I SA/Bk 87/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące I-IX 2007 roku powstałe podczas prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przez R. K. p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. A. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego (k. 16) podając we wniosku, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką. Źródło utrzymania rodziny wnioskodawcy stanowi w chwili obecnej emerytura matki w wysokości 652 zł (k.18). Wnioskodawca jest osobą bezrobotną. W skład majątku skarżącego wchodzą nieruchomości rolne o powierzchni [...] ha, które nie są użytkowane z powodu niskiej klasy ziemi, która nie nadaje się pod uprawę rolną (k. 19). Poza tym wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych (k.16-17). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 9 marca 2009 roku A. K. oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką, która jest właścicielem lokalu zamieszkiwanego przez nich. W uzasadnieniu swego oświadczenia skarżący wskazał, iż miesięczne wydatki jego rodziny zamykają się kwotą około 660 zł i należy do nich zaliczyć: czynsz (wraz z opłatą za gaz i wodę) – 302 zł, energia elektryczna – około 76 zł, telefon - 67 zł, zakup żywności – 300 zł, zakup leków – około 50 zł oraz ubezpieczenie KRUS – 269 zł kwartalnie. Dodatkowo wnioskodawca podniósł, iż nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych i nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, nie podejmuje też żadnych prac dorywczych. Jego rodzina nie posiada również samochodu. Ponadto z uwagi na fakt, iż posiadane grunty rolne są ziemią VI klasy to skarżący nie otrzymuje również żadnych świadczeń z Unii Europejskiej (k. 23). W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Do wniosku A. K. dołączył kserokopie: dowodu wpłaty składki KRUS (k. 20), odcinka emerytury matki (k. 24) dokumentów potwierdzających część ponoszonych wydatków (k. 25-27). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie skarżący A. K. spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż jedynym źródłem utrzymania jego dwuosobowej rodziny pozostaje emerytura matki w wysokości 662 zł (k. 24). Wnioskodawca jest osobą bezrobotną i nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności, majątku czy też przedmiotów wartościowych. Natomiast posiadane grunty rolne nie przynoszą żadnego dochodu, gdyż nie nadają się do jakiejkolwiek uprawy rolnej. Powyższe okoliczności, a w szczególności niski stały dochód dwuosobowej rodziny skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż A. K. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy założeniu, iż kwota około 662 zł musi wystarczyć na comiesięczne utrzymanie rodziny skarżącego tj. wyżywienie i inne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem gospodarstwa domowego, środki te nie są wystarczające do pokrycia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, które aktualnie wynoszą 1500 zł. Poza tym skarżący nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, majątku ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby posłużyć do uzyskania dodatkowych środków finansowych. W tym stanie rzeczy należało uznać, iż nie należy obarczać A. K. kosztami sądowymi, jako osoby pozbawionej środków potrzebnych na ich pokrycie, gdyż spowodowałoby to przekreślenie jego szansy na skorzystanie z dobrodziejstwa prawa do Sądu. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.