I SA/Bk 791/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Fundacji "P." w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia strony skarżącej do udziału w postępowaniu w sprawie ustalenia M. i W. G. podatku od nieruchomości za 2014 rok oddala skargę Fundacja "P." (zwana dalej: "Fundacją", "Skarżącą") zwróciła z wnioskiem o przystąpienie do udziału w postępowaniu z zakresu podatku od nieruchomości za 2014 r. do sprawy M. i W.G. Wskazała, że ma interes prawny z uwagi na umowę użyczenia nieruchomości [...] i [...]w N. S. Postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r., nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 133 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., zwanej dalej: "o.p.") odmówiło dopuszczenia do udziału Skarżącej do sprawy M. i W. G. z zakresu podatku od nieruchomości za 2014 r. Po rozpatrzeniu zażalenia Fundacji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...]utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że zaskarżone postanowienie zostało prawidłowo wydane w oparciu o art. 133 a o.p. Wskazał, że wbrew twierdzeniu Skarżącej, art. 133 o.p. nie ma w tej sprawie zastosowania. Stroną zobowiązania podatkowego w sprawie M. i W. G. z zakresu podatku od nieruchomości za 2014 r. są małżonkowie G. Fakt, że Fundacja użycza od ww. małżonków nieruchomość nie zmienia podmiotu zobowiązanego do uiszczenia podatku. Skarżąca nie staje się podatnikiem podatku od nieruchomości, decyduje o tym ustawa o opłatach i podatkach lokalnych. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 133 a o.p., a następnie wyjaśnił, iż ww. przepis oznacza, że organ administracji publicznej jest obowiązany ustalić z urzędu, czy cele określone w statucie organizacji społecznej uzasadniają jej udział w postępowaniu w sprawie dotyczącej innej osoby. Następnie stwierdził, że w zaskarżonym postanowieniu słusznie dokonano oceny czy cele statutowe Fundacji uzasadniają jej przyłączenie do sprawy. Kolegium wyjaśniło, że z dołączonych dokumentów wynika, iż celem Fundacji jest udzielanie wszelkiej pomocy: 1) osobom, które mają zamiar powrócić w ojczyste strony; 2) repatriantom i imigrantom; 3) Polakom pozostającym za granicą; 4) uchodźcom politycznym (§ 9 Statutu). W § 10 Statutu wskazano w jaki sposób realizuje ona cel statutowy. Kolejne paragrafy Statutu określają na czym polega działalność nieodpłatna pożytku publicznego Fundacji (np. związana z pośrednictwem pracy, pozostała opieka wychowawcza i społeczna bez zakwaterowania, a także na czym polega działalność odpłatana pożytku publicznego Fundacji (np. związana z pośrednictwem pracy, pozaszkolne formy kształcenia, gdzie indziej nie sklasyfikowane. W § 16 Statutu wymieniono 8 punktów dotyczących przedmiotu działalności gospodarczej Fundacji, w rozmiarach służących realizacji celu statutowego. Mając powyższe, a także pozostałe zapisy Statutu, Kolegium stwierdziło, że nie wskazują one, aby dopuszczenie do udziału w postępowaniu podatkowym z tytułu podatku od nieruchomości i udział na prawach strony w tym postępowaniu wynikał z celów statutowych strony skarżącej. Wskazało, że z brzmienia wniosku nie wynika, że małżonkowie G. wymagają pomocy od Fundacji z racji tego, że są repatriantami. Nadto w celach Fundacji nie ujęto pomocy w sprawach podatkowych. Zdaniem organu odwoławczego fakt zawarcia z M. i W. G. umowy użyczenia nie wpływa na kwestie opodatkowania nieruchomości. Zapis w umowie użyczenia, że Fundacja będzie ponosić koszty utrzymania nieruchomości, w tym podatek od nieruchomości, nie powoduje zmiany podmiotu zobowiązanego do uiszczenia podatku i nie powoduje automatycznie, że organizacja społeczna jako biorący do użyczenia ma możliwość udziału w postępowaniu podatkowym. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc jednocześnie o uchylenie postanowienia z dnia [...] czerwca 2016 r. oraz z dnia [...] maja 2016 r. W uzasadnieniu skargi Fundacja podniosła, że nie zwracała się o rozpatrzenie wniosku w trybie art. 133a o.p., lecz w trybie art. 133 o.p. Zdaniem Skarżącej organ w żaden sposób nie rozpatrzył jej wniosku z dnia [...] lutego 2016 r. oraz błędnie zastosował art. 133a, który nie jest tym samym co art. 133 § 1 o.p. Wskazała, ze Fundacja ma interes prawny wynikający nie tylko z przepisów prawa, ale także interes prawny wynikający z logiki prawniczej. Ponadto podniosła, że w zaskarżonym postanowieniu omyłkowo powołano 2013 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Przedmiotem sporu jest ocena prawidłowości skutków prawnych złożonego przez Skarżącą wniosku na podstawie art. 133 § 1 o.p. o przystąpieniu do uczestnictwa w rozpatrywaniu spraw podatkowych odnośnie nieruchomości ozn. Nr geod. [...], [...] w N.-S. za rok 2012, 2013, 2014, 2015. W myśl ww. powołanego przepisu prawa, stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoba trzecia, o której mowa w art. 110-117c, która z uwagi na swój interes prawny żąda czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy. Oznacza to, że stroną niniejszego postępowania podatkowego są wyłącznie podatnicy, czyli osoby na których ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości za określone lata. W świetle brzmienia art. 3 ust. 1 u.p.o.l. osobami tymi będą wyłącznie właściciele przedmiotów opodatkowania, czyli Pani M. i Pan W.G., bowiem to oni byli właścicielami działek nr [...] i [...]oraz posadowionych na nich budynków, co wynika z § 1 załączonej do wniosku umowy użyczenia. Powyższej oceny nie zmienia fakt, że przedmioty opodatkowania od dnia [...] marca 2012 r. znajdowały się w użytkowaniu Fundacji "P.", bowiem umowy cywilnoprawne, co do zasady (wyj. nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego) nie przenoszą obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Jednocześnie wskazać należy, że osoby trzecie są stroną w postępowaniu jedynie wówczas, gdy względem tychże osób trzecich toczy się postępowanie uregulowane w art. 107-119 o.p., a takie postępowanie w przedmiotowej sprawie się nie toczyło. Powyższa ocena dokonana została także w sprawie wymiarowej, w toku której dochodzi każdorazowo do ustalenia, kto jest stroną postępowania.. Należy też wskazać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, poszukując możliwości dopuszczenia Skarżącej do udziału we wnioskowanym postępowaniu, rozważyło dodatkowo możliwość zastosowania w tej sprawie art. 133a o.p., zgodnie z którym organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby, za jej zgodą, występować z żądaniem: 1) wszczęcia postępowania, 2) dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu - jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes publiczny. W ocenie Sądu organ dokonał prawidłowej oceny czy cele statutowe Skarżącej uzasadniają jej prawo do przystąpienia do sprawy. Celem Fundacji jest udzielanie wszelkiej pomocy: 1. osobom, które mają zamiar powrócić w ojczyste strony; 2. repatriantom i imigrantom; 3. Polakom pozostającym za granicą; 4 uchodźcom politycznym (§ 9 Statutu). W § 10 Statutu Fundacji "P." wskazano w jaki sposób realizuje ona cel statutowy, w szczególności poprzez: 1. organizowanie nauki języka polskiego, 2. organizowanie szkoleń zawodowych, 3. Pomoc w realizacji sfery socjalnej, finansowanie budownictwa mieszkaniowego i kulturalnego, 4. Pozyskiwanie i tworzenie miejsc pracy, 5. Współpracę z organami administracji państwowej, 6. Popieranie inicjatywy prywatnej i przedsiębiorczości oraz inne (łącznie 10 punktów). Kolejne paragrafy Statutu określają na czym polega działalność nieodpłatna pożytku publicznego Fundacji (np. związana z pośrednictwem pracy, pozostała opieka wychowawcza i społeczna bez zakwaterowania (...), a także na czym polega działalność odpłatana pożytku publicznego Fundacji (np. związana z pośrednictwem pracy, pozaszkolne formy kształcenia, gdzie indziej nie sklasyfikowane (...). W § 16 Statutu wymieniono 8 punktów dotyczących przedmiotu działalności gospodarczej Fundacji, w rozmiarach służących realizacji celu statutowego (np. pozostała działalność wydawnicza, pośrednictwo w obrocie nieruchomościami, pozostała sprzedaż detaliczna poza siecią sklepową i inne (...). Biorąc powyższe pod uwagę organ w sposób uzasadniony uznał, że zapisy Statutu, a także pozostałe paragrafy Statutu nie wskazują, aby dopuszczenie do udziału w postępowaniu podatkowym z tytułu podatku od nieruchomości i udział na prawach strony w tym postępowaniu wynikał z celów statutowych Fundacji. Celem tej organizacji jest udzielanie wszelkiej pomocy osobom, które mają zamiar powrócić w ojczyste strony (czyli obcokrajowcom), repatriantom i imigrantom, Polakom pozostającym za granicą, uchodźcom politycznym. Z brzmienia wniosku nie wynika, że Strony - małżonkowie G. wymagają pomocy od Fundacji z racji tego, że są repatriantami. Nadto w celach Fundacji nie ujęto pomocy w sprawach podatkowych. Fundacja we wniosku jak i w zażaleniu uważa się za stronę postępowania ponieważ zawarła umowę użyczenia nieruchomości z M. i W. G. Jak wskazano powyżej, a także jak wskazano w treści zaskarżonego postanowienia z [...].05.2016 r. powyższe nie może wpłynąć na kwestie opodatkowania nieruchomości. Zapis w umowie użyczenia, że Fundacja będzie ponosić koszty utrzymania nieruchomości, w tym podatek od nieruchomości - nie powoduje zmiany podmiotu zobowiązanego do uiszczenia podatku i nie powoduje automatycznie, że organizacja społeczna jako biorący do użyczenia ma możliwość udziału w postępowaniu podatkowym. Reasumując, wniosek Fundacji musiał być rozpatrzony negatywnie w kontekście jej uprawnienia do udziału w rozpatrywaniu spraw podatkowych odnośnie nieruchomości ozn. Nr geod. [...], [...] w N.-S. za rok 2012, 2013, 2014, 2015. W tym stanie rzeczy, uznając za chybione zarzuty skargi i stwierdzając brak innych naruszeń prawa warunkujących uchylenie zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.).