I SA/Bk 450/09
PostanowienieWSA w Białymstoku2009-11-12
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżących, obejmująca niskie dochody, wysokie koszty leczenia i brak majątku, uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że sytuacja materialna skarżących, charakteryzująca się niskimi dochodami (emerytura), znacznymi wydatkami na leczenie oraz brakiem majątku i oszczędności, uniemożliwia im poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, który wykazał brak możliwości poniesienia kosztów.Stan faktyczny
W. K. i C. K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Wskazali, że jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 2.583,30 zł, nie posiadają majątku ani oszczędności. Podnieśli również wysokie koszty leczenia (ok. 830 zł miesięcznie, ok. 10.000 zł rocznie) oraz inne niezbędne wydatki związane z utrzymaniem mieszkania.Rozstrzygnięcie
Przyznano W. K. i C. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. i C. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. K. i C. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 rok p o s t a n a w i a przyznać W. K. i C. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W. K. i C. K. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym (k. 12). Jedynym dochodem rodziny jest emerytura uzyskiwana przez C. K. w wysokości 2.583,30 zł. Wnioskodawcy nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k.12-13).
W uzasadnieniu swego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie niniejszej skarżący podnieśli, iż są osobami starszymi i schorowanymi z licznymi schorzeniami, przez co wydatki na leki w skali roku wynoszą nawet około 10.000 zł, natomiast w skali miesiąca około 830 zł. Dodatkowo do niezbędnych wydatków skarżący zaliczyli opłaty za: energię elektryczną, gaz, ciepłą wodę, ogrzewanie, remonty, malowanie, opłata na rzecz wspólnoty mieszkaniowej – około 280 zł oraz wynagrodzenie zarządu wspólnoty.
Do akt sprawy skarżący dołączyli kopie dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego dochodu (k. 5).
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna skarżących uzasadnia tezę, iż nie są oni w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna W. K. i C. K. uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawcy są osobami starszymi i schorowanymi, z licznymi schorzeniami wymagającymi sukcesywnego leczenia. Jedynym dochodem rodziny skarżących jest emerytura w wysokości 2.153 zł netto (k. 5). Wnioskodawcy nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Niewielki comiesięczny dochód wystarcza im jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz wysokie koszty leczenia, które miesięcznie wynoszą około 830 zł, a rocznie zamykają się nawet kwotą 10.000 zł.
Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżących, a także zestawienie ich stałych wydatków oraz brak majątku i zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło