I SA/Bk 555/18

WyrokWSA w Białymstoku2018-10-17

Skład orzekający: Jacek Pruszyński, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Paweł Janusz Lewkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo zawiesił postępowanie wznowieniowe, gdy rozpatrzenie sprawy było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd administracyjny, który rozpatrywał skargę na decyzję będącą przedmiotem postępowania wznowieniowego?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo zawiesił postępowanie wznowieniowe na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, ponieważ rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji było uzależnione od prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Rozstrzygnięcie sądu administracyjnego w przedmiocie oceny zgodności z prawem decyzji podatkowej stanowi zagadnienie wstępne, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne do dalszego prowadzenia postępowania wznowieniowego.
Stan faktyczny
Pełnomocnik podatnika złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r., zakończonej ostateczną decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. W tym samym dniu złożono skargę do WSA na tę decyzję. Organ podatkowy zawiesił postępowanie wznowieniowe do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, twierdząc, że organ powinien doprowadzić postępowanie wznowieniowe do końca, a nie wyręczać się sądem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Protokolant, po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 października 2018 r. sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania wznowieniowego wszczętego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną dot. podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego oddala skargę Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], utrzymujące w mocy własne rozstrzygnięcie wydane w pierwszej instancji w dniu [...] czerwca 2018 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania wznowieniowego, wszczętego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. Nr [...], dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. A. C. Z zaskarżonego postanowienia wynika, że wnioskiem z [...] maja 2018 r. pełnomocnik A. C. zwrócił się o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. W tym samym dniu pełnomocnik podatnika wniósł również skargę do WSA w Białymstoku na powyższą decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. Po wznowieniu postępowania, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B., jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r., na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, dalej: "o.p."), zawiesił postępowanie wznowieniowe do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Rozpatrując zażalenie na to rozstrzygnięcie, organ zauważył, że zgodnie z art. 201 § 1 pkt 2 o.p. organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Tym zagadnieniem wstępnym w niniejsze sprawie jest zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie oceny zgodności z prawem decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] kwietnia 2018 r. Końcowe stanowisko sądu administracyjnego w sprawie zgodności z prawem decyzji wydanej w trybie zwykłym będzie miało zasadniczy wpływ na wszczęte postępowanie wznowieniowe, albowiem okazać się może, w sytuacji uchylenia przez Sąd tej decyzji, że wszczęte postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na brak ostatecznej decyzji podatkowej. Powyższe prowadzi do wniosku, że w sytuacji toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, organy podatkowe nie mają uprawnienia, w ramach trybów nadzwyczajnych, do oceny zgodności z prawem decyzji, będącej przedmiotem skargi do sądu. W sytuacji, gdy toczy się postępowanie sądowe ze skargi podatnika na decyzję i co do tej samej decyzji wszczęte zostało postępowanie w trybie nadzwyczajnym, to postępowanie wznowieniowe należało zawiesić do czasu prawomocnego zakończenia postępowania prowadzonego przez sąd administracyjny. W skardze do Sądu na to postanowienie Skarżący zarzucił naruszenie art. 243 § 2 oraz art. 245 § 1 o.p. i wniósł o jego uchylenie w całości jako oczywiście wadliwego. Zdaniem Skarżącego jeżeli organ wznowił postępowanie po jego wniosku o wznowienie, to powinien je doprowadzić do końca, a nie zawieszać i wyręczać się sądem administracyjnym. Sąd administracyjny nie jest od zastępowania organów i prowadzenia postępowania dowodowego, jeżeli organ przyznał tak rażące wady, że wznowił zakończone postępowanie. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. W zaskarżonym do Sądu postanowieniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. utrzymał w mocy własne rozstrzygnięcie wydane w pierwszej instancji w przedmiocie zawieszenia postępowania wznowieniowego, wszczętego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. Podstawę prawną zawieszenia postępowania stanowił art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Zgodnie z treścią tego przepisu organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przez zagadnienie wstępne należy rozumieć zagadnienie o charakterze otwartym (jeszcze nie przesądzone), którego treścią może być wypowiedź odnośnie uprawnienia lub obowiązku, stosunku prawnego lub zdarzenia prawnego albo innych okoliczności mających znaczenie prawne. Zagadnienie wstępne wymaga zaistnienia czterech przesłanek: 1) wyłania się w toku postępowania podatkowego, 2) jego rozstrzygnięcie zależy od innego organu lub sądu, 3) rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, czyli poprzedza rozpatrzenie sprawy, 4) istnieje zależność między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. W rozważanej sprawie zaistniała sytuacja, w której pełnomocnik Skarżącego w dniu [...] maja 2018 r. wniósł skargę do WSA w Białymstoku na decyzję ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. W tym samym dniu pełnomocnik podatnika zwrócił się wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. – organ wznowił postępowanie postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. W sprawie doszło do zatem do dwutorowości postępowań kontrolnych obejmujących ten sam przedmiot postępowania - jedno w trybie postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Białymstoku i drugie - w trybie nadzwyczajnego postępowania podatkowego. Problem ten był przedmiotem uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2017 r. sygn. akt II GPS 1/17 (dostępna w CBOSA, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), którą przyjęto, że w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego można wszcząć postępowanie administracyjne w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania w sprawie kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia, jednakże organ administracji publicznej obowiązany jest zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.), do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Załatwienie sprawy i wydanie rozstrzygnięcia przez organ będzie bowiem możliwe dopiero po wydaniu przez sąd prawomocnego orzeczenia. Rozpatrzenie sprawy przez sąd powinno być traktowane, tak jak rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w rozumieniu powołanych przepisów (zob. P. Daniel, Prawa i obowiązki organu administracji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Wrocław 2014, s. 166-167). W pełni podzielając powyższe stanowisko na gruncie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa należy stwierdzić, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją tego organu z [...] kwietnia 2018 r., a następnie postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. je zawiesił na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 o.p. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania ze skargi na decyzję Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. z [...] kwietnia 2018 r. Organ odwoławczy w zaskarżonym do Sądu postanowieniu prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania. Sąd z urzędu zauważa, że postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi A. C. na decyzję Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. z [...] kwietnia 2018 r. nie zostało dotychczas prawomocnie zakończone. Nieprawomocnym wyrokiem z 10 października tut. Sąd oddalił skargę w sprawie I SA/Bk 295/18. Prawomocne zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego będzie stanowiło podstawę do podjęcia zawieszonego postępowania wznowieniowego. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) oddalił skargę. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 3 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło