I SA/Bk 726/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 09 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2016 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy do maja do grudnia 2011 roku p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. J. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką K. M. Z.; synem A. G. ([...] lat) oraz córką E. G. ([...] lat). Wysokość miesięcznego dochodu rodziny to kwota 9.965,30 zł, z czego 8.465,30 zł (podlega zajęciu przez ZUS i urząd skarbowy). K. M. Z. uzyskuje wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w A. Sp. zo.o. w wysokości 1.500 zł. Skarżący od [...] września 2016 r. ma zawartą umowę o pracę w A. Sp. zo.o., po upływie zwolnienia chorobowego, złoży wniosek o świadczenie rehabilitacyjne. Łącznie rodzina uzyskuje dochód miesięczny (przy uwzględnieniu wykazanych potrąceń i zajęć komorniczych) w kwocie 1.500 zł. Zobowiązania stałe i wydatki wnioskodawca oszacował na łączną kwotę 1.300 zł, w tym: utrzymanie domu – 500 zł; wyżywienie – 500 zł oraz opłaty za internat i dojazd do szkoły – 300 zł. Wnioskodawca nie spłaca kredytu za dom, miesięczna rata tego zobowiązania to 5.000 zł. Wydatki dokonywane są okresowo w ramach posiadanych środków. Skarżący posiada objęte postępowaniami egzekucyjnymi zadłużenie wobec organów skarbowych i innych wierzycieli w wysokości przekraczającej 30.000.000 zł (same zaległości z tytułu VAT i podatku dochodowego wynoszą 9.762.009,98 zł). W rezultacie tych postępowań zajęte zostały rachunki bankowe, wynagrodzenia za pracę oraz nieruchomości. Wnioskodawca od [...] r. ma ustanowioną rozdzielność majątkową ze współmałżonką. W skład majątku J. G. wchodzi: nieruchomość w G, o powierzchni [...] m2 wraz z domem o powierzchni [...] m2 o wartości około 600.000 zł (obciążona hipoteką w kwocie 1.057.290 zł) oraz udział w [...] części nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha w B. o wartości 300.000 zł (hipoteka przymusowa na rzecz ZUS w wysokości 270.500,80 zł). Dodatkowy majątek stanowią udziały w A. Sp. zo.o. i [...] sp. zo.o., przy czym skarżący nie uzyskuje dochodów z tytułu dywidendy. Z dniem [...] września 2016 r. działalność gospodarcza pod nazwą PHPU J. J. G. została wniesiona aportem do A. Sp. zo.o. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności. Skarżący nie prowadzi obecnie działalności gospodarczej – została ona zawieszona (k. 512 – 516). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 29 czerwca 2017 r. (k. 533) J. G. oświadczył, że K. Z. od [...] 2017 r. nie uzyskuje dochodu z tytułu wynajmu (czynsz) w kwocie 5.000 zł. Małżonka wnioskodawcy nie posiada udziałów w A. Sp. zo.o., natomiast posiada 13.685 udziałów o wartości 684.250 zł w [...] Sp. zo.o. Skarżący posiada 4.999 udziałów o łącznej wartości 499.000 zł w A. Sp. zo.o. oraz 20.000 udziałów o łącznej wartości 1.000.000 zł w [...] Sp. zo.o. Skarżący nie uzyskuje dochodów z tytułu posiadania udziału w [...] części nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha (podejmowane próby zbycia bądź też wydzierżawienia udziału w tej nieruchomości, która dodatkowo jest obciążona hipoteką okazały się bezskuteczne), nie prowadzi również rolniczej działalności produkcyjnej, nie uzyskuje dochodów z tego tytułu, nie otrzymuje dopłat unijnych na tę nieruchomość. Kwota wydatków ponoszonych na utrzymanie rodziny obejmuje dodatkowo: ubrania, środki czystości, lekarstwa, inne wydatki związane ze szkołą dzieci, a także dojazdy na wizyty lekarskie i medykamenty związane ze schorzeniem k. J. G. Wydatki te wynoszą kilkaset złotych miesięcznie. Z uwagi na okoliczność zajęcia rachunków bankowych wnioskodawca wielokrotnie musiał korzystać z pomocy finansowej znajomych i rodziny. Wydanie decyzji określających względem skarżącego zobowiązania podatkowe na kwotę 9.762.009,08 zł (stan na dzień [...] marca 2017 r.) spowodowało wypowiedzenie przez banki umów kredytów inwestycyjnych (na rozbudowę zakładu produkcyjnego) oraz obrotowych na łączną kwotę 20.604.666,56 zł (stan na [...] grudnia 2016 r.), co w konsekwencji może prowadzić do bankructwa J. G. Wnioskodawca nie posiada rachunków i faktur dokumentujących wysokość ponoszonych miesięcznie wydatków (k. 535 – 538). J. G. dołączył do akt sprawy: wydruki z KRS dot. [...] Sp. zo.o. i A. Sp. zo.o. (k. 539 – 550); zawiadomienie o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z dnia [...] marca br. (k. 517 i k. 551 – 553); potwierdzenie przyjęcia wniosku z dnia [...] września 2016 r. o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej (k. 518); wyciąg z rachunku bankowego PHPU "J." J. G. za okres [...] grudnia 2016 r. – [...] kwietnia 2017 r. (k. 519); listę blokad środków na dzień [...] kwietnia 2017 r. (k. 520); zaświadczenie US w G. z dnia [...] grudnia 2016 r. stwierdzające stan zaległości podatkowych (k. 554 – 556); wyciągi z rachunków bankowych za okres [...] marca – [...] maja br. (k. 579 – 583); dokumenty poświadczające blokadę środków pieniężnych na kontach bankowych (k. 557 – 570); wyciąg z księgi wieczystej (k. 571 – 578). W tym miejscu podkreślenia wymaga, że wnioskodawca nie uczynił zadość wzmiankowanemu wezwaniu referendarza sądowego z dnia 29 czerwca br. (k. 533) w zakresie nadesłania dokumentów poświadczających: wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego przez współmałżonkę wnioskodawcy; wysokość miesięcznego wynagrodzenia chorobowego uzyskiwanego przez skarżącego oraz wysokość potrąceń dokonywanych z tego wynagrodzenia przez ZUS i urząd skarbowy (wysokość dochodu małż. G. nie wynika z zawiadomienia o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z dnia [...] marca br. k. 551 – 553 i z dołączonych do akt sprawy wyciągów z rachunków bankowych); wysokość zaległości z tytułu niepłaconych rat kredytu na dom; wyciągu z rachunku bankowego M. Bank K. Z. za marzec 2017 r. (skarżący nadesłał wyciąg za okres kwiecień – maj br. będąc zobligowanym do nadesłania wyciągów z rachunków bankowych za okres [...] marca – [...] maja br. k. 533) oraz rachunków i faktur dokumentujących wysokość miesięcznych wydatków ponoszonych przez skarżącego oraz osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym (tu wnioskodawca wyjaśnił, że ich nie posiada k. 536). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy J. G. oświadczył iż, wysokość miesięcznego dochodu czteroosobowej rodziny to łączna kwota 1.500 zł (przy uwzględnieniu wykazanych potrąceń i zajęć komorniczych) k. 515. W odpowiedzi na wzmiankowane wezwanie z dnia [...] czerwca br. skarżący stwierdził, że dochód ten wynosi 2.979,50 zł miesięcznie (k. 536). Deklarowane wydatki stałe związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego wynoszą 1.300 zł. Jednak kwota wydatków ponoszonych na utrzymanie rodziny obejmuje dodatkowo: ubrania, środki czystości, lekarstwa, inne wydatki związane ze szkoła dzieci, a także dojazdy na wizyty lekarskie i medykamenty związane ze schorzeniem k. J. G. Wydatki te wynoszą kilkaset złotych miesięcznie. Skarżący posiada objęte postępowaniami egzekucyjnymi zadłużenie wobec organów skarbowych i innych wierzycieli w wysokości przekraczającej 30.000.000 zł (k. 516; k. 551 - 570). W skład majątku J. G. wchodzą: nieruchomość w G. o powierzchni [...] m2 wraz z domem o powierzchni [...] m2 o wartości około 600.000 zł (obciążona hipoteką w kwocie 1.057.290 zł) oraz udział w [...] części nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha w B. o wartości 300.000 zł (hipoteka przymusowa na rzecz ZUS w wysokości 270.500,80 zł) oraz 13.685 udziałów o wartości 684.250 zł w [...] Sp. zo.o. (K. M. G.) i 4.999 udziałów o łącznej wartości 499.000 zł w A. Sp. zo.o. oraz 20.000 udziałów o łącznej wartości 1.000.000 w [...] Sp. zo.o. (J. G.). Skarżący nie uzyskuje dochodów z tytułu posiadania udziału w [...] części nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha (podejmowane próby zbycia bądź też wydzierżawienia udziału w nieruchomości rolnej, okazały się bezskuteczne). W tym miejscu należy podnieść, iż u podstaw negatywnego rozstrzygnięcia w zakresie prawa pomocy w sprawie niniejszej leży przede wszystkim brak możliwości określenia faktycznej wysokości dochodu rodziny oraz ponoszonych przez nią wydatków. Wnioskodawca nie nadesłał bowiem wymaganych w treści wzmiankowanego wezwania z dnia 29 czerwca 2017 r., dokumentów potwierdzających wysokość: dochodu miesięcznego małż. G. oraz potraceń komorniczych dokonywanych z otrzymywanego wynagrodzenia. Wątpliwości budzi również nienadesłanie rachunków i faktur określających wysokość miesięcznych wydatków rodziny, w tym również i dokumentów potwierdzających wysokość zaległości z tytułu niepłaconych rat kredytu na dom. Przedstawione okoliczności w rezultacie uniemożliwiają pozytywną weryfikację oświadczeń złożonych przez skarżącego w trakcie prowadzonego postepowania wpadkowego z zakresu prawa pomocy. W tym miejscu należy raz jeszcze podkreślić, iż to właśnie w interesie wnioskodawcy leży wykazanie istnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy, a rozstrzygniecie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z nienadesłaniem przez J. G. dokumentów określonych w treści wezwania z dnia 29 czerwca br. we wskazanym wyżej zakresie uniemożliwiają pełną ocenę jego sytuacji majątkowej, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.