I SA/Bk 728/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-06-27

Skład orzekający: Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie radcy prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli jej deklarowane wydatki przekraczają dochód, a majątek nie jest w pełni ujawniony?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że wnioskodawca nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Pomimo deklarowania wysokich wydatków i zadłużenia, sąd uznał, że wnioskodawca dysponuje nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą pokryć koszty sądowe, co wynika z rozbieżności między deklarowanymi dochodami a wydatkami oraz braku szczegółowego wyjaśnienia źródeł finansowania.
Stan faktyczny
M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca wskazał, że jego dochód z emerytury wynosi 1.020 zł, a miesięczne wydatki około 1.000 zł. Posiada dom i nieruchomość rolną, a także jest zadłużony na kwotę ok. 100.000 zł. Sąd analizując oświadczenie majątkowe, stwierdził rozbieżności między dochodami a wydatkami, w tym ratami kredytów, które przekraczały dochód.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2016 r. Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2016 r. p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. M. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje emerytura w wysokości 1.020 zł. Wnioskodawca ponosi koszty związane z utrzymaniem własnym i domu w łącznej kwocie 1.000 zł. W skład majątku M. W. wchodzi dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Wnioskodawca nie ma zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych, jest zadłużony na kwotę 100.000 zł (k. 54 – 55). Do akt sprawy M. W. dołączył: odcinki otrzymywanej emerytury za okres styczeń – kwiecień br. (k. 49). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu M. W. wykazał, iż wysokość jego miesięcznego dochodu wynosi 1.024,52 zł (emerytura za [...] br. k. 49). Wyszczególnione wydatki miesięczne związane z utrzymaniem domu i skarżącego stanowią łącznie około 1.000 zł. Dodatkowo wnioskodawca obecnie spłaca cztery kredyty zaciągnięte w [...] r. na łączną kwotę 99.146,69 zł, miesięczne raty spłaty tych zobowiązań wynoszą 1.598,52 zł - stan na [...] br. (k. 67 – 71). Podsumowując, miesięczne wydatki skarżącego (raty spłaty kredytów i koszty związane z bieżącym utrzymaniem) to razem 2.598,52 zł. Majątek M. W. stanowi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka; dwie działki o powierzchni łącznej [...] ha oraz gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego) – k. 72 - 75. Wnioskodawca nie osiąga dochodu z tytułu posiadania tych nieruchomości. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W sprawie niniejszej należało stwierdzić, iż treść złożonego przez M. W. oświadczenia dotyczącego sytuacji majątkowej budzi uzasadnione wątpliwości, co do jego zgodności ze stanem rzeczywistym. Przede wszystkim należy podnieść, iż u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia leży brak możliwości określenia faktycznych źródeł dochodu wnioskodawcy. Wykazany miesięczny dochód skarżącego stanowi kwota 1.024,52 zł netto. Deklarowane wydatki miesięczne związane z bieżącym utrzymaniem wynoszą około 1.000 zł, dodatkowo miesięczne raty spłaty kredytów to 1.598,52 zł, tym samym wydatki te przekraczają osiągany dochód o kwotę co najmniej 1.500 zł. W tych okolicznościach brak jest możliwości ustalenia źródeł finansowania wszystkich wydatków zwłaszcza, że M. W. oświadczył, że oprócz emerytury nie posiada zgromadzonych oszczędności. Ustalenia te nasuwają wątpliwość, co do rzeczywistej sytuacji majątkowej M. W. i rzeczywistych źródeł finansowania wykazanych wydatków. Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż M. W. w złożonym oświadczeniu przedstawił jedynie okoliczności mogące świadczyć o złej sytuacji materialnej, co w konkluzji prowadzi do wniosku, iż dysponuje on nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów postepowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło