I SA/Bk 635/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 marca 2015 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości decyzji organu pierwszej instancji w sprawie odmowy rozłożenia na raty zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 rok oddala skargę. W dniu [...] kwietnia 2014 r. pełnomocnik P. S. przesłał do Urzędu Skarbowego w G. wniosek o rozłożenie na 25 rat zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. wynikający z zeznania PIT-36L w kwocie 121.065 zł. W dniu [...] maja 2014 r. pełnomocnik zmodyfikował wniosek, co do ilości wnioskowanych rat, redukując ich liczbę do 10. Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. odmówił Skarżącemu udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w postaci rozłożenia na raty zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. wynikającego z zeznania PIT-36L. Działając w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej w B., decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...], uchylił w całości ww. rozstrzygnięcie i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ II instancji zwrócił uwagę, że wniosek w sprawie "rozłożenia podatku na raty" wpłynął do Urzędu Skarbowego [...] maja 2014 r. Mimo, że wniosek został nadany na poczcie [...] kwietnia 2014 r. (w terminie płatności), to wpłynął on do organu I instancji po upływie ustawowego terminu płatności podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. Zgodnie zaś z panującym i popartym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, za "dzień złożenia" należy rozumieć dzień wpływu deklaracji lub wniosku do organu podatkowego, a nie dzień w którym podatnik dokonał czynności wymienionych w art. 12 § 6 ustawy Ordynacja podatkowa, np. nadania pisma w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Sposób sformułowania art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej "Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożone w polskim urzędzie konsularnym" wskazuje, że odnosi się on do strony i nie ma zastosowania do działań urzędu skarbowego. W związku z powyższym postępowanie wszczęte na wniosek Skarżącego w sprawie rozłożenia na raty zapłaty podatku, złożony po upływie terminu płatności tego zobowiązania, powinno być prowadzone jako postępowanie w sprawie rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z należnymi od niej odsetkami za zwłokę. Ponadto organ odwoławczy zauważył, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organu I instancji, winien dokonać wnikliwej analizy przesłanek warunkujących skorzystanie z formuły optymalizacji ściągania należności podatkowych. Natomiast w uzasadnieniu decyzji powinien znaleźć się zapis wskazujący, że przeprowadzone w tym zakresie postępowanie pozwala bądź nie pozwala na zastosowanie optymalizacji. Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem pełnomocnik Skarżącego wywiódł skargę do Sądu i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Zarzucił naruszenie art. 12 § 6 Ordynacji podatkowej, przez jego wadliwe zastosowanie i w konsekwencji wadliwe uznanie, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z wnioskiem o rozłożenia na raty zobowiązania podatkowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Spór dotyczy interpretacji art. 12 § 6 Ordynacji podatkowej, określającego warunki zachowania terminu w zależności od miejsca wyekspediowania pisma. Przepis ten stanowi m.in., że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529) albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Zdaniem Sądu organ odwoławczy właściwie odczytał regulację wskazanego przepisu. Redakcja art. 12 § 6 Ordynacji podatkowej wskazuje na to, że ma on zastosowanie wyłącznie do postępowania podatkowego i odnosi się do strony lub innych uczestników postępowania. Nie ma natomiast zastosowania do działań organu podatkowego (zob. J. Brolik, R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX 2013 oraz przywołany tam wyrok NSA z dnia 1 lutego 2000 r., III SA 213/99, ONSA 2001, nr 2, poz. 72, M. Pod. 2000, nr 8). Ponadto należy zaakceptować stanowisko nakazujące odróżnić datę wszczęcia postępowania i doręczenia wniosku strony od zachowania przez stronę terminu. W przypadku wszczęcia postępowania, datą wszczęcia jest dzień doręczenia (otrzymania) żądania przez organ podatkowy, a nie dokonanie czynności określonych w art. 12 § 6 Ordynacji podatkowej. Przepis art. 12 § 6 Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania do daty wszczęcia postępowania (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 31 lipca 2012 r. II FSK 71/11, LEX nr 1217412). W realiach tej sprawy, wniosek o rozłożenie na raty zapłaty podatku dochodowego strona nadała w urzędzie pocztowym w dniu 30 kwietnia 2014 r. Nie oznacza to jednak, że w tym dniu zostało wszczęte postępowanie. Stosownie bowiem do art. 165 § 3 Ordynacji podatkowej, datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu. W rozpatrywanym przypadku przedmiotowy wniosek wpłynął do organu 2 maja 2014 r., czyli w momencie gdy istniała już zaległość podatkowa w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. Organ I instancji nie mógł zatem rozpatrzyć pisma jako wniosku o rozłożenie na raty zapłaty podatku (którego termin płatności już minął), tylko jako prośbę o rozłożenie na raty zaległości podatkowej wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Prawidłowo zatem Dyrektor Izby Skarbowej uchylił na podstawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W związku z powyższym, skargę jako nieznajdującą usprawiedliwionych podstaw należało oddalić, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).