I SA/Bk 479/14

WyrokWSA w Białymstoku2015-01-28

Skład orzekający: Andrzej Melezini, Jacek Pruszyński, Urszula Barbara Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zmiana deklaracji wariantów zobowiązania rolnośrodowiskowego w trakcie jego realizacji, polegająca na zaprzestaniu realizacji jednego wariantu i deklarowaniu nowych, jest dopuszczalna w świetle przepisów krajowych i unijnych, a także czy choroba rolnika może stanowić podstawę do uznania siły wyższej i anulowania zobowiązania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana deklaracji wariantów zobowiązania rolnośrodowiskowego w trakcie jego realizacji, polegająca na zaprzestaniu realizacji jednego wariantu i deklarowaniu nowych, jest niedopuszczalna, jeśli nie mieści się w katalogu zmian przewidzianych w przepisach. Choroba rolnika nie została uznana za siłę wyższą, ponieważ dowody na jej wystąpienie nie zostały złożone w wymaganym terminie, a sama choroba nie była wystarczająco udokumentowana jako uniemożliwiająca prowadzenie gospodarstwa w kluczowym okresie.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013, deklarując zmiany w stosunku do zobowiązania z 2012 r., w tym zmianę powierzchni w wariancie 2.2 oraz deklarację nowych wariantów 4.1 i 5.1. Organy uznały te zmiany za niedopuszczalne, przyznając płatność jedynie do pierwotnie zadeklarowanej powierzchni w wariancie 2.2 i odmawiając płatności do nowych wariantów. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz argumentował, że jego choroba powinna być uznana za siłę wyższą, uzasadniającą anulowanie zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 w pomniejszonej wysokości oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. w sprawie przyznania W. B. płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2013 w wariancie 2.2 do powierzchni 4,52 ha oraz odmowy przyznania płatności do wariantów 4.1 i 5.1. Z decyzji wynika, że Skarżący złożył [...] maja 2013 r. kontynuacyjny wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013, w którym zadeklarował pakiet 2 - Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.2 - Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania) na powierzchni 9,32 ha, pakiet 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, wariant 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 2,89 ha i pakiet 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptakowi i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych| ptaków na powierzchni 1,66 ha. Zobowiązanie rolnośrodowiskowe Skarżący podjął w 2012 r. na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na łata 2007-2013 (Dz. U. nr 33, poz. 262 ze zm.) w zakresie pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.2 - Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania) na działkach rolnych D, EA, EB o łącznej powierzchni 4,52 ha oraz wariant 2.4 Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania) na działkach rolnych A, B, C, F, G, H o łącznej powierzchni 9,35 ha (decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej). W maju 2013 r. Skarżący wycofał zobowiązanie wynikające z wariantu 2.4 pakietu 2 i dokonał dobrowolnego zwrotu uzyskanej dotacji ekologicznej. Organy ustaliły, że składając wniosek o płatność w 2013 r. Skarżący dokonał zmiany deklaracji wariantów w stosunku do podjętego w 2012 r. zobowiązania rolnośrodowiskowego w zakresie wariantów 2.2 i 2.4. Deklarowaną w 2012 r. w wariancie 2.4 działkę rolną A o powierzchni 1,60 ha i działkę rolną H o powierzchni 1,29 zadeklarował w pakiecie 4. Natomiast zgłoszone do płatności w 2012 r. działki rolne F o powierzchni 0,66 ha i G o powierzchni 1,00 ha zadeklarował w pakiecie 5. Jednocześnie, działki rolne B o powierzchni 0,30 ha i C o powierzchni 4,50 ha – deklarowane wcześniej do pakietu 2.4, Skarżący zadeklarował w 2013 r. w wariancie 2.2, zmniejszając tym samym powierzchnię trwałych użytków zielonych w gospodarstwie. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR przywołał przepisy § 6 ust. 1, § 9 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361 ze zm.) oraz art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 i art. 45 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. Wskazał, że wśród dopuszczalnych zmian zobowiązania rolnośrodowiskowego w § 6 ust. 1 nie wskazano zmiany polegającej na zaprzestaniu realizacji wariantu trzeciego lub czwartego pakietu 2. Należy zatem uznać, że niedopuszczalna jest zmiana zobowiązania rolnośrodowiskowego dokonana przez Skarżącego w 2013 r. Nawet w sytuacji gdy rolnik zaprzestaje realizacji wariantu 2.4, zwracając środki otrzymane z tytułu dotychczasowej realizacji tego wariantów, nadal jest związany podjętym 5-letnim zobowiązaniem rolnośrodowiskowym w zakresie tego wariantu. Rolnik przystępując do programu rolnośrodowiskowego dobrowolnie podejmuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 (zgodnie z § 2 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego), które zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, z wyjątkiem zmian wymienionych w pkt. 1-9 powyższego przepisu. Przepisy rozporządzenia rolnośrodowiskowego nie dają podstaw do zmian zobowiązania w innym zakresie niż ten, o którym mowa w § 6 rozporządzenia. W przedmiotowej sprawie deklarację wariantu 4.1 i 5.1 oraz zwiększenie powierzchni w wariancie 2.2 w roku 2013 należy rozpatrywać jako zmianę dotychczas realizowanego zobowiązania, jednakże rozpatrując stan faktyczny, dokonana zmiana jest niezgodna z § 6 rozporządzenia, zatem płatność rolnośrodowiskowa została przyznana do powierzchni 4,52 ha w wariancie 2.2 (tj. do powierzchni, na której zostało podjęte w 2012 r. zobowiązanie rolnośrodowiskowe). Natomiast do wariantów 4.1 i 5.1. płatność nie została przyznana. W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie zachowano występujących w gospodarstwie rolnym trwałych użytków zielonych, dlatego też doszło do naruszenia § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Zastosowano więc § 38 ust. 6 ww. rozporządzenia i zmniejszono kwotę płatności o 20 %. Organ za niewiarygodne uznał wyjaśnienia Skarżącego w zakresie wycofania się z realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego podjętego w 2012 r. W odwołaniu strona wskazała na chorobę, a we wcześniejszym oświadczeniu powołała się na świadome wycofanie wariantu 2.4 z uwagi na brak możliwości jego łączenia na tym samych gruncie z wariantem 4.1. Ponadto odnosząc się do argumentacji, że zmiana nastąpiła na najbardziej rygorystyczne zobowiązanie organ odwoławczy podniósł, że rolnictwo ekologiczne w ramach programu wymaga spełnienie bardziej rygorystycznych wymogów dotyczących ekologicznych metod produkcji (system kontroli i certyfikacji oraz nadzór Inspekcji Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych). Zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR przedłożone przez Skarżącego pismo jednostki certyfikującej przedstawia szczegółowe dane w odniesieniu do działek wskazanych we wniosku o przyznanie płatności na 2013 r. Przedmiotowe oświadczenie jest uszczegółowieniem w stosunku do danych zawartych w wykazie otrzymanym z jednostki certyfikującej, w którym wykazane zostały tylko powierzchnie dla grup upraw rolniczych (w okresie przestawienia) – 9,32 ha i trwałych użytków zielonych (w okresie przestawienia) – 5,03 ha, które spełniły wymagania dotyczące produkcji ekologicznej. Dane te zostały uwzględnione w postępowaniu, zatem pismo jednostki certyfikującej dołączone do odwołania nie wnosi nic nowego do sprawy. W ocenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., który dotyczy obniżek i wykluczeni przewidzianych w rozdziałach I i II. Rozdział I odnosi się do niezgłoszonych obszarów, zaś rozdział II do ustaleń w zakresie kryteriów kwalifikowalności. Rozstrzygnięcie tej sprawy wynikało natomiast z przepisów krajowego rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Zaskarżając powyższą decyzję do Sądu, Skarżący zarzucił naruszenie art. 9 i 10 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. 2013, poz. 173). Skarżący podniósł, że nie był informowany o przebiegu postępowania, ani też nie wezwano go do złożenia jakichkolwiek wyjaśnień. Nie mógł zatem wnieść nowych dowodów w sprawie podczas, gdy rozpoczął odtwarzanie pełnej dokumentacji medycznej dokumentującej, że od jesieni 2012 r. do końca zimy 2012-2013 r. nie był w stanie samodzielnie prowadzić gospodarstwa rolnego. To właśnie w tym okresie nastąpiło wyoranie trwałych użytków zielonych zadeklarowanych na działkach B i C. Fakt wystąpienia długiej niezdolności do samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego sprawia, że powinna być zastosowana siła wyższa i zobowiązanie podjęte w 2012 r. całkowicie anulowane. Skarżący uznał ponadto, że skoro zwrócił dobrowolnie dotację ze względu na zły stan zdrowia, to ustało zobowiązanie, a tym samym wniosek z 2013 r. nie był wnioskiem kontynuacyjnym tylko rozpoczynającym nowe zobowiązanie rolnośrodowiskowe, bardziej przyjazne dla środowiska, ponieważ obejmujące ochronę cennych siedlisk lęgowych ptaków oraz rolnictwo ekologiczne na terenie całego gospodarstwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które mogło być podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR w Ł. oraz decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. Spór w niniejszej sprawie dotyczy stwierdzonych przez organ nieprawidłowości dotyczących dokonania zmiany deklaracji wariantów w stosunku do podjętego w 2012 r. zobowiązania rolnośrodowiskowego w zakresie wariantów 2.2 i 2.4, skutkiem czego organy wydały decyzje o przyznaniu skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości, na mocy których przyznano płatność rolnośrodowiskową w wariancie 2.2 do powierzchni 4, 52 ha oraz odmówiono przyznania płatności do wariantów 4.1 i 5.1 Pomoc finansowa w postaci płatności rolnośrodowiskowej z udziałem środków pochodzących z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich przewidziana jest w ramach realizacji Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich określonego w art. 15 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE z 2005 r., Nr L 277, s. 1). Warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania tej pomocy określa ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. z 2013 r., poz. 173). Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, pomoc jest przyznawana na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Wnioskodawca zatem sam określa treść swojego żądania, a decyzję w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej organ ARiMR wydaje w oparciu o dane podmiotowe i przedmiotowe podane we wniosku. Realizacja zobowiązania środowiskowego podlega kontroli (art. 30 i art. 31 ustawy). Z kolei w myśl art. 5 ust. 1 pkt 14 ustawy, realizacja Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich obejmuje między innymi działanie "Program rolnośrodowiskowy". Szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" określone zostały przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2013 r., poz. 361 ze zm., dalej powoływane jako rozporządzenie rolnośrodowiskowe). Płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi, który obok innych warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej (określonych w § 2 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego), realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia nr 1698/2005, obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania w ramach określonych pakietów i ich wariantów, które zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, chyba że przepisy rozporządzenia dopuszczają takiej zmiany. Jednocześnie prawodawca wskazał przykładowo w pkt 1 -9 tego przepisu, które przypadki zmiany zobowiązania są dopuszczalne. Wśród nich nie wymieniono zmiany będącej przedmiotem złożonego w tej sprawie wniosku. Ponadto wskazać należy, że stosownie do § 9 rozporządzenia rolnośrodowiskowego płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana w ramach dowolnej liczby pakietów, z tym że m.in. warianty trzeci lub czwarty pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 (Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne) nie mogą być realizowane równocześnie na tych samych gruntach rolnych z wariantami pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 4 lub 5 (Pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 lub Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000). Wskazane przepisy potwierdzają niedopuszczalność zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego w zakresie objętym wnioskiem Skarżącego z dnia [...] maja 2013 r., a co za tym idzie Sąd uznaje za prawidłowe stanowisko organów rozstrzygających w sprawie. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie, nie zachodzą przesłanki odstąpienia od zwrotu wskazanej płatności, w zakresie wystąpienia siły wyższej (lub innej wyjątkowej okoliczność), o których mowa w o których mowa w art. 47 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), (DZ. UE. L. 2006.368.15 ze zm.), lub § 45 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Stosownie do art. 47 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW): 1. Państwa członkowskie mogą uznać w szczególności następujące kategorie siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, w których nie będą wymagać częściowego lub pełnego zwrotu pomocy otrzymanej przez beneficjenta: śmierć beneficjenta, długotrwała niezdolność beneficjenta do wykonywania zawodu, wywłaszczenie dużej części gospodarstwa, jeśli takiego wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu podjęcia zobowiązania, katastrofa naturalna poważnie dotykająca grunty gospodarstwa, wypadek powodujący zniszczenie budynków dla zwierząt gospodarskich, choroba epizodyczna dotykająca część lub całość należącego do rolnika żywego inwentarza; 2. Przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności są zgłaszane przez beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. W myśl § 45 rozporządzenia rolnośrodowiskowego wskazane zostały kategorie siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności innych niż wymienione w przepisach rozporządzenia nr 1974/2006, w przypadku których zwrot płatności nie jest wymagalny: 1. wywłaszczenie części nieruchomości, jeżeli takiego wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, uniemożliwiające dalszą realizację tego zobowiązania; 2. zmianę zasięgu obszarów objętych programami działań mającymi na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych na obszarach szczególnie narażonych lub zmiana tych programów; 3. utratę posiadania gruntów rolnych, na których powinno być realizowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe, w wyniku scalenia gruntów dokonanego na podstawie przepisów o scalaniu i wymianie gruntów; 4. wystąpienie okoliczności określonych w § 7 ust. 2 lub 3 - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 lub 5; 5. śmierć posiadanego przez rolnika zwierzęcia rasy lokalnej, za którą rolnik nie ponosi odpowiedzialności - w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7; 6. usunięcie posiadanego przez rolnika zwierzęcia rasy lokalnej z programu ochrony zasobów genetycznych danej rasy z przyczyn niezależnych od rolnika - w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7; 7. określenie obszaru, na którym dotychczas było realizowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe, jako obszaru zagrożonego erozją wodną, o którym mowa w przepisach o minimalnych normach - w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8; 8. inna okoliczność, której nie można było przewidzieć w dniu rozpoczęcia realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego, mająca wpływ na realizację zobowiązania rolnośrodowiskowego i będąca wynikiem przyczyn niezależnych od rolnika. Skarżący zwolnienie lekarskie za okres od dnia [...] października 2012 r. do dnia [...] grudnia 2012 r. przedłożył wraz z odwołaniem od decyzji z dnia [...] maja 2014 r. (złożonym w organie w dniu [...] maja 2014 r.), co powoduje, że nie spełniona została przesłanka złożenia owych dokumentów w ciągu 10 dni roboczych od dnia w którym skarżący bądź też osoba przez niego upoważniona mogła dokonać tej czynności. Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania. W tym zakresie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Stosownie do art. 21 ust. 2 ww. ustawy w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: (1) stoi na straży praworządności; (2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; (3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; (4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Według art. 21 ust. 3 ww. ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W postępowaniu w sprawach dotyczących płatności obowiązują zatem odmienne zasady od zasad ogólnych stosowanych w postępowaniach prowadzonych na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności w przywołanych przepisach obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego określony w art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym chodzi tu przede wszystkim o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i ewentualnie innych uczestników postępowania. Organy nie mają natomiast obowiązku działania z urzędu i aktywnego poszukiwania dowodów. To na stronie oraz innych osobach uczestniczących w tym postępowaniu ciąży obowiązek przedstawiania dowodów oraz dawania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Organy są obowiązane do przestrzegania zasady swobodnej oceny dowodów zawartej w art. 80 K.p.a. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności nie można generalnie wyłączyć obowiązków organu wynikających z 9 i 10 K.p.a., są one jednak dalece ograniczone. W szczególności organ nie z urzędu, a na wniosek strony, udziela jej niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków. Również jedynie na żądanie strony zapewnia jej czynny udział w postępowaniu. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że organ w kontrolowanym postępowaniu wypełnił przedstawione powyżej wymagania. Organ w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały zgromadzony materiał dowodowy. Poddał ocenie wniosek Skarżącego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 w zestawieniu z wnioskiem i decyzją o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej na 2012 rok. Organ odniósł się również do zastrzeżeń przedstawionych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Ocena zebranych dowodów jest przekonująca, zgodna z wymogami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. W decyzji wyjaśniono powody nieuwzględniania argumentacji prezentowanej przez stronę. Z akt sprawy nie wynika, aby Skarżący występował do organu z wnioskiem o udzielenie mu niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, jak też, że organ udzielił stronie błędnych pouczeń. Skarżący składając wniosek o przyznanie płatności złożył natomiast oświadczenie, że znane są mu zasady przyznawania płatności oraz udzielanej pomocy finansowej, zobowiązał się też m.in. do niezwłocznego informowania ARiMR o każdym fakcie, który może mieć wpływ na należne lub nadmierne przyznanie płatności lub pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności. W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., który dotyczy obniżek i wykluczeni, przewidzianych w rozdziałach I i II ww. rozporządzenia. Rozdział I odnosi się do niezgłoszonych obszarów, zaś rozdział II do ustaleń w zakresie kryteriów kwalifikowalności. Rozstrzygnięcie tej sprawy wynikało natomiast z przepisów krajowego rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Mając powyższe na względzie, Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło