I SA/Bk 586/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. P.H.U. "M" w C. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za niektóre miesiące 2003 i 2004 r. p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z [...] listopada 2008 r. Pan M. S. zwrócił się do tut. Sądu o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z [...] września 2008 r., wydanej w przedmiocie podatku akcyzowego za niektóre miesiące 2003 i 2004 r. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą P.H.U. "M". Od września firma nie uzyskuje dochodów z uwagi na brak zleceń. Strona ma na utrzymaniu czworo małoletnich dzieci. Żona nie posiada zatrudnienia, gdyż opiekuje się najmłodszą córką. Miesięczne utrzymanie rodziny wynosi 2.500 zł. Koszt leków jednej z córek z racji konieczności hospitalizacji wynosi ok. 150 zł. Ponadto żona uczęszcza do Wyższej Szkoły [...], co wiąże się z dodatkowymi kosztami. Wnioskodawca podniósł, że z uwagi na słabą kondycję finansową i życiową, nie ma możliwości uzyskania pożyczki od osób trzecich, bądź zaciągnięcia kredytu. Wskazał, że nie posiada wolnych środków finansowych na opłacenie zobowiązania podatkowego określonego skarżoną decyzją. Oszczędności są w całości zaangażowane w obrocie finansowym związanym z obsługą firmy. Ewentualne wszczęcie egzekucji doprowadzi jego zadaniem do likwidacji firmy. W ocenie wnioskodawcy wstrzymanie wykonania decyzji pozwoli na ustabilizowanie sytuacji finansowej podatnika i wygospodarowanie środków, do których przeniesienia będzie zobowiązany w przypadku negatywnego rozstrzygnięcia prowadzonego postępowania. Strona ponadto szeroko cytowała orzecznictwo sądowo -administracyjne oraz zapatrywania doktryny dotyczące przedmiotu wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W myśl postanowień art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz .U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej w skrócie: "u.p.p.s.a."), samo wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z brzmieniem art. 61 § 3, po przekazaniu sprawy sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zamknięty. Sąd jest mianowicie uprawniony do uwzględnienia wniosku w przypadku, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki. W literaturze przedmiotu, na co zresztą zwrócił uwagę wnioskodawca, wyrażono pogląd, że określone w uregulowaniu art. 61 § 3 u.p.p.s.a przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania decyzji albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Podkreśla się przy tym, że skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne, nie chodzi o to, żeby w jakimś zakresie, mniejszym lub większym, rzeczywiście wystąpiły lub już się ujawniały. Spełnienie określonych w tym przepisie przesłanek wymaga tylko stanu zagrożenia, czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy ze skargi w sądzie administracyjnym (zob. J. Borkowski, Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym, "Monitor Prawniczy" 2005, Nr 14, s. 675). W przedmiotowej sprawie organ określił stronie zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w łącznej kwocie 20.659,00 zł. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym podnosi się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma miejsce, gdy nie będzie już możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, lub powrót do stanu pierwotnego. Co prawda, nałożony na Skarżącego obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne. Niemniej jednak skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza gdy wysokość należności pieniężnej jest wysoka. Zdaniem Sądu kwota do zapłaty, wynikająca ze skarżonego w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia wskazuje na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W takiej sytuacji istnieje również potencjalna możliwość utraty źródła dochodu związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, na co Skarżący zwraca uwagę we wniosku stwierdzając, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do upadłości jego firmy. Natomiast wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratę przez stronę jedynego źródła utrzymania stanowi spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 u.p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r., FZ 136/04, cytowane (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Zakamycze 2005, s.167). Analiza wniosku oraz akt sprawy potwierdza, że istnieją okoliczności wskazujące na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dlatego też Sąd w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 u.p.p.s.a. uznał za zasadne udzielenie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji do czasu wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.