I SA/Bk 541/17

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-06-28

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę B. wykazał brak wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego w celu uzyskania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę B. nie wykazał braku wystarczających środków. Pomimo niskiego stanu konta, Powiat dysponuje znacznym budżetem, a jego zarząd powinien był przewidzieć środki na koszty postępowań sądowych, co świadczy o braku należytej zapobiegliwości.
Stan faktyczny
Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości. Strona skarżąca argumentowała, że nie posiada środków na pokrycie kosztów, wskazując na niski stan konta, ale jednocześnie wysoki stan środków trwałych i znaczący budżet powiatu. Sąd rozpatrywał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Starostę B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2012-2015 p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Strona skarżąca nie ma żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania sądowego. Wartość środków trwałych Powiatu B. P. według ewidencji pozabilansowej na dzień 31 grudnia 2016 r. to 7.398.097,51 zł. Stan konta na dzień [...] [...] br. wynosi 36,31 zł. Powiat nie posiada mienia ruchomego oraz środków finansowych w kasie. Dodatkowo, należności z tytułu gospodarowania nieruchomościami na dzień 31 marca br. to 343.799,69 zł, w tym należności wymagalne w kwocie 224.137,67 zł, wobec których toczą się postępowania sądowe lub egzekucyjne (k. 75 – 76). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje - gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Z treści złożonego wniosku wynika, że Starosta B. na koncie bankowym dysponuje kwotą 36,31 zł (stan konta na dzień [...] [...] br.). Wartość środków trwałych Powiatu B. P. według ewidencji pozabilansowej na dzień 31 grudnia 2016 r. to 7.398.097,51 zł. Budżet Powiatu B. na rok 2017 przewiduje dochody w wysokości 52.758.171 zł (57.564.886 zł po zmianach). Wydatki określone są na poziomie 56.367.508 zł (61.794.432 zł po zmianach). Założony deficyt budżetowy wynosi 3.609.337 zł (4.229.546 zł po zmianach) Budżet przewiduje również rezerwę ogólną w wysokości 95.000 zł oraz rezerwę celową w wysokości 105.000 zł (uchwała Rady Powiatu w B. P. z dnia [...] grudnia 2016 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia budżetu Powiatu B. na rok 2017 ze zm. - publ. Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z 2017 r. poz. 504). W tym miejscu należało zatem skonstatować, iż ubiegając się o zwolnienie od obowiązku partycypowania w kosztach sądowych, Skarb Państwa reprezentowany przez S. B. obowiązany jest wykazać nie tylko, że nie posiada adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale również, że nie ma ich mimo, iż podjął wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków. W tym zakresie wymagać trzeba szczególnej zapobiegliwości i przezorności od podmiotów, które prowadząc działalność publiczną, są stronami postępowań sądowych, w których ponoszenie kosztów jest typową konsekwencją ich prowadzenia. Powiat B. P., przygotowując projekt budżetu na rok 2017 powinien przewidzieć odpowiednie środki celem pokrycia kosztów w sprawach sądowych, w których jest lub będzie stroną postępowania. Wnosząc skargę do tut. Sądu, wnioskodawca powinien wygospodarować i zabezpieczyć niezbędne zasoby do prowadzenia postępowania sądowego zwłaszcza, że jak wynika ze wzmiankowanej uchwały Rady Powiatu w B. P. z dnia [...] grudnia 2016 r. w sprawie uchwalenia budżetu..., dysponuje on środkami finansowymi znacznie przekraczającymi wysokość kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania. Brak podjęcia takich działań świadczy o niewystarczającym dbaniu o własne interesy. Skarb Państwa, z którego środków pokrywany jest koszt udzielonej pomocy prawnej, nie może finansować działań strony skarżącej w związku z zasygnalizowanymi wyżej zaniedbaniami. Prawo pomocy jest bowiem, jak wyżej wskazano, szczególną formą wsparcia dla podmiotów, które rzeczywiście w żaden sposób nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Dlatego też mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło