I SA/Bk 512/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 04 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu za [...] rok p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z ojcem W. S. i matką M. S. Źródło miesięcznego dochodu rodziny stanowią: emerytura M. S. – 847,54 zł; renta W. S. – 747,74 zł oraz otrzymywane przez A. S. wynagrodzenie tytułu umowy o pracę – 4.117,60 zł i umowy ramowej – 8.900 zł. Wnioskodawczyni spłaca kredyty zaciągnięte na kwotę: 90.000 zł pożyczka hipoteczna (miesięczna rata spłaty 870 zł); 30.000 zł (miesięczna rata spłaty 845 zł); 41.885 zł (miesięczna rata spłaty 1.033,49 zł) oraz dodatkowo 19.000 zł z tytułu leasingu (miesięczna rata spłaty 545 zł), a także uiszcza ratę za samochód – 526 zł miesięcznie. W skład majątku rodziny skarżącej wchodzi: dom o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha [...] m² oraz samochód osobowy marki [...] [...], rok prod. [...]. Wnioskodawczyni nie posiada zgromadzonych oszczędności. W uzasadnieniu wniosku A. S. wskazała, że z uwagi na zaciągnięte zobowiązania bankowe (kredyty i pożyczki) oraz koszty miesięcznego utrzymania (w tym wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego) nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie niniejszej (k.11 - 13). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 11 października 2010 r. (k. 28) A. S. wyszczególniła miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem rodziny tj. energia elektryczna – 458 zł; telefon 100-110 zł; gaz – 80 zł; zakup żywności – 900 zł; lekarstwa – 100 zł; koszty eksploatacji samochodu 350 – 400 zł. Wnioskodawczyni kwartalnie uiszcza opłatę za wodę w wysokości 1.021 zł (co stanowi 340,33 zł w przeliczeniu na poszczególne miesiące). Dodatkowo W. S. spłaca raty kredytu w wysokości 425,31 zł. W 2009 r. skarżąca otrzymała dopłaty z Unii Europejskiej w wysokości 2.012,24 zł, natomiast w roku bieżącym (na dzień [...] października) wnioskodawczyni nie otrzymała jeszcze wzmiankowanych dopłat na rachunek bankowy. Umowa ramowa dotyczy dostawy produktów rolnych – tuczników. Umowa ta została zawarta dnia [...] stycznia 2009 r. na okres roku (okres wstępny). Z kwoty 9.800 zł (określonej w w/w umowie tj. 117.600 zł rocznie k. 78) wynagrodzenia uzyskiwanego z tytułu hodowli tuczników skarżąca otrzymuje około 8.900 zł (z czego 1.000 zł jest potrącane za zakupione wentylatory do chlewni). Z ogólnego areału posiadanej nieruchomości rolnej [...] ha jest przeznaczone na użytki rolne (zasiew zboża, trawy, ogród, sad). Skarżąca jest właścicielką traktora i kosiarki, prowadzi hodowlę trzech sztuk bydła i konia (k. 31 - 32). Do akt sprawy A. S. dołączyła: harmonogramy spłat rat zaciągniętych kredytów (k. 39 – 54 i k. 86-90); umowę pożyczki hipotecznej z dnia [...] marca 2005 r. (k. 33-38); dokument umowy ramowej (k. 60-78); umowę sprzedaży i przelewu wierzytelności z dnia [...] grudnia 2009 r. (k. 55 – 58); decyzje ZUS poświadczające wysokość świadczeń otrzymywanych przez W. S. i M. S. (k. 79-80); zaświadczenie Agencji R. R. "A." w S. z dnia [...] października 2010 r. potwierdzające wysokość wynagrodzenia A. S. (k. 59); wyciągi z rachunków bankowych skarżącej za okres od [...] sierpnia do [...] października 2010 r. (k.91– 99); rachunki i faktury dokumentujące ponoszone wydatki (k. 81 – 85). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W tym miejscu należy wskazać, iż na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 2.000 zł (k. 2). W złożonym oświadczeniu skarżąca wykazała, iż miesięczny dochód trzyosobowej rodziny wynosi łącznie 10.983,20 zł w tym: 4.585,20 zł brutto (1.633,23 zł netto po dokonaniu potrąceń komorniczych) z tytułu zatrudnienia wnioskodawczyni w Agencji R. R. "A." w S. (k. 59); 8.900 zł netto (po dokonaniu potrąceń za zakupione wentylatory do chlewni - 7.900 zł netto) z tytułu chowu trzody chlewnej (umowa ramowa na dostawę produktów rolnych zawarta z "A. P." sp. z o.o. z siedzibą w P.) – k.31; k. 61 – 78; k. 55 – 58; emerytura M. S. – 847,54 zł brutto (700,23 zł netto) k. 13 i k. 80 oraz renta W. S. – 747,74 zł brutto (749,74 zł netto) k. 13 i k. 79. Łączne wydatki miesięczne rodziny wynoszą od 6.571,46 zł do 6.631,46 zł (energia elektryczna, woda, telefon, gaz, zakup żywności, lekarstwa, koszty eksploatacji samochodu, raty zaciągniętych kredytów). Do wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego skarżąca zaliczyła opłaty za wodę i energię elektryczną (k. 12). A. S. prowadzi hodowlę tuczników. Warunki tej hodowli są określone w umowie ramowej na dostawę produktów rolnych zawartej dnia [...] stycznia 2009 r. z "A.P." sp. zo.o. z siedzibą w P. Pierwsza grupa hodowanych tuczników wynosiła 2.100 sztuk (liczba zwierząt w grupach jest określana każdorazowo przez "A. P." sp. z o.o.) – k. 61 – 78. Majątek skarżącej stanowi: dom o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha [...] m², samochód osobowy marki [...] [...], rok prod. [...], traktor, kosiarka, [...] sztuki bydła i koń. Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stanowi przede wszystkim fakt osiągania przez A. S. wysokiego dochodu miesięcznego, wystarczającego zarówno na pokrycie kosztów utrzymania rodziny, prowadzenia gospodarstwa rolnego jak również i uiszczenie kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania. Podsumowując, należy stwierdzić, iż miesięczny dochód trzyosobowej rodziny wynosi 10.983,20 zł. Wykazane koszty bieżącego utrzymania rodziny (w tym spłata rat zaciągniętych kredytów) i wydatki związane z prowadzoną produkcją rolną wyniosły łącznie od 6.573,13 zł do 6.633,13 zł. Zestawienie uzyskanego dochodu z wydatkami w przedmiotowym okresie prowadzi do konkluzji, iż po uregulowaniu tych wydatków A. S. pozostaje od 4.350,07 zł do 4.410,07 zł. Kwota ta przekracza koszty sądowe na obecnym etapie postępowania tj. wymagane 2.000 zł tytułem wpisu od skargi i z całą pewnością powinna zostać przeznaczona na ich pokrycie. Niewątpliwie koszty postępowania sądowoadministracyjnego – w tym koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawczyni natomiast nie udowodniła zaistnienia takiej okoliczności. Odnosząc powyższe okoliczności do sytuacji finansowej wnioskodawczyni to raz jeszcze podkreślenia wymaga, iż osiąga ona znaczny dochód miesięczny, z którego z całą pewnością istnieje możliwość wygospodarowania na obecnym etapie postępowania kwoty 2.000 zł oraz pokrycia innych ewentualnych kosztów, które mogą się pojawić w sprawie niniejszej. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.-