I SA/Bk 70/08
PostanowienieWSA w Białymstoku2008-04-18
Skład orzekający: Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna strony, obejmująca znaczne zadłużenie, zajęcie rachunków bankowych i wypowiedziane umowy kredytowe, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?Ratio decidendi
Sytuacja materialna strony, charakteryzująca się znacznym zadłużeniem, zajęciem rachunków bankowych przez organ egzekucyjny oraz wypowiedzeniem umów kredytowych przez bank, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest przesłanką do przyznania prawa pomocy zgodnie z art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Z. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą i gospodarstwo rolne, jednak obecnie nie osiąga z nich dochodów, a wręcz ponosi straty. Posiada znaczne zaległości podatkowe i inne zadłużenia, a jego rachunki bankowe zostały zajęte przez organ egzekucyjny. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje żona i dwoje dzieci. Sąd analizował przedstawione przez stronę dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Jacek Pruszyński (spr.), po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do marca i od września do grudnia 2001 r. p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Z. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżący wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie gastronomicznym i turystycznym, ma ona jednak charakter sezonowy. Stwierdził, że obecnie panuje tzw. "martwy" okres, również poprzedni rok przyniósł jedynie niewielkie zyski. Jak wskazano we wniosku za miesiąc styczeń 2008 r. skarżący uzyskał stratę w wysokości 13.214,11 zł. Skarżący posiada znaczne zaległości podatkowe oraz zadłużenie w firmie A. Z. W. posiada zakupione na kredyt gospodarstwo rolne o pow. [...] ha w I. gmina M., działkę budowlaną o pow. [...] m² zabudowaną budynkiem oraz zakupiony na kredyt samochód osobowy [...], o wartości ok. 8.000-10.000 zł, zabezpieczony na poczet zaległości podatkowych. Ma także zaciągnięte kredyty w banku [...] – na działalność rolniczą – 1.065.200 zł oraz na działalność gospodarczą – 239.078,02 zł, jego konta bankowe zostały zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje żona i dwoje dzieci. Do wniosku dołączono kopie dokumentów potwierdzających wysokość zadłużenia skarżącego oraz zeznania podatkowego za 2007 r.
W odpowiedzi na wezwanie tut. Sądu Z. W. oświadczył, że ponosi miesięcznie wydatki związane z bieżącym utrzymaniem w wysokości około 2.000 zł. Zajmowany przez jego rodzinę dom w K. należy do rodziców skarżącego. W prowadzonej działalności gospodarczej skarżący wykorzystuje własny lokal w M. przy ul. [...] oraz lokal dzierżawiony w Ł. przy ul. [...]. Powierzchnia budynku znajdującego w M. wynosi [...] m², jest na nim ustanowiona hipoteka. Skarżący oświadczył, że w miesiącach styczniu, lutym i marcu 2008 r. nie uzyskał dochodu z gospodarstwa rolnego, zaś otrzymane dopłaty bezpośrednie z Unii Europejskiej w kwocie 14.153,53 zł i 91.218,33 zł zostały przekazane w lutym 2008 r. na konto zajęte przez organ egzekucyjny. W prowadzonej działalności gospodarczej w bieżącym roku Z. W. uzyskał stratę. Jak wskazał, Naczelnik Urzędu Skarbowego zajął wszystko, co jest możliwe, w tym konto w mleczarni, rachunki bankowe, wpisał hipoteki przymusowe na nieruchomości, ponadto bank wypowiedział skarżącemu umowy kredytowe. W załączeniu przedstawiono kopie rachunków za olej opałowy i telefon, pism dotyczących wypowiedzenia umów kredytowych, zawiadomień o zajęciu rachunków przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł., decyzji ZUS oraz podatkowej księgi przychodów i rozchodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do regulacji z art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje
w zakresie całkowitym (w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika) - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Ze złożonego oświadczenia i dołączonych dokumentów wynika, że sytuacja materialna Z. W. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wprawdzie skarżący prowadzi działalność gospodarczą oraz gospodarstwo rolne, to jednak aktualnie nie osiąga z tego tytułu dochodów. Z prowadzonej działalności gospodarczej w bieżącym roku skarżący uzyskał stratę, natomiast przyznane dopłaty bezpośrednie z Unii Europejskiej w kwocie 14.153,53 zł i 91.218,33 zł zostały przekazane na konto zajęte przez organ egzekucyjny. Skarżący posiada również znaczne zadłużenie. Z przedstawionych list zaległości podatkowych wraz z odsetkami wynika, że na dzień 24.01.2008 r. wynosiły one 1.912.365,16 zł, skarżący posiada także zaległości w opłacaniu składek ZUS (k. 72) oraz zadłużenie wobec firmy A. (k. 30). Z dokumentów wynika także, że bank [...] wypowiedział w dniu 13.03.2008 r. stronie umowy kredytowe wzywając do spłaty należności w łącznej kwocie 1.368.117,57 zł (k. 52-55). Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. zajął rachunki bankowe Z. W. oraz jego rachunek w O. w G. (k. 56-71), zaś zgodnie z oświadczeniem na nieruchomości skarżącego ustanowiono hipoteki przymusowe. Na utrzymaniu Z. W. pozostaje żona oraz dwoje dzieci, zamieszkują oni w domu należącym do rodziców skarżącego, miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem rodziny wynoszą około 2.000 zł.
Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokie zadłużenie, zajęcie rachunków bankowych przez organ egzekucyjny, a także fakt wypowiedzenia umów kredytowych przez bank należy stwierdzić, że skarżący nie jest obecnie w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
W związku z tym, stosując przepisy art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło