I SA/Bk 852/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do kwietnia 2012 r. oraz od września do grudnia 2012 r. p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], pełnomocnik J. G. wniósł m.in. o wstrzymanie jej wykonania. Argumentował, że brak udzielenia ochrony tymczasowej uniemożliwi realizację zawartych kontraktów, co z kolei doprowadzi przedsiębiorcę do upadłości i konieczności zwolnienia zatrudnionych pracowników. We wniosku przedstawiono sytuację finansową przedsiębiorstwa prowadzonego przez skarżącego. Wskazano, że w roku 2014 i 2015 r. z prowadzonej działalności gospodarczej skarżący uzyskał dochód rzędu kilkuset tysięcy złotych, przy przychodzie w kwocie kilkudziesięciu milionów złotych. Dodano, że w związku z inwestycją w zakład produkcyjny i uzyskaniem dofinansowania ze środków UE skarżący w latach 2010-2015 wydatkował z własnych środków kwotę kilkunastu milionów złotych. Z uwagi na upadłość Pierwszego Generalnego Wykonawcy zmuszony był zaciągnąć dodatkowe zobowiązania kredytowe w kwocie siedmiu milionów złotych na dokończenie inwestycji dofinansowanej ze środków UE i zawarcie umowy z drugim wykonawcą. Aktualnie skarżący posiada zadłużenie kredytowe na około 27 mln zł. Firma skarżącego ma zamówienia od klientów krajowych i zagranicznych na realizację dostaw na 2016 r. W każdej umowie zawarte są klauzule o zapłatę kar umownych w przypadku niewywiązania się z zawartej umowy. Z uwagi na główny przedmiot działalności (produkcja zniczy), działalność ta ma charakter sezonowy. Znaczna część produkcji realizowana jest od lipca do października każdego roku. Jest to spowodowane kwestią kosztów składowania towarów w magazynach sieci supermarketów, które często zastrzegają w umowach, że towar ma być dostarczony np. w pierwszym tygodniu października. W tej sytuacji strona powołała się na przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, poprzez konieczność zaprzestania działalności gospodarczej, zwolnienia z pracy osób i utraty przychodów, która może doprowadzić przedsiębiorcę do upadłości. Skarżący zatrudnia 52 osoby, zaś w okresie realizacji zwiększonych zamówień zakład pracuje w systemie trzyzmianowym i dodatkowo zatrudnia 40-50 osób na podstawie umów cywilnoprawnych. Ponosi koszty związane z najmem, leasingiem maszyn i urządzeń niezbędnych do prowadzenia działalności gospodarczej, obsługą księgową (miesięcznie około 280.000 zł). Miesięczna spłata zadłużenia kredytowego to kwota około 162.000 zł. Pełnomocnik podniósł, że konieczność spłaty na rzecz organów kwoty około 6 miliona złotych (łącznie z odsetkami), może doprowadzić do postawienia przez banki w stan natychmiastowej wymagalności wszystkich kredytów. Spowoduje to, że przedsiębiorca nie będzie miał środków na zakup surowców do produkcji zniczy i nie będzie miał możliwości wywiązania z zawartych umów, a kontrahenci obciążą go znacznymi karami umownymi. Dodatkowo z uwagi na to, że są to sieci hipermarketów, nie wykluczone są dodatkowe roszczenia odszkodowawcze związane z brakiem realizacji dostaw. Niewywiązanie się z umów zawartych z tak "poważnymi" klientami spowoduje, że przedsiębiorca utraci renomę, na którą pracował ponad 20 lat i uniemożliwi odbudowanie dobrego imienia i marki przedsiębiorstwa. Końcowo strona przedstawiła stan środków trwałych przedsiębiorstwa oraz aktywność w życiu społecznym lokalnej społeczności. W uzupełnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji strona przedstawiła aktualniejszą sytuację finansową wskazującą na to, że działalność gospodarcza skarżącego w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 31 lipca 2016 r. przyniosła stratę rzędu 9.423.685,07 zł. Skarżący poinformował też o istnieniu zaległości w tytułu składek ZUS (ok. 113.000 zł). Do wniosku dołączono dokumenty w postaci m.in. zeznań podatkowych PIT 36L, deklaracji VAT-7, listy pracowników wraz z umowami o pracę, aneksów do umów kredytowych, wydruków salda bieżącego rachunku bankowego, zamówień i kontraktów, operatu szacunkowego maszyn urządzeń z dnia [...] maja 2015 r., zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego (dot. tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS i przez US w G.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy(, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 – dalej: "p.p.s.a."), Sąd może wstrzymać wykonanie aktu administracyjnego, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zamknięty, a wykazanie ich wystąpienia jest rzeczą wnioskodawcy, który powinien starannie uzasadnić swój wniosek i wskazać konkretne okoliczności świadczące, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadnione i konieczne. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma miejsce, gdy nie będzie już możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, lub powrót do stanu pierwotnego. Skutków wykonania zobowiązania podatkowego - w aspekcie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. - nie można rozpatrywać w oderwaniu od wysokości kwoty przypadającej do zapłaty, która w okolicznościach konkretnego przypadku może wpłynąć na uzasadnione przypuszczenie utraty płynności finansowej podmiotu wnioskującego o zastosowania ochrony tymczasowej i nawet ogłoszenia jego upadłości. Przy czym, zweryfikowanie przez Sąd, czy wykonanie decyzji spowoduje takie skutki, musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o aktualnej sytuacji majątkowej strony. Na podstawie analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, Sąd stwierdził istnienie przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z rachunku zysków i strat wynika, że w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 31 lipca 2016 r. skarżący poniósł stratę rzędu 9.423.658,07 zł, przy przychodzie netto ze sprzedaży na poziomie 7.303.833,22 zł. Bilans sporządzony na dzień 31 lipca 2016 r. wskazuje, że przedsiębiorstwo skarżącego dysponuje środkami trwałymi o wartości kilkudziesięciu milionów złotych, z czego maszyny i urządzenia przedstawiają wartość w granicach 36 mln. zł. Strona wskazuje przy tym, że wszystkie maszyny i urządzenia służą prowadzeniu działalności gospodarczej, a ich zajęcie oraz zbycie doprowadzi do zaprzestania jej prowadzenia. Obecnie generowany znaczny przychód, jak też przychody i dochody uzyskane w roku 2014 i 2015 nie przesądzają jednak, że zapłata podatku wynikającego z zaskarżonej decyzji odbędzie się bez uszczerbku wskazującego na zaistnienie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Trzeba mieć przy tym na uwadze, że przed tut. Sądem zawisła druga sprawa skarżącego o sygn. akt I SA/Bk 726/16 i łączna wartość podatku do zapłaty wynikająca z dwóch kwestionowanych decyzji wynosi ok. 4 mln zł. Dodać należy, że skarżący inwestuje w zakład produkcyjny własnymi środkami oraz środkami uzyskanymi z dofinansowania z UE. Przedstawione we wniosku i zażaleniu okoliczności związane z koniecznością zaciągania dodatkowych zobowiązań kredytowych w celu dokończenia inwestycji, charakterem prowadzonej działalności w zakresie produkcji zniczy, konstrukcją umów zawieranych z kontrahentami (głównie duże sieci handlowe), uprawdopodobniają zdaniem Sądu, że w razie natychmiastowego wykonania decyzji wystąpią skutki o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Istnieje uzasadniona obawa, że w razie konieczności wykonania decyzji, banki postawią w stan natychmiastowej wymagalności kredyty skarżącego, co sprawi, że nie będzie on miał środków na kupno surowców do produkcji zniczy i wywiązania się z kontraktów w nadchodzącym sezonie. Może to dodatkowo doprowadzić do obciążenia skarżącego znacznymi karami umownymi i roszczeniami odszkodowawczymi ze strony jego kontrahentów. Zdaniem Sądu kwota do zapłaty wynikająca z przedmiotowej decyzji, wskazuje na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona uprawdopodobniła, że przymusowa egzekucja takiej kwoty może prowadzić do jej likwidacji. Wykonanie zaskarżonej decyzji zagrażające zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, stanowi spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz do art. 61, LEX 2013). Egzekwowanie tak znacznej kwoty może niewątpliwie wpłynąć na utratę płynności finansowej przedsiębiorstwa skarżącego, hamując czy też uniemożliwiając dalszy jego rozwój oraz realizację rozpoczętych inwestycji. Wykonanie zaskarżonej decyzji może ponadto doprowadzić do nieodwracalnych skutków w wymiarze społecznym i ekonomicznym. Z punktu widzenia oceny przesłanek zastosowania tymczasowej ochrony tymczasowej niebagatelne znaczenie ma zatem skala prowadzonej przez stronę działalności oraz jej znaczenie zarówno dla rozwoju regionu i społeczności lokalnej, które to okoliczności, w szczególności wskazywany we wniosku poziom zatrudnienia, czy też inicjatywy wspierania lokalnej społeczności (charytatywna aktywność skarżącego), mogą obrazować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że całokształt okoliczności przedstawionych we wniosku wraz z dokumentacją obrazującą aktualną sytuację finansową przedsiębiorstwa skarżącego, jak też rozmiar i charakter prowadzonej działalności – sprawiają, że istnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. zostało wystarczająco uprawdopodobnione. Dlatego też orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a.