I SA/Bk 41/10
PostanowienieWSA w Białymstoku2010-05-24
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i zdrowotną?Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł, ponieważ wykazał, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Sąd oparł się na niskich dochodach wnioskodawcy, jego złym stanie zdrowia uniemożliwiającym podjęcie dodatkowej pracy, braku oszczędności oraz stosunkowo wysokich wydatkach.Stan faktyczny
J. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją materialną i zdrowotną. Wskazał na straty w gospodarstwie rolnym, konieczność ponoszenia nieprzewidzianych wydatków, niskie dochody z renty i sprzedaży mleka, a także brak możliwości uzyskania dodatkowych środków z powodu blokady obrotu nieruchomościami i trwałej niezdolności do pracy. Przedstawił również szczegółowy wykaz swoich dochodów, kosztów, posiadanych aktywów i zobowiązań, wskazując na stratę w poprzednim roku i konieczność zaciągania kredytów. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. uchylającą decyzję organu I instancji w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych lub zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 złotych w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i przekazania do ponownego rozpoznania organowi I instancji sprawy łącznego zobowiązania pieniężnego za [...] rok p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł (trzydziestu złotych).
J. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych lub zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł. Skarżący w swoim wniosku wywiódł, iż obecnie koncentruje się na usuwaniu strat w prowadzonym gospodarstwie rolnym powstałych w związku z i. odbytą w okresie od [...][...] 2006 r. do [...] [...] 2007 r. W szczególności nie został jeszcze wywieziony w pełni obornik, nie wykonano planowanych kapitalnych napraw maszyn i remontów budynków. Skutkuje to zwiększeniem wydatków na działania doraźne, takie jak zakup plandek do przykrycia plonów zbóż trzymanych tymczasowo na przyczepach na podwórku, wypożyczenie kopaczki do ziemniaków itd. Ponadto zwiększa się czasochłonność czynności niezwiązanych bezpośrednio z produkcją rolną. Nadrobienie opisanych zaległości wymaga również dodatkowych środków finansowych, a tymczasem nie zakończyły się sprawy o odszkodowania. Wnioskodawca podniósł, iż powyższe okoliczności spowodowały to, że jesienią nie zaorano [...] ha pola, nie dokonano wywiezienia obornika i nie zabezpieczono opału na zimę. W związku z powyższym skarżący zużywa gorszej jakości zboże na opał, gdyż jest to bardziej opłacalne niż zakup węgla lub drewna. Ponadto J. B. podkreślił, iż trudna sytuacja na rynku uniemożliwia mu uzyskanie dochodu ze sprzedaży plonów, nie może również uzyskać wystarczającej ilości mleka, co skutkuje tym, iż do przyrządzenia posiłków, takich jak śmietana, twaróg, zmuszony jest nabywać produkty mleczarskie Dodatkowo gmina S. zablokowała obrót nieruchomościami i z tego tytułu skarżący nie może pozyskać żadnych środków. Wnioskodawca zaakcentował również, iż niezdolność do pracy o charakterze trwałym w połączeniu
z koniecznością zażywania lekarstw obniżających zdolność psychoruchową uniemożliwia poszukiwanie dodatkowych źródeł zarobku. Skarżący utrzymuje się
z renty [...] w wysokości 130zł oraz dochodu uzyskiwanego ze sprzedaży mleka w kwocie 120 zł miesięcznie. Ze złożonego wniosku wynika również, że J. B. posiada grunty rolne o powierzchni [...] ha (w tym [...] ha dzierżawione od gminy), las o powierzchni [...] ha, dom o powierzchni [...] m² (powierzchnia mieszkalna [...] m²) oraz [...] maszyn rolniczych mających od [...] do [...] lat, o szacowanej wartości około 20.000 zł. Razem ze skarżącym mieszka jego matka I. B., która prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Przedstawiając wysokość i źródła uzyskiwanych dochodów za 2009 r. (kwota 33.438,69 zł) oraz koszty ich uzyskania (35.946,44 zł) wnioskodawca wskazał, iż
w zeszłym roku poniósł stratę w wysokości 2.507,75 zł. J. B. podkreślił, iż o ile nie uda mu się w przyszłym roku uzyskać dodatkowych środków pieniężnych będzie zmuszony zaciągać kredyt specjalny klęskowy. W ubiegłym roku doznał bowiem znacznych szkód z powodu nadmiernych odpadów deszczu, które objęły [...] ha z [...] ha fizycznych. Wnioskodawca wskazał ponadto, iż w 2009 r. otrzymał dopłaty unijne na grunty rolne, które zostały przeznaczone na opłaty sądowe. Rozliczając koszty sądowe J. B. podkreślił, iż jego wydatki sądowe za miesiące [...] 2009 r. –[...] 2010 r. wyniosły 1.160 zł, dodatkowo wnioskodawca poniósł również koszty stawiennictwa do sądu. Skarżący podniósł, iż nie została zawarta ugoda przez Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu, ponadto jest on zobowiązany do pokrycia kosztów obowiązkowej reprezentacji przez tym Trybunałem w dwóch sprawach. Wnioskodawca poniósł także koszty związane z naprawą ciągnika (8.000 zł), zaś w [...] i [...] opłaty na: podatek rolny za lata [...] – [...] na kwotę 5.000 zł, ubezpieczenie budynków i OC rolników – 380 zł, ubezpieczenie wypadkowe oraz OC ciągnika i przyczepy – 200 zł, opłaty za wodę i energię elektryczną – 200 zł, paliwo do ciągnika w [...] (do mechanicznego odśnieżania posesji) – 200 zł, inne drobne opłaty administracyjne na kwotę 100 zł. W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego (k.12-13).
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
(w tym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł) następuje,
gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
W rozpatrywanym przypadku J. B. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Ze złożonego oświadczenia wynika, że skarżący utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z prowadzonego gospodarstwa rolnego oraz otrzymywanej renty
w łącznej wysokości 250 zł. Wnioskodawca posiada grunty rolne o pow. [...] ha, las o pow. [...] ha, dom o pow. [...] m² i maszyny rolnicze – [...] sztuk. J. B. jest osobą schorowaną, niezdolną do podjęcia dodatkowej pracy zarobkowej.
Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności, a przede wszystkim – niskie dochody, zły stan zdrowia oraz brak zgromadzonych oszczędności, a także stosunkowo wysokie wydatki, które musiał ponieść na początku 2010 roku należy stwierdzić, że J. B. spełnia warunki do przyznania prawa pomocy
w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 i 4
w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło