I SA/Bk 547/14

WyrokWSA w Białymstoku2015-02-11

Skład orzekający: Urszula Barbara Rymarska, Paweł Janusz Lewkowicz, Jacek Pruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istniały podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego z urzędu na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, w sytuacji gdy organ podatkowy wystąpił do zagranicznej administracji podatkowej o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ podatkowy prawidłowo zawiesił postępowanie podatkowe na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. Spełnione zostały obie przesłanki wymagane przez ten przepis: istniała podstawa prawna do wystąpienia o informacje międzynarodowe (ratyfikowane umowy), a uzyskane informacje były niezbędne do prawidłowego ustalenia zobowiązania podatkowego, w tym poprzez uwzględnienie wcześniejszych nabyć od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających ostatnie nabycie.
Stan faktyczny
W toku postępowania podatkowego w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od spadków i darowizn z tytułu otrzymanej darowizny środków pieniężnych, Naczelnik Urzędu Skarbowego zawiesił postępowanie na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, w związku z koniecznością uzyskania informacji od włoskiej administracji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał postanowienie w mocy. Pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie przepisów, błędną wykładnię, przedwczesność działania organu oraz próbę obejścia prawa w celu zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 lutego 2015 r. sprawy ze skargi H. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania podatkowego w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn z tytułu otrzymanej darowizny środków pieniężnych oddala skargę W trakcie prowadzonego wobec Pani H. W. (dalej powoływana jako "Skarżąca’) postępowania podatkowego w zakresie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn z tytułu otrzymanej [...] marca 2010 r. od Pana A. L. darowizny środków pieniężnych w wysokości 100.000 euro - Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...], wskazując treść art. 201 §1 pkt. 6 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej powoływana jako "o.p."). zawiesił z urzędu postępowanie. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w trakcie postępowania podatkowego organ podatkowy wnioskiem nr. ref. [...] z dnia [...] lipca 2014 r. za pośrednictwem Biura Wymiany Informacji Podatkowej (BWIP) w K. wystąpił do włoskiej administracji podatkowej o udzielenie informacji niezbędnej do ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn. W zażaleniu na powyższe postanowienie, pełnomocnik Skarżącej zarzucił naruszenie przepisu art. 201 §1 pkt. 6 o.p. przez jego błędną wykładnię tj. przyjęcie, iż rozstrzygnięcie w sprawie nie może nastąpić bez uzyskania informacji od włoskiej administracji podatkowej, bez wskazania informacji niezbędnych do ustalenia należnego podatku od spadków i darowizn. Ponadto wskazał , iż w dacie wydania zaskarżonego postanowienia nie zostały wskazane okoliczności objęte hipotezą powołanego przepisu, a wydanie przedmiotowego postanowienia było przedwczesne. Jednocześnie zarzucił, iż w dacie zapoznania się z aktami sprawy, tj. w dniu [...] lipca 2014 r., w aktach sprawy brak było powołanego w sentencji postanowienia o zwieszeniu postępowania wniosku nr. ref. [...] z dnia [...]lipca 2014 r. Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wskazał, że z treści art. 201 § 1 pkt 6 o.p. wynika, że przesłanką zawieszenia postępowania z urzędu, jest spełnienie dwóch warunków. Po pierwsze Rzeczypospolita Polska musi być stroną ratyfikowanych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, po drugie w sprawie dla jej rozpoznania konieczne jest wystąpienie do organu innego państwa o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania podatkowego. W sprawie niniejszej zostały spełnione oba warunki wskazane w art. 201 § 1 pkt 6 o.p., a zatem zachodziła konieczność zawieszenia postępowania podatkowego w sprawie. Nie budzi wątpliwości, że wystąpienie do władz włoskich o przekazanie informacji zostało oparte o przepisy umów międzynarodowych, ratyfikowanych przez Polskę a dotyczących unikania podwójnego opodatkowania, zaś sam wniosek z [...] lipca 2014 r. dotyczył informacji niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn, tj. ustalenia okoliczności przekazania w dniu [...] lipca 2007 r. Skarżącej kwoty 174.000 euro przez Pana A. L. obywatela Włoch. Ustalenie tej okoliczności pozwoli na dokonanie prawidłowego ustalenia zobowiązania podatkowego w prowadzonym przez organ podatkowy I instancji postępowaniu w zakresie opodatkowania niezgłoszonej darowizny z dnia [...] marca 2010 r. środków pieniężnych w wysokości 100.000 euro. Powyższe okoliczności, w ocenie organu odwoławczego a wbrew twierdzeniom pełnomocnika Skarżącej, nie mogą świadczyć, że działania organu I instancji były przedwczesne. Wyjaśnił także, że wniosek o udzielenie informacji z dnia [...] lipca 2014 r. jest składany wyłącznie drogą elektroniczną, dlatego też nie jest dołączany do akt sprawy. Jednakże na wniosek pełnomocnika strony organ I instancji pozyskał kserokopię wydruku takiego dokumentu elektronicznego, którego uwierzytelnioną kopię otrzymał pełnomocnik strony w dniu [...] sierpnia 2014 r. Na powyższe postanowienie, pełnomocnik Skarżącej wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanawiania w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skażonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 201 §1 pkt. 6 oraz art. 70 a § 1 o.p. poprzez jego wydanie w celu obejścia prawa. Zdaniem strony skarżącej, pod pozorem wystąpienia do włoskiej administracji podatkowej ukryto rzeczywistą intencję organu podatkowego, tj. zawieszenie terminu biegu przedawnienia prawa do ustalenia zobowiązania podatkowego. Świadczyć o tym może, chociażby to, że mimo prowadzenia postępowania od czerwca 2013 r. nie przesłuchano wskazanych przez stronę osób. Autor skargi zarzucił również, że Dyrektor Izby Skarbowej utrzymując w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania, nie dokonał własnej oceny dowodów i nie wskazał jakie informacje są niezbędne dla ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn z tytułu darowizny dokonanej [...].03.2010 r. na rzecz Skarżącej. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w B., podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w realiach niniejszej sprawy, dotyczącej ustalenia Skarżącej zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn z tytułu otrzymanej [...] marca 2010 r. od obywatela Włoch darowizny środków pieniężnych w wysokości 100.000 euro, istniały podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego z urzędu, na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 o.p. W pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania podatkowego, wydane na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 o.p. Jak wynika z treści tego przepisu, organ podatkowy ma obowiązek zawiesić prowadzone postępowanie w razie wystąpienia, na podstawie ratyfikowanych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, do organów innego państwa o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Przyjąć zatem należy, że dla zawieszenia postępowania na wskazanej podstawie prawnej niezbędne jest wystąpienie dwóch przesłanek: po pierwsze, musi istnieć określona wskazanym przepisem podstawa prawna wystąpienia do organów innego państwa o udzielenie określonych informacji i wystąpienie takie musi mieć miejsce oraz, po drugie, wymagana jest niezbędność tych informacji dla ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania podatkowego. W niniejszym postępowaniu, wniosek z dnia [...] lipca 2014 r. nr ref. [...] skierowany do włoskiej administracji podatkowej został oparty między innymi o Konwencję Rady Europy i Państw Członkowskich Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) o wzajemnej pomocy administracji w sprawach podatkowych z 25 stycznia 1988 r (Dz.U. z 1998 r nr 141 poz. 913 ze zm. Dz.U z 2011 r. nr 180 poz. 1071) zmienionej Protokołem sporządzonym w Paryżu dnia 27 maja 2010 r zmieniającym Konwencję o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych, sporządzoną w Strasburgu dnia 25 stycznia 1998 r (Dz.U. z 2011 nr 180 poz. 1071) oraz o art. 26 umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Republiki Włoskiej w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i zapobieganiu uchylania się od opodatkowania, sporządzonej w Rzymie dnia 21 czerwca 1985 r (Dz.U. z 1989 r, nr 62 poz. 374). Konwencja o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych została ratyfikowana przez Polskę w dniu 15 maja 1997 r., z kolei umowa międzynarodowa między Polską a Włochami została ratyfikowana w dniu 12 marca 1986 r. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, iż pierwszy z warunków umożliwiających zawieszenie postępowania został spełniony. Drugim warunkiem zawieszenia postępowania, jest niezbędność uzyskanej informacji do ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania podatkowego. W ocenie Sądu również i ten warunek został spełniony. Wskazać bowiem należy, że polskie organy podatkowe w przedmiotowym wniosku zwróciły się do organów włoskich o przekazanie informacji dotyczących otrzymania przez Skarżącą w dniu [...] czerwca 2007 r. kwoty 174 000 euro, w szczególności jaki charakter miała dokonana czynność (darowizna, pożyczka, wynagrodzenie za pracę) czy została dokonana na konto czy w gotówce, czy od powyższej kwoty został odprowadzony podatek na terenie Włoch a jeżeli tak to w jakiej wysokości, czy wiązało się to z zakupem przez Skarżącą prawa własności nieruchomości. Mimo, że powyższy wniosek dotyczył darowizny w kwocie 174 000 euro otrzymanej przez Skarżącą w czerwcu 2007 r., zaś przedmiotowa sprawa dotyczyła darowizny kwoty 100 000 euro otrzymanej przez Skarżącą w marcu 2010 r., to uzyskane informacje są niezbędne dla prawidłowego ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r., nr 93, poz. 768 ze zm.), jeżeli nabycie własności rzeczy i praw majątkowych od tej samej osoby następuje więcej niż jeden raz, do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych dolicza się wartość rzeczy i praw majątkowych nabytych od tej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie. Od podatku obliczonego od łącznej wartości nabytych rzeczy i praw majątkowych potrąca się podatek przypadający od opodatkowanych poprzednio nabytych rzeczy i praw majątkowych. Wynikająca z obliczenia nadwyżka podatku nie podlega ani zaliczeniu na poczet innych podatków, ani zwrotowi. Nabywcy obowiązani są w zeznaniu podatkowym wymienić rzeczy i prawa majątkowe nabyte w podanym wyżej okresie. Skoro, obie kwoty: 174 000 euro i 100 000 euro Skarżąca otrzymała od tej samej osoby – Pana A. L., ustalenia okoliczności otrzymania pierwszej z darowizn, w czerwcu 2007 r. mają bezpośredni wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania w niniejszej sprawie. Podkreślić należy, że art. 122 o.p. nakłada na organy podatkowe obowiązek podjęcia w toku postępowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Art. 180 § 1 o.p. wskazuje, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Natomiast zgodnie z art. 187 § 1 o.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Na podstawie całego zebranego materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 o.p.). Przestrzeganie przez organy wskazanych zasad ogólnych postępowania podatkowego oraz postępowania dowodowego daje podstawę do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędne dla wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia. Stosowanie się do tych zasad jest obowiązkiem organów w każdym postępowaniu podatkowym. Wywiązanie się z tego obowiązku jest szczególnie istotne w przypadku postępowania, w którym występują aspekty międzynarodowe, w którym, tak jak w niniejszej sprawie, Skarżąca otrzymała w przeciągu 5 lat, znaczne kwoty pieniędzy, nie uregulowawszy z tego tytułu ciążących na niej zobowiązań podatkowych. Przyjąć zatem należało, że organy w sprawie prawidłowo zastosowały dyspozycję art. 201 § 1 pkt 6 o.p., zawieszając z urzędu toczące się postępowanie, gdyż spełnione zostały warunki określone w tym przepisie. W ocenie Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty podniesione w skardze. Jak słusznie wskazał Dyrektor Izby Skarbowej w B. w odpowiedzi na skargę, fakt wydania zakwestionowanych postanowień nie miał wpływu na bieg terminu przedawnienia prawa do wydania i doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w sprawie, bowiem z treści art. 70a § 1 i 2 o.p. wynika, że zawieszenie tego terminu następuje z mocy prawa z dniem wystąpienia przez organ podatkowy z wnioskiem do organu innego państwa o udzielnie informacji i trwa do dnia uzyskania przez organ podatkowy żądanej informacji - jednak nie dłużej niż przez okres 3 lat. Zatem późniejsze wydania postanowienia o zawieszeniu postepowania podatkowego w sprawie nie miało żadnego wpływu na bieg terminów przedawnienia prawa do wydania i doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego, czy też przedawnienia samego zobowiązania podatkowego. Trudno zatem zgodzić się z pełnomocnikiem Skarżącej, że organy wydały zaskarżone postanowienie celem uniknięcia przedawnienia prawa do doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Brak jest również podstaw aby uznać, że wydane postanowienie było przedwczesne. Z akt spawy wynika, że Skarżąca nie posiada lub nie chce okazać dokumentów niezbędnych do wyjaśnienia okoliczności przekazania w czerwcu 2007 r. kwoty 174 000 euro, nie przebywa na stałe na obszarze Polski co uniemożliwia jej osobiste stawienie się w organie i złożenie wyjaśnień. Tym samym zachodziły podstawy do wystąpienia przez polski organ podatkowy z wnioskiem do włoskiej administracji podatkowej o udzielenie informacji i ewentualne nadesłanie dokumentów, niezbędnych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w sprawie, w tym ustalenia podstawy opodatkowania. Powyższe wskazuje, że koniecznym stało się, w świetle art. 201 § 1 pkt 6 o.p. zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie, do czasu uzyskania informacji od włoskiej administracji podatkowej. Skarga okazała się wobec powyższego nieusprawiedliwiona, gdyż zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji odpowiada prawu. Organy podatkowe prawidłowo powołały podstawę prawną rozstrzygnięcia i należycie uzasadniły, dlaczego w sprawie istniała podstawa do zawieszenia postępowania podatkowego. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło