I SA/Bk 48/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Fundacji "P." z siedzibą w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 rok p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Fundacja "P." z siedzibą w B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Fundacja nie prowadzi działalności gospodarczej działa na rzecz udzielenia pomocy osobom, mającym zamiar powrócić w ojczyste strony tj. repatriantom i imigrantom; Polakom pozostającym za granicą oraz politycznym uchodźcom. Wartość środków trwałych strony skarżącej za 2012 r. to 8.786 zł, wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych stanowi kwota 5.000 zł. Wnioskodawca zakończył rok 2012 stratą w wysokości 74.437 zł. Na dzień [...] lutego br. stan konta Fundacji wynosił 1.665 zł ([...] Bank S.A.). W uzasadnieniu strona skarżąca oświadczyła, że jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy ustawy tj. ustawy z dnia 24 kwietnia 2004 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie oraz ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (k. 29 i k. 39 – 40). Pismem z dnia 11 marca 2013 r. (k. 42) referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał Fundację "P." z siedzibą w B. do złożenia w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania oświadczenia, w którym należało wyszczególnić dochody i wydatki Fundacji w okresie od 01 stycznia do 28 lutego br. Dodatkowo strona skarżąca została zobowiązana do nadesłania: bilansu za 2011 r. oraz za 2012 r.; rachunku zysków i strat za rok 2012; wyciągów z rachunków bankowych Fundacji za okres 01 grudnia 2012 r. – 28 lutego br. oraz wykazu środków trwałych za rok 2011 i za rok 2012. Wezwanie zostało doręczone prawidłowo dnia 21 marca 2013 r. (k. 43), pomimo upływu zakreślonego w nim terminu Fundacja "P." z siedzibą w B. nie ustosunkowała się do jego treści, nie nadesłała wymaganych dokumentów, nie wyjaśniła również przyczyny tego zaniechania. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270, tekst jednolity) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Ze złożonych oświadczeń wynika, że rok 2012 został zakończony dla wnioskodawcy ujemnym wynikiem finansowym – strata w wysokości 74.437 zł. Wartość środków trwałych Fundacji za 2012 r. to 8.786 zł, wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych stanowi kwota 5.000 zł. Stan konta strony skarżącej w [...] Banku S.A. na dzień [...] lutego br. wynosił 1.665 zł. Fundacja "P." z siedzibą w B. jest charytatywną organizacją pożytku publicznego. Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z brakiem odpowiedzi wnioskodawcy na cytowane wezwanie z dnia 11 marca 2013 r., uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym miejscu należy wskazać, że wbrew przekonaniu strony skarżącej okoliczność, iż Fundacja jest organizacją pożytku publicznego nie przesądza o zwolnieniu od kosztów sądowych z mocy ustawy. Zgodnie z treścią art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. z 2010 r. Nr 234, poz. 1536 j.t. ze zm.) zwolnienie z opłat sądowych przysługuje organizacjom pożytku publicznego tylko wówczas, gdy przepisy odrębne dotyczące postępowań, w których opłaty te są pobierane, takie zwolnienie przewidują. Przepisy regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości zwolnienia organizacji pożytku publicznego od opłat sądowych. Przepis art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określający zamknięty katalog uprawnionych do zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania sądowego z mocy ustawy, nie wymienia organizacji pożytku publicznego jako podmiotu zwolnionego od kosztów sądowych. Wprawdzie przepis art. 240 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje możliwość zwolnienia, w drodze rozporządzenia Rady Ministrów, organizacji społecznych z obowiązku uiszczenia wpisu w sprawach związanych z działalnością naukową, oświatową, kulturalną, dobroczynną oraz z zakresu pomocy i opieki społecznej, jednak dotychczas rozporządzenie takie nie zostało wydane (postanowienie NSA z dnia 16 lipca 2008 r. sygn. akt II OZ 756/08 oraz postanowienie WSA w Warszawie z dnia 04 października 2011 r., sygn. akt IV SA/WA 2300/10 publ. https://cbois.nsa.gov.pl). Powoływana przez stronę skarżącą ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 j.t. ze zm.) nie ma natomiast zastosowania na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego o czym stanowi art. 1 tej ustawy. W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.