I SA/Bk 549/13
PostanowienieWSA w Białymstoku2014-02-07
Skład orzekający: Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego ze względu na swoją sytuację majątkową i finansową?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowoadministracyjnego ani skorzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, ze względu na trudną sytuację majątkową, zadłużenia oraz zwiększone wydatki na leczenie małżonki. Wobec tego przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.Stan faktyczny
Skarżący prowadzi działalność gospodarczą przynoszącą straty, jest zadłużony z tytułu czynszu, składek ZUS i kredytów, a jego małżonka jest osobą niepełnosprawną z wysokimi wydatkami na leczenie. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług za 2010 rok, wskazując na trudną sytuację finansową i brak możliwości poniesienia kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. J. Z. R. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2013 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe I, II, III, IV, V, VI 2010 r. oraz za III i IV kwartał 2010 r. postanawia - przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. ,
Pan M. J. – Z. w Ł. (dalej: Skarżący) wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego, podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z D. J. Źródłem utrzymania rodziny pozostaje: przynosząca straty działalność gospodarcza tj. z. w Ł., prowadzona przez wnioskodawcę (za 9 miesięcy 2013 r. strata ta wyniosła 5.427 zł) oraz emerytura D. J. w wysokości 1.530 zł miesięcznie. Skarżący prowadzi wzmiankowaną działalność gospodarczą od 1991 r., w roku 2011 strata poniesiona z tego tytułu wyniosła 4.630,60 zł, natomiast za rok 2012 – 2.494,29 zł. Straty te skutkują zadłużeniem wnioskodawcy w opłacie: czynszu mieszkaniowego – 1.800 zł i odsetki; składek ZUS – 1.100 zł (październik 2013 r.) oraz kredytu – 8.500 zł. Majątek skarżącego stanowi mieszkanie o powierzchni 35,8 m² oraz samochód rok prod. 1994 o wartości 2.100 zł. D. J. jest osobą niepełnosprawną ruchowo (od 2009 r.), leczącą się w kilku poradniach specjalistycznych – miesięczne wydatki na lekarstwa to około 600 zł. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k.14 - 16).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 11 grudnia
2013 r. (k. 19) Skarżący wyszczególnił ponoszone miesięczne wydatki,
w tym: energia elektryczna – 138 zł; czynsz – 314,64 zł; telewizja kablowa, telefon, Internet – łącznie 159,51 zł; obciążenie komornicze emerytury – 700 zł; ubezpieczenie ZUS – 1.026,98 zł (od października 2013 r.); ubezpieczenie zdrowotne – łącznie 785,19 zł (za kwartał); ostatnia rata spłaty kredytu na telewizor
– 477,64 zł; rata spłaty pożyczki – 1.054,64 zł; lekarstwa 680 – 800 zł (w tym 300
– 400 zł na leki przeciwbólowe). Wskazał, że strata z prowadzonej działalności wynosi 8.134,50 zł (umorzona egzekucja komornicza). Wnioskodawca nie otrzymał zapłaty za wykonane usługi (przegrana sprawa sądowa), co skutkuje stratą
w wysokości 16.310 zł wraz z kosztami sądowymi. Dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za 2012 r. to 132,04 zł, za trzy kwartały 2013 r. działalność ta przyniosła stratę 5.427 zł. Zadłużenia z ubiegłych lat ciążące na Skarżącym ściągane przez firmy windykacyjne wynoszą około 2.000 zł (k. 21 – 22).
Do akt sprawy Skarżący dołączył: odcinek emerytury D. J.
(k. 25); rachunek za energię elektryczną (k. 26 i k. 34); rozliczenie czynszu (k. 27); nakaz zapłaty z [...] listopada 2013 r. (k. 28); ostateczne wezwanie do zapłaty
(k. 29); rachunek za Internet, telefon (k. 30); zawiadomienie o wszczęciu egzekucji
z dnia [...] czerwca 2013 r. (k. 31); pismo ZUS z dnia [...] lipca 2013 r. (k. 32); potwierdzenia wpłaty należności ZUS (k. 33 – 34); upomnienie S. S.A. z dnia [...] listopada 2013 r. (k. 35); dowód spłaty części zaległości w pożyczkach zawartych
w P. S.A. (k. 36 – 37); potwierdzenie zawarcia pożyczek P. S.A. (k. 38 – 39); postanowienie o umorzeniu egzekucji komorniczej z dnia [...] grudnia 2012 r. (k. 40); wyrok Sądu Rejonowego w B. z [...] kwietnia 2009 r. (k. 41); ostateczne wezwanie do zapłaty z [...] listopada 2012 r. (k. 42); wyciąg z konta bankowego od[...] lipca do [...]października 2013 r. (k. 43 – 48); zeznanie podatkowe za 2012 r. (k. 49 – 54); rachunek za telefon (k. 58); pismo C. J. z dnia [...] grudnia 2013 r. dot. zadłużenia skarżącego (k. 59); rozliczenie miesięcznych wydatków związanych z leczeniem na łączną kwotę 830,92 zł (k. 60).
Referendarz Sądowy postanowieniem z 13 stycznia 2014 r. odmówił przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Stwierdził, że Skarżący nie uczynił zadość wezwaniu z 11 grudnia 2013 r. w zakresie nadesłania dokumentów potwierdzających wysokość dochodów osiągniętych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za okres wrzesień – listopad 2013 r.
Skarżący wniósł sprzeciw na to postanowienie oświadczając, że w okresie wrzesień – listopad 2013 r. nie uzyskał żadnego dochodu, a jedynie stratę
w wysokości 5.427 zł. Natomiast za okres od [...] stycznia 2013 r. do [...] października 2013 r. uzyskał przychód w wysokości 25.500 zł. Jako dowód przesłał kserokopie deklaracji dla podatku od towarów i usług za I, II i III kwartał 2013 r. Wskazał, że dopiero w lutym 2014 r. będzie sporządzony PIT-36 za rok 2013.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, iż sprzeciw został wniesiony skutecznie, co powoduje utratę mocy postanowienia z 13 stycznia 2014 r., a wniosek Skarżącego
o przyznanie prawa pomocy podlega ponownemu rozpatrzeniu.
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od opłat sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest
w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W ocenie Sądu, w rozpatrywanym przypadku Skarżący wystarczająco wykazał, iż przesłanka ta w jego przypadku została spełniona.
Ze złożonych w sprawie oświadczeń i dokumentów wynika, że sytuacja majątkowa i finansowa Skarżącego nie pozwala mu na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Dochody z działalności gospodarczej oraz z emerytury małżonki starczają zaledwie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący nie jest natomiast w stanie regulować bieżących zobowiązań, co skutkuje prowadzeniem wobec niego postępowań egzekucyjnych. Powyższe okoliczności, a ponadto brak zgromadzonych oszczędności w zestawieniu ze złym stanem zdrowia małżonki Skarżącego niewątpliwie wymagającym ponoszenia zwiększonych wydatków na lekarstwa i opiekę medyczną pozwalają na stwierdzenie, iż Skarżący nie jest w stanie uiścić opłat związanych z postępowaniem sądowoadministracyjnym ani skorzystać
z pomocy profesjonalnego prawnika.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło