I SA/Bk 556/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2010-12-15

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną uniemożliwiającą poniesienie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że sytuacja materialna skarżącego, w tym niskie dochody, wysokie wydatki oraz brak majątku i oszczędności, uniemożliwia poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości. Skarżący wraz z żoną pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, osiągając łączne dochody z renty i emerytury w wysokości około 1.420 zł netto. Wnioskodawca jest osobą starszą, schorowaną, ponoszącą znaczne koszty leczenia i utrzymania, nie posiada majątku ani oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] sierpnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji dotychczasowej i przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. M. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną (k. 53). Dochód rodziny stanowi renta skarżącego w kwocie 788,32 zł i emerytura żony w wysokości 854,67 zł. Wnioskodawca poza mieszkaniem o powierzchni [...] m2, nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k. 53-54). W uzasadnieniu swego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych skarżący podniósł, iż wraz z żoną są osobami starszymi i schorowanymi, przez co koszty leczenia znacznie obciążają ich budżet domowy. Skarżący ma chorobę nadciśnieniową oraz jest po ciężkiej operacji kręgosłupa i wymaga stałej rehabilitacji. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżący oświadczył, iż bieżące wydatki związane z utrzymanie jego rodziny wynoszą około 1.165 zł i przedstawiają się następująco: telefony komórkowe – 120 zł, czynsz za mieszkanie spółdzielcze – 290 zł, energia elektryczna – 50 zł, gaz – 50, telewizja i Internet – 55 zł, lekarstwa – 150 zł, rata kredytu – 250 zł. Ponadto skarżący posiada samochód osobowy F. P., rok produkcji [...], którego miesięczne koszty utrzymania wynoszą około – 200 zł (k. 57) Do akt sprawy skarżący dołączył kopie dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanych dochodów oraz części ponoszonych wydatków (k. 58-65). Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna skarżącego uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, które na obecnym etapie ograniczają się do uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł (k. 3). Analizując sytuację majątkową wnioskodawcy wzięto również pod uwagę, ż aktualnie jest on również zobowiązany do uiszczenia jeszcze trzech wpisów sądowych w sprawach sygn. akt I SA/Bk 557/10, sygn. akt I SA/Bk 558/10 oraz I SA/Bk 559/10 w łącznej wysokości 600 zł. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna M. S. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca i jego żona są osobami starszymi. Ponadto skarżący posiada liczne schorzenia wymagające sukcesywnego leczenia. Jedynym dochodem rodziny skarżącego są świadczenia emerytalno – rentowe w łącznej wysokości 1.420,12 zł netto (żona wnioskodawcy – 736,75 zł, skarżący – 683,37 zł k.59,60). Wydatki rodziny skarżącego wynoszą miesięcznie około 1.165 zł. Pozostała kwota przeznaczana jest w głównej mierze na zakup żywności. Wnioskodawca poza niewielkim mieszkaniem spółdzielczym nie posiada żadnego innego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Niewielki comiesięczny dochód wystarcza mu jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz pokrycie kosztów leczenia. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także zestawienie jego wydatków oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło