I SA/Bk 424/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 24 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. M. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym. Źródła rocznego utrzymania wnioskodawcy stanowią dochód z tytułu dzierżawy pola – 1.500 zł oraz dopłaty do prowadzonej produkcji rolnej – 6.000 zł. Wykazane wydatki roczne to: paliwo – 2.000 zł; telefon – 1.200 zł; ubezpieczenie – 500 zł; składki KRUS – 1.420 zł. Majątek wnioskodawcy stanowi: budynek gospodarczy – 1 pokój o powierzchni [...] m2, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha oraz samochód osobowy marki [...]. Skarżący ukończył studia obecnie poszukuje pracy. M. M. nie posiada zgromadzonych oszczędności (k. 38 – 39 i k. 28 - 32). W odpowiedzi na wezwanie z dnia 26 września 2014 r. (k. 44) wnioskodawca oświadczył, że na powierzchni [...] ha ma zasianą trawę z domieszką koniczyny. Skarżący nie posiada inwentarza żywego oraz maszyn rolniczych. Za rok [...] otrzymał dopłaty w wysokości 5.562,96 zł (kwota po potrąceniu nienależnie pobranych płatności). Pomoc otrzymywana przez M. M. od rodziców to wyżywienie. Działka przy ul Ł. [...] w A. nie należy do wnioskodawcy. Skarżący jest właścicielem samochodu osobowego marki [...] [...], rok prod. [...]. Wnioskodawca obecnie przebywa za granicą, gdzie pracuje "na kontrakcie" (k. 54 i k. 70). Do akt sprawy M. M. dołączył: zlecenie certyfikacji "Ekologiczna uprawa roślin i utrzymanie zwierząt" (k. 56 – 57); decyzje o przyznanych dopłatach do prowadzonej produkcji rolnej za [...] r. (k. 59 – 64). W tym miejscu należy wskazać, że wnioskodawca nie uczynił zadość wzmiankowanemu wezwaniu z dnia 26 września br. w zakresie nadesłania rachunków i faktur dokumentujących wysokość ponoszonych wydatków, ograniczając się do stwierdzenia, że ich nie posiada (k. 54 v). Skarżący nie nadesłał również dokumentów poświadczających wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania – kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu wnioskodawca oświadczył, iż źródłem jego rocznego utrzymania jest dochód w łącznej wysokości około 7.500 zł, w tym z tytułu dzierżawy pola – 1.500 zł oraz dopłaty do prowadzonej produkcji rolnej – 6.000 zł, co stanowi w przeliczeniu na poszczególne miesiące 625 zł. Dodatkowo należy podkreślić, że obecnie skarżący przebywa za granicą, gdzie podjął pracę, w złożonym oświadczeniu nie określił jednak wysokości otrzymywanego wynagrodzenia. Wykazane wydatki roczne wynoszą łącznie 5.120 zł (paliwo, telefon, ubezpieczenie, składki KRUS), co stanowi w przeliczeniu na poszczególne miesiące 426,66 zł. Koszty wyżywienia wnioskodawcy pokrywają rodzice. W skład majątku M. M. wchodzi: budynek gospodarczy – 1 pokój o powierzchni [...] m2, gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha ([...] ha użytków rolnych) – k. 57 oraz samochód osobowy marki [...] [...] rok prod. 2007. Skarżący prowadzi roślinną produkcję ekologiczną na powierzchni [...] ha (uprawy warzywnicze i jagodowe) – k. 56. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało zatem stwierdzić, iż negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w sprawie niniejszej stanowi brak możliwości określenia wysokości miesięcznego dochodu wnioskodawcy z tytułu pracy "na kontrakcie" za granicą – brak oświadczenia skarżącego w tym zakresie oraz nienadesłanie dokumentów poświadczających: wysokość ponoszonych wydatków oraz wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego (obowiązek ten został określony we wzmiankowanym wezwaniu z dnia 26 września br.). Tu należy wskazać, że zgodnie z dołączonym do akt sprawy z załącznikiem A do zlecenia certyfikacji "Ekologiczna uprawa roślin i utrzymanie zwierząt" (k. 56) skarżący prowadzi ekologiczną uprawę roślinną, która to powinna generować dochód. Okoliczności te faktycznie uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej M. M. W tym miejscu raz jeszcze pokreślenia wymaga, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu w zakresie wykazania braku możliwości poniesienia kosztów sądowych. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.