I SA/Bk 60/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy dot. przyznania pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane wystąpieniem suszy w 2015 r. oddala skargę. Pani J. M. (dalej powoływana także jako Skarżąca) złożyła w dniu [...] września 2015r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Ł. wniosek o udzielenie pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane wystąpieniem suszy w 2015 r. do powierzchni 4,22 ha. Po rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...]Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ł.przyznał Skarżącej wnioskowaną pomoc w całości. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżąca zarzuciła przyznanie zbyt niskiej pomocy finansowej, która nie pokrywa poniesionych strat. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., Nr [...]Dyrektor P. Oddziału regionalnego ARiMR w Ł. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wskazując na treść art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: "k.p.a.") stwierdził, że organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wspomniana zasada nakłada na organ obowiązek powiadomienia strony przed wydaniem decyzji, o możliwości zapoznania się przez nią z zebranym materiałem dowodowym i możliwością ewentualnego wypowiedzenia się w przedmiotowej sprawie. Naruszenie zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową. Prawu strony do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów towarzyszy obowiązek organu prowadzącego postępowanie pouczenia strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, a także obowiązek wstrzymania się od wydania decyzji do czasu złożenia tego oświadczenia w wyznaczonym terminie. Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji przed wydaniem decyzji, nie powiadomił strony o prawie wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz o możliwości zgłaszania żądań, czym naruszył art. 10 § 1 k.p.a. Jest to wada uzasadniająca uchylenie decyzji wydanej w wyniku takiego zaniedbania. Na powyższą decyzję Skarżąca wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., nie wskazując konkretnych przepisów, jakie miałby naruszyć organ wydający kwestionowane rozstrzygnięcie. Wskazała, że przyznana pomoc finansowa jest nieadekwatna do wysokości poniesionych strat. W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszoinstancyjnego, wydaną w przedmiocie przyznania pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których w gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane wystąpieniem suszy w 2015 r. W ocenie Sądu organ odwoławczy zasadnie wydał decyzję, co należy podkreślić na korzyść strony i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na naruszenie przez organ jednej z naczelnych zasad postępowania tj. zasady czynnego udziału strony w tymże postępowaniu, wynikającej z art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Artykuł 138 § 2 k.p.a. wprowadza dwie przesłanki, których łączne spełnienie skutkuje wydaniem decyzji kasacyjnej. Są to: 1) wydanie decyzji przez organ I instancji z naruszeniem przepisów postępowania, 2) istotny wpływ koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy na jej rozstrzygnięcie. Skoro organ uznał za uzasadnione naruszenie ww. przepisu prawa, w kontekście zasady dwuinstancyjności, Sąd, nie będzie pogarszał sytuacji procesowej strony i uznając skarżoną decyzję za zasadną oddali skargę. Należy również podkreślić, że skoro decyzja organu pierwszoinstancyjnego została uchylona, to prawo Skarżącej do podnoszenia wszelkich kwestii związanych z przedmiotem postępowania uaktywnia się na nowo, a Sąd nie jest uprawniony na tym etapie postępowania do wypowiada się co do merytorycznej treści uchylonej decyzji organu pierwszoinstancyjnego. Reasumując, decyzja organu drugoinstanycjnego jest korzystna dla Skarżącej, która będzie mogła ponownie zgłaszać swoje zarzuty merytoryczne na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, w tym związane z nieadekwatnością pomocy finansowej do wysokości poniesionych strat. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.