I SA/Bk 486/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. F. i W. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania zakończonego decyzją ostateczną w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty i zwrotu podatku akcyzowego p o s t a n a w i a przyznać W. K. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 15) podając we wniosku, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną M. K. oraz trojgiem dzieci. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki F. M., rok produkcji [...], 1.9 disel. Źródło utrzymania rodziny wnioskodawcy stanowi w chwili obecnej dochód uzyskiwany przez żonę wnioskodawcy, z tytułu wykonywania umowy o pracę w Publicznym Gimnazjum w P. w wysokości 1967 zł netto (k.19). Wnioskodawca jest osobą bezrobotną. Poza tym nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k.15-17). W odpowiedzi na wezwanie tut. Sądu z dnia 24 listopada 2008 roku W. K. oświadczył, że miesięczne wydatki związane z utrzymaniem jego rodziny wynoszą: energia elektryczna – około 187 zł, woda – 130 zł, telefon – około 250 zł, ogrzewanie domu zimą – 500 zł, koszt eksploatacji samochodu – około 250 zł, wyżywienie – około 250 zł na osobę. Dodatkowo wnioskodawca podniósł, iż nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych i nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Jego rodzina nie otrzymuje również żadnych świadczeń rodzinnych na dzieci, które są w wieku szkolnym (k.27). W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Do wniosku W. K. dołączył kopie dokumentów potwierdzających wysokość części ponoszonych wydatków (k. 28-30). Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna W. K. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż jedynym źródłem utrzymania jego pięcioosobowej rodziny pozostaje wynagrodzenie za pracę uzyskiwane przez żonę w wysokości 1967 zł netto. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki F. M., rok produkcji [...], 1.9 disel. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną i nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych. Wydatki miesięczne wnioskodawcy kształtują się następująco: energia elektryczna – około 187 zł, woda – 130 zł, telefon – około 250 zł, koszt eksploatacji samochodu – około 250 zł, wyżywienie – około 250 zł na osobę. Dodatkowo wnioskodawca ponosi w okresach jesienno – zimowych również wydatki związane z ogrzaniem domu, które wynoszą około 500 zł miesięcznie (k. 27). Powyższe okoliczności, a w szczególności niski stały dochód pięcioosobowej rodziny skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż W. K. nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy założeniu, iż kwota 1967 zł musi wystarczyć na comiesięczne utrzymanie rodziny skarżącego tj. wyżywienie i inne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem gospodarstwa domowego, środki te nie są wystarczające do pokrycia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, które aktualnie wynoszą 200 zł. Tym bardziej, iż w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Białymstoku w chwili obecnej wnioskodawca jest skarżącym w 25 sprawach, gdzie również został zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego w tej samej wysokości. W sumie zatem wnioskodawca jest zobowiązany do uiszczenia tytułem wpisów sądowych kwoty 5.000 zł. Poza tym skarżący nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby posłużyć do uzyskania dodatkowych środków finansowych. W tym stanie rzeczy należało uznać, iż nie należy obarczać W. K. kosztami sądowymi, jako osoby pozbawionej środków potrzebnych na ich pokrycie, gdyż spowodowałoby to przekreślenie jego szansy na skorzystanie z dobrodziejstwa prawa do Sądu. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.