I SA/Bk 54/18

PostanowienieWSA w Białymstoku2018-01-31

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi?
Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego rodzina, składająca się z czterech osób, utrzymuje się z wynagrodzenia małżonki w kwocie około 2080 zł miesięcznie, przy czym wykazane wydatki wynoszą 2073,27 zł. Dodatkowo, rodzina otrzymuje świadczenia z programu Rodzina 500+. Mimo znaczących zadłużeń wnioskodawcy, nadwyżka dochodów nad wydatkami pozwala na częściowe pokrycie wpisu od skargi w kwocie 500 zł. W związku z tym, przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w kwocie powyżej 500 zł, a w pozostałym zakresie odmówiono.
Stan faktyczny
Wnioskodawca M F H złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Wnioskodawca wskazał, że jedynym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny jest wynagrodzenie małżonki w kwocie ok. 2080 zł, przy czym miesięczne wydatki wynoszą ok. 2073,27 zł. Wnioskodawca posiada znaczne zadłużenie z tytułu kredytów i egzekucji komorniczych. Sąd rozpatrywał wniosek na podstawie przedstawionych dokumentów finansowych i dowodów zadłużenia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w kwocie powyżej 500 zł, a w pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M F H na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień i wrzesień 2015 roku p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w kwocie powyżej 500 zł (pięćset złotych), - w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. M F H wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką M P S – H oraz dziećmi M H ([...] lat) i M H ([...] lat). Źródło miesięcznego utrzymania rodziny stanowi wynagrodzenie w wysokości około 2.080 zł uzyskiwane z tytułu umowy o pracę przez M P S – H. Wnioskodawca nie osiąga dochodu, nie posiada majątku (w tym zgromadzonych oszczędności). Wykazane wydatki to: czynsz – 562 zł; spłata karty kredytowej – 150 zł; energia elektryczna – 62 zł; szkoła – 300 zł; żywność – 1.000 zł. Rodzina zajmuje mieszkanie należące do M P S – H. Skarżący podkreślił, że od sześciu miesięcy nie spłaca kredytów zaciągniętych na łączną kwotę około 300.000 zł. Wnioskodawca nie prowadzi działalności gospodarczej, jest osobą bezrobotną. M F H z powodu zadłużenia wobec ZUS i urzędów skarbowych ma zablokowane konta (k. 5 - 6). Skarżący dołączył do akt sprawy: wyciąg z rachunku bankowego M P S – H za okres październik – grudzień 2017 r. (k. 12); wyciąg z CEIDG (k. 13 - 14); dokumenty potwierdzające zajęcia egzekucyjne (k. 15 – 17); rachunek za energię elektryczną (k. 18); umowę o świadczenie usług przez "H" M H (k. 19 – 23); dokumenty potwierdzające zadłużenie wnioskodawcy z tytułu kredytów i prowadzonej egzekucji komorniczej (k. 24 – 28). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (w tym przyznane zwolnienie od wpisu od skargi w kwocie powyżej 500 zł) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 2.000 zł (k. 1). M F H wykazał, iż jedynym źródłem miesięcznego utrzymania czteroosobowej rodziny jest wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę otrzymywane przez M P S – H w wysokości 2.087,96 zł (za [...] 2017 r. k. 10v). Dodatkowo, małż. H otrzymują: świadczenia z Programu Rodzina 500+ (k. 11v) na jedno dziecko oraz z tytułu zatrudnienia M P S – H premie (w [...] 2017 r. – 665,69 zł k. 10) i inne okazjonalne świadczenia (w [...]2017 r. – 410 zł k. 11). Wykazane wydatki miesięczne to: czynsz za mieszkanie – 562 zł (k. 10); energia elektryczna 61,27 zł (k. 18); spłata karty kredytowej – 150 zł (k. 10v); szkoła – 300 zł; żywność – 1.000 zł. Łącznie wydatki te wynoszą zatem 2.073,27 zł. Prowadzącemu postępowanie wpadkowe z zakresu prawa pomocy z urzędu wiadomym jest, z racji rozpatrywanych już spraw skarżącego (np. sygn. akt I SA/Bk 341/17), iż wnioskodawca od [...] r. ma ustanowioną rozdzielność majątkową ze współmałżonką. Skarżący dnia [...] [...] 2016 r. zawiesił prowadzoną działalność gospodarczą (k. 13), obecnie pozostaje na utrzymaniu małżonki. M F H wykazał: trudności związane ze spłatą kredytów – wymagane uiszczenie kwoty łącznej 18.927,46 zł (k. 27 – 28) oraz prowadzoną wobec niego egzekucję sumy 28.038,52 zł (k. 16 i k. 25). Wnioskodawca jest zadłużony z tytułu niezabezpieczonego kredytu operacyjnego na kwotę 216.883,34 zł (k. 27). M P S – H w 2016 r. uzyskała dochód w wysokości 34.486,62 zł (k. 44 sygn. akt I SA/Bk 341/17). Majątek rodziny stanowi mieszkanie o powierzchni [...] m2, należące do M P S – H. Mając na uwadze powyższe okoliczności, a przede wszystkim wysokość miesięcznego dochodu czteroosobowej rodziny to należało stwierdzić, iż M F H nie jest w stanie ponieść wskazanego wyżej wpisu od skargi, w pełnej kwocie. Jednak uzyskiwanie przez rodzinę skarżącego dochodu miesięcznego (wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia i świadczenie z Programu Rodzina 500+) w wysokości wyższej o około 500 zł od wykazanych wydatków w połączeniu ze stałym źródłem dochodu jego współmałżonki pozwalają na stwierdzenie, że jest on w stanie częściowo pokryć koszty wpisu od skargi w sprawie niniejszej tj. 500 zł, przy jednoczesnym przyznaniu zwolnienia od uiszczania tej opłaty w pozostałym zakresie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Natomiast, przyznane zwolnienie umożliwi rozpoznanie sprawy przez Sąd. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 i 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło