I SA/Bk 485/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-12-22
Skład orzekający: Sławomir Presnarowicz, Jacek Pruszyński, Wojciech Stachurski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące braku mocy prawnej decyzji będącej podstawą tytułów wykonawczych oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z powodu nieistnienia obowiązku są zasadne w postępowaniu egzekucyjnym składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz Fundusz Pracy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja organu rentowego z października 2008 r., będąca podstawą tytułów wykonawczych, posiada moc prawną i może stanowić podstawę egzekucji administracyjnej. Zarzuty skarżącego dotyczące nieistnienia obowiązku oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej są bezzasadne, gdyż postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie prawomocnych decyzji, a nowe zarzuty niezgłoszone w terminie nie mogą być rozpatrywane.Stan faktyczny
Skarżący E. W. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Białymstoku utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. dotyczącym bezzasadności zarzutów na postępowanie egzekucyjne składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy za rok 2001. Skarżący podniósł, że decyzja będąca podstawą tytułów wykonawczych nie posiada mocy prawnej, powołując się na wyrok Sądu Apelacyjnego w B., który przekazał ZUS do rozpoznania wniosek o umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi E. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone w sprawie egzekucji zaległych składek na ubezpieczenie społeczne za okres: marzec-lipiec i grudzień 2001 r., na ubezpieczenie zdrowotne za okres: marzec, maj-lipiec i grudzień 2001 r. oraz na Fundusz Pracy za okres: styczeń-lipiec i grudzień 2001 r. oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] sierpnia 2010 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. z [...] czerwca 2010 r. w sprawie bezzasadności zarzutów zgłoszonych przez E. W. (dalej powoływany również jako Skarżący) na prowadzone wobec niego postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległych składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz składek na Fundusz Pracy.
Z uzasadnienia postanowienia organu drugiej instancji oraz z akt sprawy wynika, że Dyrektor Oddziału Zakładu i Ubezpieczeń Społecznych w B. prowadził wobec Skarżącego postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuły wykonawcze o nr [...] do [...] i [...]. W trakcie tego postępowania Skarżący, powołując się na przepis art. 33 pkt 6 w zw. z art. 27 § 1 pkt 6 i art. 35 § 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej powoływana w skrócie "u.p.e.a."), zgłosił zarzut, iż tytuły wykonawcze wystawiono na podstawie decyzji z [...] października 2008 r. nr [...], która nie posiada mocy prawnej. W tym zakresie Skarżący wskazał na wyrok Sądu Apelacyjnego w B. z [...] czerwca 2009 r., w którym Sąd w punkcie II sentencji przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Odział w B. do rozpoznania wniosek Skarżącego w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego składek
na ubezpieczenie społeczne.
Rozpoznając zgłoszony zarzut, organ egzekucyjny stwierdził w uzasadnieniu swego postanowienia, że jest on bezzasadny, bowiem decyzja z [...] października 2008 r., będąca podstawą wystawienia tytułów wykonawczych, jest ostateczna. Podkreślił przy tym, że treść zgłoszonego żądania wskazuje, że Skarżący wniósł zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku, wyrażony w art. 33 pkt 1 u.p.e.a.
Utrzymując w mocy to rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej w B. podkreślił, że zgodnie z przepisami u.p.e.a., organ egzekucyjny rozpatruje
po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym
że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 ustawy wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ odwoławczy stwierdził również brak podstaw do uznania zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z art. 33 pkt 6 u.p.e.a., gdyż przepis ten wskazuje
na niedopuszczalność egzekucji administracyjnej ze względów formalnych, a nie merytorycznych. W odniesieniu do zarzutu braku możliwości dochodzenia składek
z majątku wspólnego Skarżącego i jego małżonki organ zauważył, iż zarzut ten Skarżący złożył dopiero 25 czerwca 2010 r. Nie powołał się na tę okoliczność
w zarzutach, a termin do wniesienia zarzutu ma charakter zawity i jego uchybienie skutkuje negatywnymi dla zobowiązanego konsekwencjami w sferze obrony jego praw w toczącym się postępowaniu. Zobowiązany nie może wnosić w dowolnym czasie nowych zarzutów lub uzupełniać już wniesionych o nowe podstawy prawne bądź faktyczne. Tak więc zarzut ten nie został rozpoznany przez organ odwoławczy.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w B. i wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu Skarżący powtórzył, że tytuły wykonawcze wystawiono na podstawie decyzji z [...] pażdziernika 2008 r., nr [...], która nie posiada mocy prawnej. Skarżący podniósł, że Sąd Apelacyjny w wyroku z [...] czerwca 2009 r. przekazał ZUS do rozpatrzenia wniosek o umorzenie postępowania w przedmiocie wymiaru zaległych składek na ubezpieczenia społeczne, zaś pracownicy ZUS zlekceważyli wyrok Sądu Apelacyjnego i nie wydali decyzji w sprawie ww. wniosku. Sąd Okręgowy w B. Wydział Pracy
i Ubezpieczeń Społecznych zobowiązał ZUS do rozpoznania wniosku o umorzenie postępowania w przedmiocie wymiaru zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i wydania decyzji w sprawie. Skarżący wskazał również, że decyzja ZUS z [...] stycznia 2010 r. odmawiająca umorzenia postępowania w przedmiocie wymiaru zaległych składek na ubezpieczenia społeczne nie jest prawomocna.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga jest bezzasadna.
Na wstępie trzeba podkreślić, że zakres prowadzonego w tej sprawie postępowania wyznacza teść zarzutów zgłoszonych przez Skarżącego w terminie
7 dni od daty doręczenia mu tytułów wykonawczych (art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a.). Jeżeli zobowiązany, w zarzutach wniesionych w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego, ograniczy je wyłącznie do jednej (bądź kilku) podstaw wymienionych w art. 33 u.p.e.a., traci możliwość późniejszego zgłaszania nowych podstaw zarzutów, w szczególności w toku postępowania zażaleniowego, czy też sądowoadministracyjnego (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 3 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 444/07, opubl. LEX nr 521760).
W tej sprawie Skarżący w piśmie z 7 czerwca 2010 r. (data wpływu do organu pierwszej instancji), złożonym terminie 7 dni od daty wystawienia wobec niego tytułów wykonawczych, jako podstawę zgłoszonego zarzutu powołał art. 33 pkt 1 u.p.e.a., tj. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Z treści tego pisma wynika jednak, że istota zgłoszonego zarzutu dotyczy także przesłanki z art. 33 pkt 6 u.p.e.a., tj. wykonanie lub umorzenie
w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.
Uzasadnieniem dla obu tych zarzutów miał być – zdaniem Skarżącego – fakt wydania wyroku przez Sąd Apelacyjny w B. wyroku z [...] czerwca 2009 r.
o sygn. [...], w którym Sąd ten w punkcie II sentencji przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Odział w B. do rozpoznania wniosek Skarżącego zgłoszony w odwołaniu z 21 listopada 2008 r., w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego składek na ubezpieczenie społeczne na podstawie
art. 13 ustawy z 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Okoliczność ta była też podniesiona w skardze złożonej do tut. Sądu. Jednak zdaniem Sądu nie stanowi ona o wadliwości wydanych w tej sprawie rozstrzygnięć.
W tej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone było w oparciu o tytuły wykonawcze, wystawione na podstawie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z [...] października 2008 r. nr [...]. Wbrew twierdzeniu Skarżącego decyzja ta nie jest pozbawiona "mocy prawnej". Złożone od tej decyzji odwołanie zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z [...] marca 2009 r., sygn. [...]. Wyroku tego
w tej części nie zmienił powoływany przez Skarżącego wyrok Sądu Apelacyjnego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z [...] czerwca 2009 r., sygn.
[...]. W punkcie I sentencji tego wyroku Sąd Apelacyjny oddalił apelację Skarżącego, co oznacza, że wspomniana decyzja z [...] października 2008 r. została utrzymana w obrocie prawnym i może być ona podstawą prowadzenia wobec Skarżącego postępowania egzekucyjnego. Nie zmienia tego fakt, iż w punkcie II sentencji wspomnianego wyroku Sąd Apelacyjny przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. do rozpoznania wniosek Skarżącego zgłoszony w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego składek na ubezpieczenie społeczne na podstawie art. 13 ustawy z 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Tym rozstrzygnięciem Sąd Apelacyjny nie wyeliminował z obrotu prawnego decyzji organu rentowego z [...] października 2008 r., a jedynie przekazał temu organowi (co zostało wykonane przez Sąd Okręgowy) odrębną sprawę, dotyczącą ewentualnego umorzenia postępowania w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne
na podstawie specjalnego uregulowania, zawartego w art. 13 ustawy z 10 lipca
2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 888). Sprawa ta została rozstrzygnięta odrębną decyzją ZUS z [...] stycznia 2010 r., nr [...], która również okazała się niekorzystna dla Skarżącego. Decyzja ta nie wyeliminowała z obrotu prawnego, ani nie zmieniła decyzji tego organu z [...] października 2008 r. W aktach sprawy brak jest też jakiegokolwiek innego rozstrzygnięcia podważającego treść decyzji organu rentowego z [...] października 2008 r. Zatem zarzut Skarżącego, że prowadzona wobec niego egzekucja jest niedopuszczalna i dotyczy nieistniejącego obowiązku, jest całkowicie bezzasadny. Wynikające z tej decyzji obowiązki istnieją i podlegają egzekucji administracyjnej.
Zaskarżone w tej sprawie postanowienie nie narusza obowiązujących przepisów prawa. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia
2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło