I SA/Bk 452/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2010-12-20

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zarzutów na postępowanie egzekucyjne w przedmiocie należności ubezpieczenia społecznego rolników, skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, a jeśli tak, to czy może również liczyć na przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący w sprawie dotyczącej zarzutów na postępowanie egzekucyjne w przedmiocie należności ubezpieczenia społecznego rolników korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, stwierdzając, że sytuacja materialna skarżącego (niski dochód, brak oszczędności) uzasadnia przyznanie pomocy częściowej zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący S. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne należności ubezpieczenia społecznego rolników. Skarżący podał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, jego miesięczny dochód wynosi około 300 zł, a w skład majątku wchodzi dom, ziemia rolna, ciągnik i samochód dostawczy. Wnioskodawca nie posiada oszczędności.
Rozstrzygnięcie
1. Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone w sprawie egzekucji należności ubezpieczenia społecznego rolników p o s t a n a w i a 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. S. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe i nie posiada zgromadzonych oszczędności. Źródło miesięcznego utrzymania wnioskodawcy stanowi dochód uzyskiwany z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości około 300 zł (3.600 zł rocznie). W skład majątku skarżącego wchodzi: dom o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego), ciągnik rolniczy Z. rok produkcji [...] oraz samochód dostawczy [...], rok produkcji [...] (k. 33 - 34). Do akt sprawy wnioskodawca dołączył zaświadczenie Wójta Gminy S. z dnia [...] marca 2010 r. o dochodowości prowadzonego gospodarstwa rolnego (k. 35). Ad 1. Na wstępie należy odnieść się do wniosku S. D. w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone w sprawie egzekucji należności ubezpieczenia społecznego rolników, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, o czym orzeczono jak w sentencji. Ad 2. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez S. D. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku S. D. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym, źródło miesięcznego utrzymania stanowi dochód w kwocie 300 zł (3.600 zł rocznie) uzyskiwany z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego). Skarżący jest właścicielem ciągnika i samochodu dostawczego, mieszka w domu o powierzchni [...] m². S. D. nie posiada zgromadzonych oszczędności. Wnioskodawca wskazał również, iż posiada inwentarz żywy tj. [...] sztuki bydła, konia i [...] sztuk trzody chlewnej, zaś wyprodukowane pasze wystarczają jedynie na utrzymanie tego inwentarza i nie przynoszą żadnego dochodu (k. 57 sygn. akt I SA/Bk 23/10). Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego w zestawieniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż S. D. nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło