w dacie doręczenia mu decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r., znana mu był także (czyli również spółce) treść decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B.
z dnia [...].05.2006 r. określającej spółce podatek od towarów i usług za poszczególne miesiące 2002 r. oraz ustalającej dodatkowe zobowiązania podatkowe za powyższe okresy. Oznacza to, iż P. R. D. samodzielnie (bez jakichkolwiek przeszkód prawnych) mógł i powinien złożyć również od tego rozstrzygnięcia odwołanie w imieniu spółki. Zaniechanie podjęcia czynności wniesienia odwołania przez wspólnika w kontekście powyższych ustaleń w sprawie poczynionych przez organ odwoławczy, należy uznać za brak dopełnienia przez spółkę obowiązku szczególnej staranności. Taki rodzaj braku staranności przy wnoszeniu odwołania, należy określić mianem niedbalstwa. Z kolei zaistnienie niedbalstwa, wskazuje
na brak możliwości uznania, iż wnioskująca spółka uprawdopodobniła brak winy
w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 162 § l Ordynacji podatkowej.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdza, iż Dyrektor Izby Skarbowej
w B. w sposób zgodny z przepisami prawa, przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie. Wbrew zarzutom podniesionym w skardze, w ocenie Sądu, w sprawie nie naruszono ani art. 191 Ordynacji podatkowej, jak też nie uchybiono przepisom art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej.
Z uwagi na powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151, przywoływanej wyżej ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło