I SA/Bk 485/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), sędzia WSA Andrzej Melezini, Protokolant, po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 sierpnia 2017 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w B. z dnia [...] lutego 2017 r. odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr od [...] do majątku J. R. Z akt wynika, że zobowiązany złożył wniosek o zawieszenie postępowania i odwołanie licytacji lokalu mieszkalnego z uwagi na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Wskazał, że lokal będący przedmiotem licytacji zajmuje jego rodzina, w tym małoletnie dziecko. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że nie zaistniały przesłanki zawieszenia określone w art. 56 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.). Należności nie zostały dotychczas rozłożone na raty. Termin obowiązku nie został odroczony. Nie wydano też decyzji o umorzeniu zaległości. Sam fakt złożenia wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie zobowiązań nie uprawnia do zastosowania art. 56 § 1 ww. ustawy. Dopiero pozytywna decyzja wierzyciela będzie skutkowała zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. W skardze złożonej do tut. Sądu Skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 56 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w sytuacji gdy dłużnik wniósł o umorzenie części należności oraz rozłożenie na raty pozostałej jej części, a rozpoznanie ww. wniosku nie zostało zakończone przed wyznaczonym terminem licytacji nieruchomości; 2. art. 33 pkt 8 ww. ustawy, poprzez pominięcie faktu, że zastosowany środek egzekucyjny jest zbyt uciążliwy, w sytuacji gdy przeprowadzenie egzekucji z lokalu mieszkalnego stanowi jedyną możliwość zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych rodziny; 3. art. 35 § 3 oraz art. 36 § 1 Kpa, poprzez pominięcie, że organ rozpoznając wniosek z dnia 20 grudnia 2016 r. bezpodstawnie dopuścił się rozpatrzenia sprawy z przekroczeniem miesięcznego terminu oraz nie wywiązał się z obowiązku poinformowania o niezałatwieniu sprawy w terminie wraz ze wskazaniem przyczyny zwłoki oraz określeniem nowego terminu załatwienia sprawy. Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. organ poinformował o terminie rozstrzygnięcia sprawy – [...] stycznia 2017 r., tymczasem postanowienie rozstrzygające sprawę zostało wydane dopiero [...] lutego 2017 r., natomiast kolejna informacja o przesunięciu terminu rozstrzygnięcia sprawy do [...] lutego 2017 r. została doręczona dopiero [...] lutego 2017 r., a więc już po terminie wyznaczonym na rozstrzygnięcie sprawy, jak również w dniu, w którym odbyła się licytacja nieruchomości zajętej w toku postępowania egzekucyjnego. Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o stwierdzenie wydania zaskarżonego postanowienia z naruszeniem prawa, w związku z istnieniem wady powodującej jego nieważność w świetle art. 156 § 1 Kpa, które to postanowienie wywołało nieodwracalne skutki prawne. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy, wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Jednocześnie w myśl art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. "Granice danej sprawy" wyznacza konkretny akt lub czynność, kwestionowana przez uprawniony podmiot. Sąd nie może więc uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. W rozpatrywanej sprawie sądową kontrolą objęte zostało postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku Skarżącego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego postanowienia w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w pierwszej kolejności należało przypomnieć, iż podstawę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego stanowi przepis art. 56 § 1 u.p.e.a. Instytucja zawieszenia postępowania egzekucyjnego polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek przeszkód w jego prowadzeniu. Chodzi o przeszkody, które powstały w toku postępowania egzekucyjnego oraz co do których istnieje prawdopodobieństwo ich usunięcia. Wymienione w powołanym przepisie art. 56 § 1 pkt 1-5 u.p.e.a. przesłanki zawieszenia postępowania mają charakter obligatoryjny. Nie pozostawiają zatem uznaniu organu egzekucyjnego tego, czy w danym przypadku zawiesić postępowanie. Przyjąć zatem należy, iż u.p.e.a. w sposób kompletny reguluje obligatoryjne przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Dla oceny legalności procedowania organów niezbędne jest odwołanie się do treści przepisu art. 56§1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który wskazuje na przesłanki niezbędne do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Wymienia wśród nich: 1) wstrzymanie wykonania, odroczenie terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej, 2) śmierć zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego, 3) utrata przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i brak jego przedstawiciela ustawowego, 4) żądanie wierzyciela i 5) inne przypadki wyraźnie wskazane w ustawie. W niniejszej sprawie nie zaistniała żadna z wymienionych przesłanek. Ustalenie to, poczynione w trakcie postępowania przed organami jest prawidłowe i nie budzi zastrzeżeń Sądu. Chybiony jest także zarzut skargi opisany w pkt 2, a dotyczący naruszenia przepisu art. 33 § 1 pkt 8 upea. Stanowi on, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Po pierwsze zauważyć należy, iż skarżący nie skorzystał w trakcie prowadzonego postępowania z instytucji zgłoszenia zarzutów przeciwegezkucyjnych, a po drugie o możliwości zastosowania najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego można mówić wówczas, gdy istnieje możliwość dokonania wyboru. Nieskorzystanie przez skarżącego z możliwości złożenia zarzutów powoduje, iż nie może być ten argument podstawą do rozstrzygania w kwestii zawieszenia / bądź odmowy zawieszenia postepowania egzekucyjnego, które uregulowane jest odrębnie. Należności objęte wskazanymi na wstępie tytułami wykonawczymi zostały zabezpieczone hipoteką na nieruchomości położonej w B. przy ulicy [...] i zgodnie z art. 24 pkt 5 ustawy z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U, z 2016 r. poz. 963 ze zmianami) mogą być egzekwowane jedynie z przedmiotu zabezpieczenia. Istotnie pierwotnie ustalony termin na rozpoznanie wniosków skarżącego został przez organ przesunięty na dzień [...].02.2017 r., jednakże skarżący o tym został prawidłowo poinformowany, a zatem nie doszło do naruszenia przepisów art. 35§ 3 i 36§ 1 kodeksu postepowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.