I SA/Bk 41/04
WyrokWSA w Białymstoku2004-04-14
Skład orzekający: M. Markowski, J. Orzel, U. B. Rymarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym oraz zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych, poprzez niezapewnienie stronie możliwości czynnego udziału w czynnościach dowodowych z powodu jej pobytu w areszcie śledczym, stanowi podstawę do uchylenia decyzji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pobyt strony w areszcie śledczym, mimo informowania o terminach czynności dowodowych, nie zapewnił jej czynnego udziału w postępowaniu, co stanowi naruszenie art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej. Dodatkowo, organy podatkowe nie udzieliły stronie informacji o jej prawach procesowych, naruszając zasadę pogłębiania zaufania (art. 121 Ordynacji podatkowej). W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) oraz § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżący Z. D. D. kwestionował decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej określającą zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu produkcji i sprzedaży rozcieńczonego spirytusu skażonego jako płynu do szyb samochodowych. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych, błędną interpretację dowodów oraz pozbawienie go możliwości czynnego udziału w czynnościach kontrolnych, zwłaszcza w okresie, gdy przebywał w areszcie śledczym. Organy podatkowe twierdziły, że produkt był faktycznie spirytusem skażonym, a jego oznaczenie jako płynu do szyb miało na celu obejście przepisów podatkowych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. i orzeczono, że nie podlega ona wykonaniu. Zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA M. Markowski, Sędzia NSA J. Orzel, Asesor WSA U. B. Rymarska (spr.), Protokolant A. Ziniewicz, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Z. D. D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. orzeka, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego Z. D. D. kwotę 7.215,00 (słownie: siedem tysięcy dwieście piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiące styczeń, luty i marzec 2002 r. z tytułu produkcji i sprzedaży wyrobów akcyzowych w łącznej wysokości
[...] zł. Uzasadniając to rozstrzygnięcie Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej stwierdził, że w firmie "M" Zakłady [...] w Z., należącej do Skarżącego produkowano i wprowadzano do obrotu rozcieńczony spirytus skażony (SWW 2444-2), któremu Skarżący nadał jedynie nazwę handlową i oznaczenie według klasyfikacji SWW sugerujące, iż jako płyn do szyb samochodowych, nie jest to wyrób akcyzowy. Ustalono, że w związku z odmiennym niż zadeklarowano przeznaczeniem, płyn uzyskany w wyniku rozcieńczenia wodą spirytusu skażonego bifenolem N-95 o mocy 93-96%, pozostawał nadal spirytusem i wyrobem akcyzowym, zmniejszało się tylko stężenie spirytusu w wytworzonym płynie.
Na powyższą decyzję Z. D. wniósł odwołanie z dnia [...].07.2003r. żądaj(c zmiany zaskarżonej decyzji. W odwołaniu podniósł, że wysnute przez prowadzących kontrol( inspektorów wnioski są oparte na dowolnej i tendencyjnej kompilacji zeznań, faktów
i dokumentów w zdecydowanej większości zebranych z naruszeniem jego prawa do uczestniczenia w czynnościach kontrolnych. Zarzucił, że pozbawiono go możliwości wglądu w cały materiał zebrany w trakcie kontroli. Uznał, że traktowanie zeznań S. S., jako głównego dowodu jest zwykłą manipulacją pozbawioną wartości dowodowej. Wniósł w odwołaniu o zawieszenie wszelkich postępowań i działań decyzyjnych do momentu uzyskania prawomocnego wyroku sądowego.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego decyzją z dnia [...].11.2003r.
nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. Z. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę z dnia 22.01.2004 r. wnosząc o uchylenie decyzji w całości jako wydanej z naruszeniem obowiązującego prawa materialnego i proceduralnego.
Zaskarżonej decyzji Strona zarzuca w szczególności błędną i tendencyjną interpretację zeznań, faktów i dokumentów. Podniósł, że kilkakrotnie występował do organów statystycznych w celu ustalenia prawidłowego grupowania SWW dla produkowanego wyrobu i uzyskiwał rozbieżne opinie odnośnie jego klasyfikacji jako wyrobu akcyzowego. W przedmiocie wykorzystywania płynu do szyb samochodowych niezgodnie z jego przeznaczeniem skarżący podniósł, że trudno wymagać od producenta jakiegokolwiek wyrobu, aby wiedział on do czego użyje go osoba, która dokona jego zakupu. Zarzucił, że organy podatkowe naruszyły jego prawo do udziału w czynnościach kontrolnych. Dokonane przesłuchania pracowników PPHU "M" uznał za tendencyjne, a wnioski o ich ponowne przesłuchanie w jego obecności zostały bezzasadnie nieuwzględnione.
Osobiste wykonywanie czynności związanych z produkcją płynu
do spryskiwaczy uzasadnił względami bezpieczeństwa pożarowego oraz ostrożnością
w związku ze stwierdzonymi przypadkami odlewania spirytusu. Stwierdził, że Prokuratura Rejonowa nie znalazła żadnych przekonywujących dowodów potwierdzających podejmowanie przez niego jakichkolwiek nielegalnych działań związanych z obrotem skażonym spirytusem czy też dowodów na współpracę ze współpodejrzanymi: S. S. i J. G., zawieszając bezterminowo postępowanie w sprawie. Uznał, że zebrane dowody są wątpliwe i nie mogą stanowić podstawy do ustalenia zobowiązań podatkowych.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. zwr(cił uwagę, że podniesione w niej zarzuty stanowią w większości powtórzenie argumentów podniesionych w odwołaniu z dnia [...].07.2003 r. W tym zakresie Dyrektor Izby Celnej w B. podtrzymuje w całości stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nie podziela podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego błędnej i tendencyjnej interpretacji zeznań, faktów i dokumentów.
Organ odwoławczy dodatkowo wyjaśnił, iż w związku z planowaną produkcją niezamarzającego płynu do szyb samochodowych na bazie spirytusu skażonego Skarżący zgłosił Urzędowi Kontroli Skarbowej w B. zamiar rozpoczęcia działalności podlegającej szczególnemu nadzorowi podatkowemu. Po przeprowadzeniu urzędowego sprawdzenia pomieszczeń i urządzeń zakładu Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydał w dniu [...].12.2000 r. decyzję zatwierdzającą akta weryfikacyjne PPHU "M" Zakłady [...] Z. D. Wydanie tej decyzji umożliwiało rozpoczęcie działalności polegającej na produkcji płynu do spryskiwaczy samochodowych na bazie spirytusu skażonego.
Na podstawie złożonych zamówień w miesiącach: styczeń, luty i marzec 2002 r. PPHU "M" zakupiło w Przedsiębiorstwie Przemysłu Fermentacyjnego "A" S.A. w L., ul. [...] łącznie [...] dm3 100% spirytusu rektyfikowanego technicznego skażonego bifenolem N-95 lub bitrexem.
Zakup skażonego spirytusu odbywał się na podstawie złożonych przez podmiot
i potwierdzonych przez UKS w B. zamówień, co uprawniało sp(łkę sprzedającą spirytus skażony dla PPHU "M" do stosowania obniżonych stawek podatku akcyzowego w wysokości 30 zł za 1 hl 100% spirytusu (§9 rozporządzenia Ministra Finansów z 19.12.2001 r. w sprawie podatku akcyzowego).
Z dokumentacji PPHU "M" wynika, że w okresie styczeń, luty i marzec 2002 r. zaewidencjonowano sprzedaż [...] litrów wyrobów o nazwie handlowej: "płyn do szyb samochodowych niezamarzający 84%" oraz "płyn do szyb samochodowych letni - 47%".
Do wyprodukowania sprzedanej ilości wyrobów zużyto [...] dm3 100% spirytusu. Przedmiotowe wyroby zostały sprzedane w paletopojemnikach o pojemności [...] litrów
na rzecz "G" M. K. w Ł., ul. [...]. Z uzyskanych z Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. informacji wynika, że firma "G" nie była objęta szczególnym nadzorem podatkowym.
Z przeprowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej w Ł. kontroli w "G" M. K. w Ł. wynika, że podmiot ten w 2001 r. sprzedawał zakupiony płyn po uprzednim jego rozlaniu do mniejszych pojemników 10 i 20 litrowych, zaś w 2002 r. sprzedawano nabyty wyrób w oryginalnych opakowaniach [...] litrowych dokonując całej tej sprzedaży poprzez kasę fiskalną bez wystawiania faktur VAT.
W wyniku przeprowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej w Ł. kontroli w E. S. S. w Ł., który był odbiorcą płynu w 2001 r. ustalono, że pierwszą partię zakupionego w 2001 r. w PPHU "M" w [...] litrowych pojemnikach wyrobu rozlano do pojemników 1,5 l, 5 l i 10 l, które sprzedano, jak wynika z zeznań S. S., głównie przed urzędami celnymi i na giełdach samochodowych jako sprzedaż bezrachunkową. Następne dostawy odsprzedano w oryginalnych opakowaniach [...] l dla "G" M. K. w Ł., dokumentując to fakturami VAT.
Organ odwoławczy przyznaje, iż Skarżący, występował do organów statystycznych
w celu ustalenia prawidłowego grupowania SWW dla produkowanego przez siebie wyrobu. Jednocześnie Dyrektor Izby Celnej w B. podkreśla, że zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10.09.1999 r. w sprawie trybu wydawania opinii interpretacyjnych według obowiązujących standardów klasyfikacyjnych (Dz. Urz. GUS Nr 9, poz. 89), zaliczenie określonego wyrobu do właściwego grupowania SWW, PKWiU należy do obowiązków producenta tego wyrobu, gdyż producent posiada wszystkie informacje dotyczące użytego surowca i technologii jego wytwarzania, a zwłaszcza przeznaczenia wyrobu. Obowiązek prawidłowego ustalenia klasyfikacji swojego wyrobu według SWW i PKWiU ciążył więc na Skarżącym.
Opiniami z dnia [...].04.2001 r. i [...].01.2002 r. Urząd Statystyczny w B. uznał, że "niezamarzający płyn do szyb samochodowych" o składzie: spirytus rektyfikowany techniczny, bifenol N-95, barwnik i woda mieści się wg PKWiU w pozycji 24.66.33-50.30 "Płyn przeciwdziałający zamarzaniu szyb" i wg SWW w symbolu 1323-525 "Płyn przeciwdziałający zamarzaniu szyb". Pismem z dnia [...].04.2002 r. Urząd Statystyczny
w B. zmienił swoje stanowisko uznając, że przedmiotowy wyrób należy kwalifikować do grupowania wg PKWiU w pozycji 15.92.12-00 "Alkohol etylowy i pozostałe alkohole skażone o dowolnej mocy" i wg SWW w symbolu 2444-29 "Spirytus skażony - pozostały", co oznaczało, że płyn do spryskiwaczy jest wyrobem akcyzowym, którego produkcja powinna być opodatkowana podatkiem akcyzowym. Odnośnie klasyfikacji produkowanego przez Skarżącego wyrobu wypowiadał się również Główny Urząd Statystyczny, który w pismach z dnia 28.03.2002 r. oraz z dnia 21.06.2002 r. wyraził opinię, iż przedmiotowy wyrób należy klasyfikować jako "Spirytus skażony -pozostały" SWW 2444-29 - czyli wyrób akcyzowy. Następnie zaś pismami z 28.11.2002 r. oraz z 22.01.2003 r. GUS zmienił swoje stanowisko, uznając, iż wyrób na bazie spirytusu etylowego skażonego bez względu na stężenie i skład, przeznaczony zgodnie ze wskazaniem producenta jako niezamarzający płyn do szyb samochodowych mieści się w grupowaniach wg PKWiU 24.66.33-50.30 "Płyn przeciwdziałający zamarzaniu szyb" i wg SWW w symbolu 1323-525 "Płyn przeciwdziałający zamarzaniu szyb".
Z ostatnich opinii GUS wynika, że kluczową kwestią dla prawidłowej klasyfikacji wyrobu, poza składem chemicznym, jest jego faktyczne przeznaczenie zgodne ze wskazaniem producenta jako niezamarzającego płynu do szyb samochodowych. Wynika z tych opinii,
że dla zakwalifikowania wyrobu jako "płynu przeciwdziałającego zamarzaniu szyb" konieczne jest przeznaczenie tego wyrobu zgodne z zastosowaniem takich płynów. Przeznaczenie takiego wyrobu do celów innych niż związane z zastosowaniem płynów
do spryskiwaczy powoduje, że właściwą jego kwalifikacją staje się grupowanie "spirytus skażony - pozostały". O klasyfikacji wyprodukowanego na bazie alkoholu etylowego skażonego wyrobu decyduje jego zasadnicze przeznaczenie. Oznacza to, że wyrób
o produkowanym przez Skarżącego składzie może być uznany zarówno za "płyn przeciwdziałający zamarzaniu szyb" jak i za "spirytus skażony -pozostały". W świetle zebranego materiału dowodowego wyrób, który został wyprodukowany na zlecenie S. S. podlega klasyfikacji do grupowania wg PKWiU w pozycji 15.92.12-00 "Alkohol etylowy i pozostałe alkohole skażone o dowolnej mocy" i wg SWW w symbolu 2444-29 "Spirytus skażony - pozostały", bowiem zasadniczym celem dokonywanego procesu przetwórczego było wytworzenie produktu finalnego w postaci rozcieńczonego alkoholu etylowego. Określenie tego produktu w dokumentacji prowadzonej przez skarżącego jako "niezamarzający płyn do szyb samochodowych" stanowiło jedynie próbę obejścia przepisów podatkowych w zakresie podatku akcyzowego.
W ocenie organu odwoławczego nie jest uprawnionym twierdzenie Skarżącego,
że pismem z dnia 28.11.2002 r., i Główny Urząd Statystyczny potwierdził, iż wyrób na bazie spirytusu etylowego o składzie przez niego podanym nie jest wyrobem akcyzowym, bowiem jak wynika również z tego pisma o takiej klasyfikacji przesądza faktyczne przeznaczenie wyrobu, zgodne ze wskazaniem producenta, jako niezamarzającego płynu do szyb samochodowych.
Dyrektor Izby Celnej w B. stoi na stanowisku, iż produkowany przez Skarżącego wyrób miał odmienne niż związane z zastosowaniem płynów do spryskiwaczy przeznaczenie. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w rzeczywistości przeznaczenie produkowanego na bazie skażonego spirytusu wyrobu było inne niż deklarowane Urzędowi Kontroli Skarbowej w B. oraz organom statystycznym. Z analizy całości akt postępowania wynika, że produkując i wprowadzając do obrotu swój produkt Skarżący działał ze świadomością, że produkt ten zostanie wykorzystany do celów innych niż te, do których jest używany płyn do spryskiwaczy.
Ustalenia w zakresie odmiennego niż deklarowane przeznaczenia produkowanego wyrobu, organ odwoławczy opiera na zeznaniach odbiorców produktu: S. S. i J. G. - pełnomocnika "G" oraz zeznaniach pracowników PPHU "M" i nie podziela wyrażonego w skardze zarzutu o błędnej i tendencyjnej interpretacji tych zeznań.
Przesłuchani w toku kontroli podatkowej w charakterze świadków pracownicy PPHU "M" zeznali, że nie brali udziału i nie widzieli produkcji płynu do szyb samochodowych a i nawet, że o takiej produkcji w zakładzie w ogóle nie słyszeli.
Zgodnie z zeznaniami przesłuchanych w charakterze świadków: księgowej Ł. M. i laborantki L. D. faktury na sprzedaż płynu do spryskiwaczy były wystawiane w edytorze tekstu WORD, poza systemem księgowo-magazynowym funkcjonującym w PPHU "M". Działo się tak dlatego, że jak zeznała Ł. M. miała ona wątpliwości co do sprzedaży płynu do spryskiwaczy i nie chciała sama podpisywać tych faktur. Zeznała ona również, że faktury na płyn do spryskiwaczy, poza pierwszymi dwiema, wystawiał Skarżący i że były one wprowadzane do systemu magazynowo-księgowego później. Wydaniu towaru nie towarzyszyło wystawienie faktur, które były wystawiane w późniejszym czasie i wysyłane odbiorcom pocztą lub osobiście wożone przez Skarżącego.
Mając na uwadze powyższe zeznania pracowników PPHU "M" organ odwoławczy nie podziela zarzutu o tendencyjnym ich przesłuchaniu pod nieobecność Skarżącego i wysnuciu z ich interpretacji hipotezy, iż skarżący nigdy nie produkował niezamarzającego płynu do szyb samochodowych. Z zeznań pracownik(w wynika, że dokonywany przez Skarżącego obrót spirytusem odbywał się w okolicznościach budzących wątpliwości tych pracowników odnośnie legalności prowadzonej w tym zakresie działalności.
Z okoliczności sprawy wynika, że wytwarzanie jednego z produktów - płynu do szyb - było ukrywane przed pracownikami. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w B. musi dziwić sytuacja, w której pracownicy fizyczni pracujący przy produkcji nic nie wiedzieli (a nie tylko nie znali szczegółów) o wytwarzaniu w PPHU "M" płynu do szyb samochodowych. Pracownicy ci uczestniczyli w produkcji proszków, mydła w płynie, płynów do mycia naczyń oraz wytwarzanych również na bazie spirytusu płynów do mycia szyb oraz spirytusu salicylowego, zaś o produkcji w zakładzie płynu do spryskiwaczy nawet nie wiedzieli, mimo że brali udział w wyładunku i załadunku zakupionego w łącznej ilości [...] dm3100% spirytusu. Zdaniem organ(w podatkowych musi budzić zdziwienie sytuacja, w której wszystkie czynności, od produkcji po sprzedaż w stosunku do jednego tylko produktu, wykonuje osobiście właściciel, mimo zatrudniania osób powołanych do wykonywania takich czynności. Nie jest przekonywujące w tym kontekście tłumaczenie tego względami bezpieczeństwa pożarowego i stwierdzonymi przypadkami odlewania spirytusu. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej tłumaczenie takie nie brzmi wiarygodnie, tym bardziej, że pracownicy mieszalni dopuszczani byli do czynności rozcieńczania spirytusu wodą, a pracownik sezonowy pomagał w dodawaniu do rozrobionego spirytusu innych składników. Powyższe świadczyć może tylko o zamiarze ukrycia przez skarżącego rzeczywistej produkcji związanej z obrotem spirytusem.
Odnośnie samodzielnego wykonywania czynności związanych z produkcją płynu
do spryskiwaczy organ odwoławczy zwraca uwagę, że wśród dokumentów złożonych
na etapie weryfikacji przed UKS znajduje się "Skrócony opis technologiczny", w którym Skarżący podaje inny przebieg produkcji niż stosowany w rzeczywistości. Z opisu wynika,
że pobrany z magazynu alkoholu spirytus miał być przewożony do pomieszczenia
z mieszadłem, gdzie po wymieszaniu z pozostałymi komponentami miał być podawany
do pojemników zbiorczych i przewożony do magazynu. Wynikający z akt sprawy proces produkcji płynu do spryskiwaczy przedstawiał się zupełnie inaczej.
Będący odbiorcą płynu do spryskiwaczy S. S. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą E. w Ł. przesłuchany w dniu [...].04.2003 r. w charakterze świadka zeznał, że zlecenie znalezienia producenta wyrobu o nazwie handlowej "płyn do spryskiwaczy samochodowych" otrzymał od osoby, której nie znał, z którą miał tylko kontakt telefoniczny. Wskazał, że wszystko było zakonspirowane i dlatego nie miał kontaktu z bezpośrednim zleceniodawcą. Przedmiotem zakupu miał być płyn o konkretnym składzie na bazie spirytusu rektyfikowanego skażonego określonym skażalnikiem. Pieniądze na zakup płynu otrzymywał on od zleceniodawcy za pośrednictwem różnych osób w paczkach, przed każdorazowym zamówieniem. Zeznał, że zakupiony w PPHU "M" płyn przekazywał w oryginalnych paletopojemnikach o pojemności [...] litrów wraz z całym samochodem na stacji benzynowej osobie działającej w imieniu zleceniodawcy. Zeznał ponadto, iż zleceniodawca zastrzegł, że płyn ma być pozbawiony środków zapachowych. Ze złożonych zeznań wynika ponadto, że Skarżący odpowiadając na złożoną ofertę wyprodukowania płynu o podanym składzie w rozmowie telefonicznej dał świadkowi do zrozumienia, że nie jest to zamówienie na płyn do spryskiwaczy i początkowo się wahał, ale po około dwóch dniach zgodził się na realizację zamówienia. Pierwszy zakup płynu od PPHU "M" S. S. wykazał w swojej ewidencji sprzedaży jako sprzedaż detaliczną. Jednak po otrzymaniu kolejnych zamówień, chcąc dalej wykazywać sprzedaż płynu jako detaliczną musiałby zakupić kasę fiskalną. Poszukiwał więc wśród swoich znajomych osoby, która mogłaby założyć firmę, na którą mógłby on fakturować sprzedaż płynu. Osobą taką okazał się J. G., który nie mógł założyć firmy na siebie, gdyż nie miał meldunku, więc założono firmę "G" na jego konkubinę M. K. Początkowo nabywcą płynu z PPHU "M" był S. S., który następnie "odsprzedawał" go dla "G". Od [...] grudnia 2001 r. zakup płynu był fakturowany bezpośrednio na "G" M. K. Jednak to S. S. nadal zajmował się wszystkimi sprawami związanymi z obrotem spirytusem. J.G. - pełnomocnik firmy "G" nie widział towaru a tylko ewidencjonował rzekomą sprzedaż płynu w kasie fiskalnej oraz wpłacał otrzymane wcześniej od S. S pieniądze na rachunek firmy "G", które następnie przelewano do PPHU "M".
Istotnie, jak podnosi skarżący, przesłuchany w dniu [...].10.2003 r. w ramach pomocy prawnej w Izbie Celnej w Ł. S. S. wycofał się z wcześniejszych zeznań. Zeznał, że złożone przez niego w Prokuraturze Okręgowej zeznania w sprawie Skarżącego zostały błędnie zinterpretowane przez prowadzących postępowanie i że cały czas wywierano na nim presję, a zadawane pytania były tendencyjne i miały na celu zmuszenie go do używania słowa "spirytus skażony" a nie "płyn do spryskiwaczy". Zeznał, że prokurator uzależnił zwolnienie go z aresztu od treści złożonych zeznań, które miały być zgodne i oczekiwaniami prokuratora.
Powyższym zeznaniom S. S., złożonym już po opuszczeniu aresztu w warunkach umożliwiających porozumienie się z pozostałymi podejrzanymi i uzgodnienie wspólnej wersji, organ odwoławczy nie dał wiary uznając je za nieprzekonywujące i będące wyrazem przygotowywanej przez niego linii obrony na użytek prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego. Fakty podane we wcześniejszych wyjaśnieniach i zeznaniach świadka S. S. obrazujące proceder nielegalnego wprowadzania do obrotu spirytusu, jako zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, w ocenie organu odwoławczego, należy uznać za wiarygodne.
Chybiony jest, zdaniem Dyrektora Izby Celnej zarzut pozbawienia skarżącego udziału w prowadzonym postępowaniu w związku z jego nieobecnością podczas przesłuchania pracowników PPHU "M" spowodowaną jego pobytem w areszcie. Skarżący został zapoznany ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz ustaleniami kontroli i w wyniku tego wnosił swoje zastrzeżenia i wnioski. O dokonywanych w trakcie pobytu Skarżącego w areszcie czynnościach dowodowych był on każdorazowo z wyprzedzeniem informowany. Fakt przebywania Skarżącego w areszcie śledczym nie może być uznany za przeszkodę uniemożliwiającą przeprowadzenie czynności dowodowych. W związku z tym, że nie mógł on osobiście uczestniczyć w tych czynnościach, mógł wskazać pełnomocnika
do reprezentowania go w toczącym się postępowaniu. Tymczasem Skarżący nie wnosił ani
o przełożenie terminu przesłuchania świadków, ani też o dopuszczenie do udziału w nim swego reprezentanta.
Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, iż złożone przez Skarżącego na etapie postępowania odwoławczego wnioski dowodowe zostały w całości uwzględnione.
Organ odwoławczy odnosząc się do stwierdzenia Skarżącego o nie znalezieniu przez Prokuraturę Rejonową żadnych przekonywujących dowodów potwierdzających podejmowanie przez niego jakichkolwiek nielegalnych działań związanych z obrotem skażonym spirytusem czy też dowodów na współpracę ze współpodejrzanymi: S.S. i J. G. podkreśla, że jak podaje sam skarżący, postępowanie powyższe zostało na razie zawieszone, a nie umorzone. Prowadzone przez organy podatkowe postępowanie dotyczy prawidłowości wykonania przez podatnika obowiązków podatkowych tym samym, w ocenie Dyrektora Izby Celnej w B., rozstrzygnięcie w sprawie wymiaru podatku nie zależy od wyniku postępowania karnego. Oba postępowania są bowiem od siebie niezależne i inny jest ich cel.
Reasumując Dyrektor Izby Celnej w B. nie zgodził się z podniesionymi w skardze zarzutami oraz argumentacją i wni(sł o oddalenie skargi.
Wojew(dzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Zarzutom skargi nie można zupełnie odm(wić słuszności, jak to czyni organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę. Podkreślić należy, że zasady og(lne postępowania podatkowego należą do podstawowych reguł postępowania, kt(rych naruszenie jest naruszeniem przepis(w prawa obowiązujących w postępowaniu podatkowym. W ocenie Sądu w omawianej sprawie naruszone zosta(y zasady og(lne :
czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym ustanowiona w art. 123 Ordynacji podatkowej oraz
pogłębiania zaufania do organ(w podatkowych i obowiązku organ(w podatkowych udzielania informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego wyrażone w art. 121 Ordynacji podatkowej.
Nie można się zgodzić ze stanowiskiem Dyrektora Izby Celnej w B., że pobyt w areszcie śledczym nie może zostać uznany za pozbawienie Skarżącego udziału w prowadzonym postępowaniu. W myśl postanowień art. 123 ( 1 Ordynacji podatkowej Strona powinna mieć zagwarantowany czynny udział w całym toku postępowania, co wyraża się m.in. w tym, że ma prawo być obecna przy czynnościach postępowania dowodowego.
Z samego faktu informowania o terminie dokonywanych w trakcie pobytu strony w areszcie czynnościach dowodowych (terminie przesłuchaniu świadk(w) nie można wnioskować,
że zapewniono stronie czynny udział w postępowaniu.
W ocenie organu odwoławczego w związku z tym, że Skarżący nie m(gł osobiście uczestniczyć w przeprowadzanych czynnościach dowodowych powinien był ustanowić pełnomocnika do reprezentowania go w toczącym się postępowaniu lub wnieść o przełożenie terminu przesłuchania świadk(w. Z przedłożonych Sądowi akt sprawy nie wynika jednak, żeby organ podatkowy udzielił Skarżącemu takich informacji. Wyrażon( w art. 121 Ordynacji podatkowej zasada og(ln( obowiązku organ(w podatkowych udzielania informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku
z przedmiotem tego postępowania należy, w ocenie Sądu rozumieć, jako udzielanie zar(wno informacji o przepisach prawa materialnego, jaki i prawa procesowego, jeżeli mogą one mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązk(w stron postępowania. Tym samym należy uznać,
że organy podatkowe nie prowadziły postępowania w spos(b budzący zaufanie.
Skarżący wypowiadając się co do zebranego materiału dowodowego, w tym protokoł(w z przesłuchania świadków, podczas jego pobytu w areszcie, zgło(ił wniosek
o ponowne przesłuchanie byłych i obecnych pracownik(w. Organ pierwszej instancji odm(wił jednak ponownego przesłuchania świadk(w.
Wskazać w tym miejscu trzeba, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego powszechnie akceptowany jest pogląd, iż na żądanie strony, organ podatkowy maj(c na uwadze postanowienia art. 123 Ordynacji podatkowej powinien ponowić dow(d z zeznań świadk(w np. przesłuchanych w ramach innego postępowania
(wyrok NSA z dnia 24.03.2000 r. sygn. akt I SA/Lu 825/99 LEX nr 43020). W celu zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania należało zgodnie
z wnioskiem Skarżącego ponownie przesłuchać w charakterze świadk(w wnioskowanych pracownik(w umożliwiaj(c stronie osobiste uczestnictwo w tych czynnościach z prawem zadawania pytań.
Okoliczności, gdy "strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu" jest jedną z przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, wymienionych w art. 240 ( 1 pkt 4) Ordynacji podatkowej. Tę przesłankę właśnie należy rozpatrywać w płaszczy(nie wspomnianej zasady og(lnej czynnego udziału strony w postępowaniu. "Wznowienie postępowania na tej podstawie następuje niezależnie od tego, czy to kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść decyzji, czy też takiego wpływu nie można stwierdzić." (Adamiak B. - Ordynacja podatkowa, Komentarz 2003, Oficyna Wydawnicza "UNIMEX", Wrocław 2003, str.722).
Maj(c powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 ( 1 pkt 1 lit. b) i c) oraz ( 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1270), uchylił zaskarżoną decyzję.
Orzeczenie o tym, (e zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu oparto
na postanowieniach art. 152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 ustawy - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło