I SA/Bk 572/09
PostanowienieWSA w Białymstoku2010-01-18
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, uwzględniająca dochody, wydatki oraz brak majątku, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jego miesięczne dochody, po uwzględnieniu zajęć komorniczych i bieżących wydatków rodziny, nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Brak majątku i oszczędności dodatkowo potwierdza trudną sytuację finansową.Stan faktyczny
Skarżący R. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i studiującą córką. Jego wynagrodzenie jest częściowo zajęte na poczet ZUS, a żona również pracuje. Rodzina ponosi znaczne miesięczne wydatki, a wnioskodawca nie posiada majątku ani oszczędności. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. H. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne dotyczące świadczeń pieniężnych p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
R. H. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 8). Skarżący podniósł, iż prowadzi gospodarstwo domowe z żoną oraz studiującą córką. Dochód wnioskodawcy stanowi wynagrodzenie za pracę w wysokości 2.200 zł, ale znaczna część wynagrodzenia jest zajęta na poczet należność z tytułu ubezpieczenia społecznego. Ponadto jego żona otrzymuje wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.600 zł. Córka skarżącego studiuje i jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Poza tym nie posiada żadnego innego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k. 8-9).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 30 grudnia 2009 roku skarżący podał, iż po zajęciu jego wynagrodzenie na poczet zobowiązań wobec ZUS do wypłaty zostaje mu kwota 979,96 zł. Bieżące wydatki związane z utrzymaniem rodziny skarżącego przedstawiają się następująco: czynsz – 382 zł, opłata za telewizję – 33 zł, energia elektryczna – 85,97 zł, abonament RTV – 16,60 zł, telefon – około 50 zł, gaz – 45 zł, żywność i środki czystości – 1.000 zł, leki i opieka medyczna – 100 – 150 zł, koszt utrzymania córki – 1.000 zł, koszt eksploatacji samochodu S. F. [...], rok produkcji 1997 – 100 zł (k. 26-27).
Do akt sprawy skarżący złożył dokumenty potwierdzające uzyskiwane dochody oraz ponoszone wydatki (k. 28-36).
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna R. H. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna rodziny R. H. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną oraz studiującą córka, która jest bezrobotna. Uzyskiwany przez rodzinę skarżącego miesięczny dochód wynosi łącznie 2.544,86 zł. Część wynagrodzenia skarżącego jest bowiem zajęta na poczet należności wobec ZUS. Miesięczne wydatki skarżącego i jego rodziny wynoszą natomiast około 2.812 zł. Wnioskodawca i jego żona poza [...] - metrowym mieszkaniem nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Niski comiesięczny dochód nie wystarcza mu nawet na zaspokojenie wszystkich niezbędnych potrzeb bytowych.
Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu rodziny skarżącego, a także zestawienie jego stałych wydatków oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło