I SA/Bk 627/10

WyrokWSA w Białymstoku2011-03-23

Skład orzekający: Piotr Pietrasz, Jacek Pruszyński, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy zasadnie odmówił uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie rozłożenia na raty zaległości w podatku od spadków i darowizn po wznowieniu postępowania podatkowego?
Ratio decidendi
Organy podatkowe zasadnie odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji dotyczącej rozłożenia na raty zaległości podatkowej, ponieważ postępowanie w sprawie udzielenia ulg podatkowych nie jest przedłużeniem postępowania w zakresie wymiaru podatku i nie służy weryfikacji wysokości zaległości podatkowych. Fakt, że nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest zabytkiem i zwolniona z podatku, nie wpływa na rozstrzygnięcie w zakresie rozłożenia na raty zaległości.
Stan faktyczny
Skarżący W. K. złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego dotyczącego decyzji z 2002 r. o odmowie rozłożenia na raty zaległości w podatku od spadków i darowizn. Podstawą wniosku było twierdzenie, że decyzja została wydana w wyniku przestępstwa polegającego na poświadczeniu nieprawdy przez Przewodniczącego Miasta, który nie ujawnił, że nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest zabytkiem. Organ podatkowy odmówił uchylenia decyzji, co skarżący zaskarżył do sądu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Pietrasz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 marca 2011 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji ostatecznej w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenie na 3 raty zaległości w podatku od spadków i darowizn oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] października 2010 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B., po rozpatrzeniu odwołania W. K. (zwanego dalej Skarżącym), utrzymało w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] lipca 2010 r. nr [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w S. Nr [...] z [...] września 2002 r. w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenia na 3 raty zaległości w podatku od spadków i darowizn w kwocie 1770,30 zł. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, że Skarżący [...] maja 2010 r. złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego i zmianę decyzji ostatecznej Urzędu Skarbowego w S. z [...] września 2002 r. W uzasadnieniu podał, że ww. decyzja wydana została w wyniku przestępstwa polegającego na poświadczeniu nieprawdy przez Przewodniczącego Miasta S. poprzez nieujawnienie faktu, iż nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest zabytkiem. W związku z powyższym Skarżący wniósł o zwrot wpłaconej kwoty z tytułu podatku od spadków i darowizn jako nienależnego zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami naliczonymi od kwoty głównej. Organ podatkowy I instancji postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. wznowił postępowanie w przedmiotowym zakresie, a następnie decyzją z [...] lipca 2010 r. nr [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w S. nr [...] z [...] września 2002 r. w związku z tym, że nie wystąpiła podstawa do uchylenia ww. decyzji w trybie art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.- dalej przywoływana w skrócie: "o.p."). Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołanie, w którym zarzucił " obrazę przepisu art. 245 § 4 o.p. w zw. z art. 4 ustawy z 29 lipca 1983 r. o podatkach od spadków i darowizn (tekst jedn. Dz.U. z 1997 r. Nr 16 poz. 89) wobec niezastosowania ich w niniejszej sprawie" i wniósł o uchylenie ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w S. z [...] września 2002 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z [...] października 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że wniosek podatnika dotyczył wznowienia postępowania podatkowego w sprawie rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku od spadków i darowizn za 2002 r. zakończonego decyzją ostateczną Urzędu Skarbowego w S. z [...] września 2002 r. w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenia na 3 raty ww. zaległości podatkowych. Zatem zarzut niezastosowania w przedmiotowej sprawie przepisów art. 4 ust. 9 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest nieuzasadniony. Dyrektor Izby Skarbowej zaznaczył również, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym utrwalił się pogląd, iż w postępowaniu dotyczącym udzielenia ulg podatkowych nie weryfikuje się wysokości zaległości podatkowych. Fakt, iż nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest wpisana na listę zabytków i w związku z tym jest zwolniona z podatku od spadków i darowizn nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w zakresie rozłożenia na raty zaległości podatkowej. Decyzja w zakresie rozłożenia na raty zaległości podatkowej stanowi rozwiązanie problemu jednorazowej niewypłacalności podatnika. Postępowania w zakresie udzielenia ulg w spłacie zaległości podatkowych nie można traktować jako przedłużenie postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 245 § 3 o.p. poprzez niezastosowanie go w niniejszej sprawie, gdzie ustawodawca stanowi, że w przypadku wznowienia postępowania i odmowy organu podatkowego uchylenia ostatecznej decyzji z powodu zawartych w art. 245 § 1 pkt 2 o.p. organ podatkowy w uzasadnieniu stwierdza, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu Skarżący stwierdził, że organ II instancji przychylił się do jego wniosku o wznowienie postępowania, zaś w decyzji odmawiającej uchylenia ostatecznej decyzji organu I instancji z 23 lipca 2010 r. za podstawę materialną okazanego rozstrzygnięcia wskazał art. 245 § 1 pkt 2 o.p. Zdaniem Skarżącego organ podatkowy zgodnie z dyspozycją art. 245 § 3 o.p. w uzasadnieniu skarżonej decyzji winien stwierdzić, że została wydana z naruszeniem prawa oraz wskazać okoliczności z powodu, których nie uchylił tej decyzji. Nie może to być pogląd organu podatkowego, że podatnik we wznowionym postępowaniu kwestionuje wysokość naliczonego podatku a nie zasadę jego nałożenia i rozłożenia na raty w roku 2002, zaś Skarżący w roku 2010 żąda zastosowania ulgi podatkowej w rozłożeniu na raty przedmiotowego podatku w trybie art. 4 pkt 9 lit. d ustawy o podatkach od spadków i darowizn, gdyż w roku 2002 w wyniku przestępczego działania Gminy Miejskiej S. został pozbawiony tego prawa przez Przewodniczącego Zarządu Miasta S. W odpowiedzi na skargę Dyrektor izby Skarbowej w B. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z 24 listopada 2010 r. Skarżący wyraził zaprezentowane już wcześniej stanowisko w sprawie. Następnie 23 marca 2011 r. doradca podatkowy ustanowiony w ramach prawa pomocy złożył opinię, w której stwierdził, że przedmiotowa skarga jest bezzasadna, gdyż jak stwierdził organ II instancji cyt. "postępowania w zakresie udzielenia ulg w spłacie zaległości podatkowych nie można traktować jako przedłużenie postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z [...] października 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] lipca 2010 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w S. nr [...] z [...] września 2002 r. w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenia na 3 raty zaległości w podatku od spadków i darowizn w kwocie 1770,30 zł. Bezsporne w niniejszej sprawie jest to, że Skarżący [...] maja 2010 r. złożył wniosek o wznowienie postępowania i zmianę decyzji ostatecznych Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] września 2002 r. nr [...], w przedmiocie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległego podatku od spadku i darowizn oraz rozłożenia na 3 raty zaległego podatku od spadku i darowizn w kwocie 1.770,30 zł ustalonego decyzją Urzędu Skarbowego w S. nr [...] z [...] lipca 2002r. oraz decyzji z [...] września 2002r. nr [...]. Skarżący wniósł jednocześnie o zwrot wpłaconej kwoty z tytułu podatku od spadków i darowizn jako nienależnego zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami naliczonymi od kwoty głównej. Poza sporem pozostaje również, że Skarżący w przedmiotowym wniosku nie odniósł się do decyzji Urzędu Skarbowego w S. z [...] czerwca 2002 r. ustalającej podatek od spadku i darowizn. Zatem przedmiotem postępowania nie mógł być wymiar podatku, a jedynie rozłożenie płatności na raty. Istota powstałego w tej sprawie sporu sprowadza się do stwierdzenia, czy na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 o.p. organy podatkowe zasadnie odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w S. nr [...]z [...] września 2002 r. w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenia na 3 raty zaległości w podatku od spadków i darowizn w kwocie 1770,30 zł. W przedmiotowej sprawie organy podatkowe stanęły na stanowisku, że wniosek podatnika dotyczył wznowienia postępowania podatkowego w sprawie rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku od spadków i darowizn za 2002 r. zakończonego decyzją ostateczną Urzędu Skarbowego w S. z [...] września 2002 r. w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenia na 3 raty ww. zaległości podatkowych. Zatem zarzut niezastosowania w przedmiotowej sprawie przepisów art. 4 pkt 9 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest nieuzasadniony. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej zaznaczył, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym utrwalił się pogląd, iż w postępowaniu dotyczącym udzielenia ulg podatkowych nie weryfikuje się wysokości zaległości podatkowych. Fakt, iż nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest wpisana na listę zabytków i w związku z tym jest zwolniona z podatku od spadków i darowizn nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w zakresie rozłożenia na raty zaległości podatkowej. Postępowania w zakresie udzielenia ulg w spłacie zaległości podatkowych nie można traktować jako przedłużenie postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku. Zdaniem Sądu stanowisko organów jest słuszne. W doktrynie wskazuje się, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową dającą możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie, w którym została ona wydana, było dotknięte, którąś z wad określonych w art. 240 o.p. (por. S. Presnarowicz komentarz do art. 240 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.05.8.60), [w:] C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, M. Popławski, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III.). Zgodnie zaś z art. 245 § 1 pkt 2 organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 o.p. wydaje decyzję, w której: odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1. Z treści wniosku Skarżącego wynika, że podstawą wznowienia postępowania jest przesłanka określona w art. 240 § 1 pkt 2 o.p., który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczna wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w wyniku przestępstwa. W przedmiotowej sprawie Skarżący podał, że ww. decyzja została wydana w wyniku przestępstwa polegającego na poświadczeniu nieprawdy przez Przewodniczącego Miasta S. poprzez nieujawnienie faktu, iż nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest zabytkiem. W ocenie Sądu, organy podatkowe działając na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 o.p. zasadnie odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji Urzędu Skarbowego w S. nr [...]z [...] września 2002 r. w sprawie odmowy rozłożenia na 12 rat zaległości w podatku od spadków i darowizn i rozłożenia na 3 raty zaległości w podatku od spadków i darowizn w kwocie 1770,30 zł. Jak słusznie stwierdził Dyrektor Izby Skarbowej w B. w postępowaniu dotyczącym udzielenia ulg podatkowych nie weryfikuje się wysokości zaległości podatkowych. Fakt, że nieruchomość będąca przedmiotem spadku jest wpisana na listę zabytków i w związku z tym jest zwolniona z podatku od spadków i darowizn nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w zakresie rozłożenia na raty zaległości podatkowej. Postępowania w zakresie udzielenia ulg w spłacie zaległości podatkowych nie można traktować jako przedłużenie postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku. Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 10 czerwca 2003 r. (sygn. akt III SA 2626/01, opublikowane na stronie internetowej https:// orzeczenia.nsa.gov.pl.), w którym stwierdził, że postępowanie dotyczące umorzenia zaległości podatkowych nie służy weryfikacji decyzji wymiarowych. Przeciwnie, założeniem tego postępowania jest, że podatnik nie kwestionuje obowiązującego go podatku a wywodzi, iż nie może uczynić zadość swojemu obowiązkowi z przyczyn nadzwyczajnych leżących poza systemem podatkowym. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że zarzuty Skarżącego są bezzasadne, gdyż postępowania w zakresie udzielenia ulg w spłacie zaległości podatkowych, tj. w przedmiotowej sprawie rozłożenia na raty podatku, nie można traktować jako przedłużenie postępowania podatkowego w zakresie wymiaru podatku. Należy również zaznaczyć, że Skarżący powołał się w skardze na nieistniejący przepis o.p., tj. art. 245 § 3 o.p. Sąd administracyjny niezwiązany granicami skargi nie stwierdził innych naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło