I SA/Bk 744/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Świętochowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 rok oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Ś. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], ustalającą K. K. (dalej: "Skarżący") wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 rok. Z akt sprawy wynika, że Wójt Gminy Ś. decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. ustalił K. K. łączne zobowiązanie pieniężne z tytułu podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2015 r. w kwocie 634,00 zł. W odwołaniu od tej decyzji Skarżący wskazał, że organ nie uwzględnił oddanych w dzierżawę działek o łącznej pow. 2,55 ha, za które powinien zapłacić dzierżawca od chwili poinformowania o tym Urzędu Gminy w Ś.. Podatnik podał że umowa dzierżawy zawarta przez niego z siostrą spełnia przesłanki wynikające z art. 28 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników tj. została zawarta na co najmniej 10 lat w formie pisemnej i jest zgłoszona do ewidencji gruntów, o czym informował Urząd Gminy w Ś. już 10 listopada 2011 r. we wniosku o naniesienie zmian do celów podatkowych i wystawiania zaświadczeń do celów zasiłków rodzinnych, stypendiów i innych świadczeń. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji SKO w Ł. ustaliło, że Skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 3,94 ha fizycznych (3,1665 ha przeliczeniowych), na które składają się grunty orne: klasy RIIIb - 1,63 ha; klasy R IVa -1,15 ha, klasy RV - 0,94 ha oraz klasy R VI - 0,22 ha. Na mocy umowy notarialnej z dnia [...] października 2006r., Rep. [...] Skarżący część swojego gospodarstwa rolnego o pow. 2,55 ha, na które składają się działki o nr ewidencyjnym [...], oddał w dzierżawę na okres 12 lat siostrze T. M. C. Oprócz tego Skarżący jest właścicielem działki gruntu o nr ewid. [...] o pow. [...] m2 oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem "B" (tereny mieszkaniowe) oraz działek gruntu nr [...]o łącznej pow. [...]ha oznaczonych symbolem "Ls" (las). Wiek lasu znajdującego się na działkach nr [...] przekracza 40 lat. Organ wskazał, że podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego i obliczył, że podatek rolny za 2015r. po zaokrągleniu do pełnych złotych wynosi 504 zł. Dokonując wymiaru podatku leśnego przyjęto do opodatkowania las o łącznej powierzchni 0,76 ha i zastosowano stawkę 41,547 zł, co dało po zaokrągleniu kwotę 32 zł. Kwotę podatku za tereny mieszkaniowe o pow. 447 m2 ustalono w wysokości 156 zł. Organ wyliczył, że łączne zobowiązanie pieniężne Skarżącego wynosi 634 zł. Odnośnie kwestii podmiotowości prawnopodatkowej Skarżącego w stosunku do gruntów ornych o pow. 2,55 ha oddanych w dzierżawę siostrze T. M. C. organ wyjaśnił, że przez umowę dzierżawy zawartą stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników należy rozumieć umowę, o której mowa w art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgodnie z tym przepisem, emeryt lub rencista zaprzestał działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem (współwłaścicielem) lub posiadaczem gospodarstwa rolnego i nie prowadzi działu specjalnego, nie licząc gruntów wydzierżawionych na podstawie umowy pisemnej zawartej co najmniej na 10 lat i zgłoszonej do ewidencji gruntów i budynków osobie niebędącej: małżonkiem emeryta lub rencisty oraz jego zstępnym bądź pasierbem, osobą pozostającą z emerytem lub rencistą we wspólnym gospodarstwie domowym, jak też małżonkiem tych osób. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie doszło do zawarcia umowy dzierżawy stosownie do przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, gdyż Skarżący takiej umowy zawrzeć nie może, ponieważ nie jest ani emerytem, ani rencistą w rozumieniu cyt. ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. W związku z tym obowiązek podatkowy w podatku rolnym nie mógł przejść na dzierżawcę - siostrę Skarżącego. Postanowienia umowy dzierżawy, która nie została zawarta na warunkach przewidzianych w art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym nie mogą wyłączyć ustawowego obowiązku podatkowego, bowiem nie wchodzi to w zakres regulacji pozostawionej uznaniu stron umów cywilnoprawnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżący wskazał, że działki rolne zostały wydzierżawione na podstawie umowy, która spełnia 3 z 4 warunków przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników tj. została zawarta na okres powyżej 10 lat, w formie pisemnej i została zgłoszona do ewidencji gruntów. Warunek, aby właściciel pozostawał na emeryturze lub rencie nie powinien być brany pod uwagę, gdyż polskie prawo nie zabrania wydzierżawiania gruntu rolnego innym osobom. Możliwość przeniesienia prawa uprawiania gruntów przez właściciela gospodarstwa na dzierżawcę powinno być powiązane z obowiązkiem zapłaty podatku gruntowego przez użytkownika (dzierżawcę). Zdaniem Skarżącego, ograniczenie prawa zapłaty podatku od gruntów rolnych przez dzierżawców od osób nie będących na rencie czy emeryturze wynikające z przepisów art. 3 pkt 3 ustawy o podatku rolnym jest niezgodny z Konstytucją RP. Skarżącą załączył wniosek o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego celem zbadania, "czy art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1381 ze zm.) ograniczający prawo przeniesienia podatku rolnego na dzierżawcę tylko do osób zawierających umowy dzierżawy spełniających zawarcie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych jest zgodny z art. 32 Konstytucji RP". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu. Przedmiotem sporu jest kwestia podmiotowości prawnopodatkowej Skarżącego w stosunku do gruntów ornych o pow. 2,55 ha oddanych w dzierżawę siostrze, co według Skarżącego powinno skutkować przeniesieniem obowiązku podatkowego w podatku rolnym na dzierżawcę na mocy art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym, zgodnie z którym jeżeli grunty gospodarstwa rolnego zostały w całości lub w części wydzierżawione na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych, podatnikiem podatku rolnego jest dzierżawca. Przez umowę dzierżawy zawartą stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników należy natomiast rozumieć umowę, o której mowa w art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgodnie z tym zapisem uznaje się, że emeryt lub rencista zaprzestał działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem (współwłaścicielem) lub posiadaczem gospodarstwa rolnego i nie prowadzi działu specjalnego, nie licząc gruntów wydzierżawionych na podstawie umowy pisemnej zawartej co najmniej na 10 lat i zgłoszonej do ewidencji gruntów i budynków osobie niebędącej małżonkiem emeryta lub rencisty oraz jego zstępnym bądź pasierbem, osobą pozostającą z emerytem lub rencistą we wspólnym gospodarstwie domowym, jak też małżonkiem tych osób. W przedmiotowej sprawie, na co słusznie wskazuje organ, nie doszło jednak do zawarcia umowę dzierżawy stosownie do przepisów ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, gdyż Skarżący takiej umowy zawrzeć nie mógł i nie może, ponieważ nie jest ani emerytem, ani rencistą w rozumieniu ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2006 r., sygn. akt I OSK 601/06 "Umowa dzierżawy zatem, stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, jest zawierana wyłącznie pomiędzy podmiotami wymienionymi w tych przepisach, w świetle których wydzierżawiającym zawsze pozostaje emeryt lub rencista. Wydzierżawiający to emeryt lub rencista w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Nie znajduje uzasadnienia prawnego przekonanie, że wydzierżawiającym może być każdy, kto ma gospodarstwo rolne, nie zaś wyłącznie emeryt lub rencista rolniczy". W świetle powyższego obowiązek podatkowy w podatku rolnym nie mógł w rozpatrywanej sprawie przejść na dzierżawcę czyli siostrę Skarżącego. Postanowienia umowy dzierżawy, która nie została zawarta na warunkach przewidzianych w art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym nie mogą wyłączyć ustawowego obowiązku podatkowego, bowiem nie wchodzi to w zakres regulacji pozostawionej uznaniu stron umów cywilnoprawnych (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2003r. sygn. akt III SA 1492/02 dostępny w CBOSA). Ponadto sam Skarżący wskazuje, że spełnił trzy spośród czterech wymogów, a zatem był świadomy naruszenia przepisu uprawniającego go do zastosowania rzeczonego prawa i powinien zdawać sobie sprawę z faktu, iż obowiązek podatkowy nie został przeniesiony na inną osobę. Nie można także podzielić stanowiska Skarżącego co do niezgodności z zasadą równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym, gdyż jak twierdzi Skarżący dyskryminuje dzierżawców niebędących na rencie czy emeryturze. Zasada równości wobec prawa nakazuje równe traktowanie podmiotów znajdujących się w takiej samej sytuacji. Osoby które nabyły uprawnienia rentowe bądź emerytalne z pewnością nie znajdują się w takiej samej sytuacji jak osoby, które takich uprawnień nie nabyły. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.