I SA/Bk 944/16
WyrokWSA w Białymstoku2017-01-11
Skład orzekający: Jacek Pruszyński, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Andrzej Melezini
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty, będące przesłanką zwolnienia z należności celnych przywozowych mienia osobistego, musi mieć charakter faktyczny, a nie deklaratoryjny, i czy samo zameldowanie lub posiadanie nieruchomości w Polsce wystarcza do uznania takiego przesiedlenia?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów celnych, że przeniesienie miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty, będące przesłanką zwolnienia z należności celnych przywozowych mienia osobistego, musi mieć charakter faktyczny, a nie deklaratoryjny. Samo zameldowanie lub posiadanie nieruchomości w Polsce nie jest wystarczające do uznania takiego przesiedlenia, jeśli osoba nadal koncentruje swoje sprawy życiowe i osobiste, zawodowe i rodzinne w państwie trzecim. Sąd uznał również, że organy celne prawidłowo ustaliły wartość celną pojazdu, opierając się na zadeklarowanej przez zgłaszającego kwocie, która została zweryfikowana i była zgodna z analizą rynku.Stan faktyczny
Skarżący J. C. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, która stwierdziła powstanie długu celnego i określiła wysokość należności celnych w odniesieniu do samochodu osobowego objętego procedurą dopuszczenia do obrotu. Sporne było, czy skarżący był uprawniony do skorzystania ze zwolnienia z należności przywozowych jako mienia przesiedlenia, ze względu na niespełnienie warunku przeniesienia miejsca zamieszkania z państwa trzeciego (USA) na obszar celny Wspólnoty. Skarżący zarzucił również nieprawidłowe określenie kwoty długu celnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), WSA Andrzej Melezini, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie powstania długu celnego oddala skargę.
Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], w której stwierdzono powstanie długu celnego oraz określono J. C. wysokość należności celnych w odniesieniu do towaru w postaci samochodu osobowego marki Volkswagen [...] nr nadwozia [...], objętego procedurą dopuszczenia do obrotu według zgłoszenia celnego nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r.
Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem sprawy było ustalenie, czy strona była uprawniona do skorzystania ze zwolnienia z należności przywozowych pod kątem spełnienia warunku określonego w art. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych, dotyczącego przeniesienia miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty Europejskiej.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej, zgodnie z ogólnymi zasadami określonymi
w przepisach art. 3, 4, 7 ust. 1 ww. rozporządzenia, zwolnieniu podlega, za wyjątkiem szczególnie uzasadnionych okoliczności, jedynie to mienie osobiste, które pozostawało w posiadaniu oraz było używane przez osobę przesiedlającą się w jej poprzednim miejscu zwykłego zamieszkania przez co najmniej 6 miesięcy przed datą, z którą osoba przesiedlająca się przestała zamieszkiwać w państwie trzecim, które opuściła oraz które jest przeznaczone do użytku w tym samym celu w nowym miejscu zwykłego zamieszkania. Zwolnienie mienia osobistego z należności przywozowych może być udzielone tylko osobie, której miejsce zwykłego zamieszkania, a więc miejsce gdzie koncentrują się jej sprawy życiowe będzie znajdowało się na obszarze celnym Wspólnoty oraz rzeczy wchodzące w skład mienia przesiedlenia będą używane w nowym miejscu zwykłego zamieszkania do tego samego celu, do jakiego były używane w miejscu poprzedniego zamieszkania osoby przesiedlającej się. Ponadto zgodnie z art. 3 tego rozporządzenia, jednym
z warunków zwolnienia jest to, że osoba, która deklaruje przesiedlenie się na teren Wspólnoty faktycznie a nie deklaratoryjnie przeniosła swoje miejsce stałego zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.
Organ zauważył, że warunek zaprzestania przez osobę zainteresowaną stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim, które opuściła w rozumieniu art. 4 pkt a rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009, jak też ustalenia miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty w rozumieniu art. 7 ust. 1 ww. rozporządzenia należy interpretować wprost, zgodnie z jego dosłownym brzmieniem, jako opuszczenie terytorium państwa trzeciego, w którym osoba posiadała stałe miejsce zamieszkania z zamiarem posiadania swojej siedziby we Wspólnocie poprzez stałe w niej zamieszkanie. Sytuacja, w której osoba zainteresowana wyraża jedynie wolę zakończenia stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim, nawet jeżeli jednocześnie podejmuje działania w celu ustalenia zamieszkania na obszarze celnym Wspólnoty, polegające na posiadaniu zameldowania na obszarze Wspólnoty, czy posiadaniu nieruchomości, nie wskazuje aby faktycznie nastąpiło przeniesienia stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Zakończenie stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim jako zdarzenie wieloczynnościowe i rozciągnięte w czasie zaistnieje dopiero wówczas, gdy osoba zainteresowana opuści terytorium państwa trzeciego, który to akt będzie ostatnią czynnością procesu przesiedlania na teren Wspólnoty w realizacji uprzednio podjętego zamiaru i jednocześnie ustali miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty. Z kolei miejsce stałego zamieszkania oznacza miejsce, w którym koncentrują się sprawy życiowe i osobiste takiej osoby, miejsce normalnego życia osoby przesiedlającej się, w którym osoba ta przebywa.
Pomocniczo organ odniósł się do pojęcia "miejsce zamieszkania"
w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny ( Dz. U. Nr 16, poz. 93 z 1964 z późniejszymi zmianami), jak też uwzględnił wskazówki zawarte w Komentarzu do art. 4 Konwencji Modelowej OECD (Model TAX Convention on Income and on Capital, Paryż lipiec 2005 - wersja skrócona, tłum. K. Bany, Modelowa konwencja w sprawie podatku od dochodu i majątku, Dom Wydawniczy ABC, Warszawa 2006) w sprawie unikania podwójnego opodatkowania dochodu
i majątku. Przywołał także wyroki TSUE w sprawach C-392/05 i C-528/14.
Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, zasadnie stwierdzono w zaskarżonej decyzji, że Skarżący nie był uprawniony do skorzystania ze zwolnienia z należności przywozowych, ponieważ nie spełnił warunku określonego w art. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009.
Organ wskazał, że Skarżący poprzez fakt posiadania stałego miejsca zamieszkania poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy oraz użytkowania samochodu marki Volkswagen przez co najmniej 6 miesięcy podczas pobytu w USA, spełnił warunki, o którym mowa w art. 4 i art. 5 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009, a tym samym na dzień dokonania zgłoszenia celnego towaru stanowiącego mienie osobiste posiadał prawo do zwolnienia towaru z należności przywozowych w ramach operacji uprzywilejowanej. Operacja ta jednak wymaga od osoby przesiedlającej się spełnienia podstawowego warunku, jakim jest fakt przeniesienia stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. W dniu [...] grudnia 2014 r. Skarżący zgłosił mienie przesiedlenia (w postaci między innymi samochodu osobowego) do procedury dopuszczenia do obrotu. W oświadczeniu zawartym w liście mienia przesiedlenia stanowiącej załącznik do zgłoszenia celnego stwierdził, że przywiezione rzeczy służyły mu w trakcie pobytu za granicą, który rozpoczął 10 stycznia 2013 r., a zakończył 11 listopada 2014 r. i z tą datą przeniósł centrum życiowe do Polski. Z przedłożonego wraz ze zgłoszeniem celnym zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały wydanego przez Urząd Gminy w P. w dniu [...] grudnia 2014 r. wynika, że zameldowanie na pobyt stały nie nastąpiło w związku z powrotem Skarżącego z USA w 2014 r. lecz trwało od dnia 16 stycznia 2008 r. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika również, iż było to powtórne przesiedlenie się Skarżącego na obszar Wspólnoty. Stronie przyznane zostało zwolnienie z należności przywozowych mienia przesiedlenia na podstawie zgłoszenia celnego [...] z dnia [...] października 2008r. Przedmiotem importu był wówczas samochód osobowy Mercedes S430 rok produkcji 2003.
Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że w trakcie prowadzonego postępowania ustalono, na podstawie informacji przekazanych przez Straż Graniczną oraz wyjaśnień Strony, że Skarżący od zadeklarowanego przesiedlenia się do Polski w dniu [...] grudnia 2014 r. przebywał w kraju kilka razy: od [...] grudnia 2014 r. do [...] stycznia 2015 r. (wyjazd); od [...] kwietnia 2015 r. (przyjazd) do [...] kwietnia 2015 r. (wyjazd); od [...] sierpnia 2015 r. (przyjazd) do [...] września 2015 r. (wyjazd); od [...] grudnia 2015 r. (przyjazd) do [...] stycznia 2016 r. (wyjazd). Na podstawie powyższego stwierdzić należy w ocenie organu, że w okresie ponad roku od zadeklarowania przesiedlenia się do Polski Skarżący przebywał w kraju łącznie około 3 miesięcy. Przyjazdy do Polski trwające 2-3 tygodnie miały miejsce w czasie Świąt Bożego Narodzenia, Wielkanocy oraz wakacji. Z przekazanych przez Straż Graniczną informacji wynika również, że Skarżący kilkakrotnie odwiedzał Polskę w 2014 roku, przyjeżdżając na krótkie pobyty, przed złożeniem zgłoszenia w grudniu 2014 r.
Organ zauważył także, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że rodzina Państwa C. przesiedliła się do Polski w 2008 r. Po dokonaniu przesiedlenia Państwo C. wybudowali dom, w którym mieszkają obecnie. Żona Strony rozpoczęła działalność gospodarczą, a dzieci uczęszczają do szkoły. Po powrocie do Polski w 2008 r. Skarżący ponownie wyjechał do USA w 2012 r., podjął tam pracę i mieszkał pod adresem [...].
Ponadto organ zwrócił uwagę, że w okresie od [...] czerwca 2009 r. do [...] czerwca 2013 r. Skarżący był zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy
w Ł. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Z powodu rezygnacji został wyłączony z ewidencji osób bezrobotnych z dniem [...] czerwca 2013 r. Z dniem
[...] czerwca 2013 r. został jako członek rodziny zgłoszony przez małżonkę, w związku z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą do ubezpieczenia zdrowotnego, które w sposób ciągły posiada do chwili obecnej. Natomiast zgodnie z informacją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. Skarżący nie jest zgłoszony do ubezpieczenia, nie pobiera renty ani emerytury. W latach 2013-2014 Skarżący wspólnie z żoną składali do Urzędu Skarbowego w Ł. zeznania podatkowe
o wysokości poniesionej straty, wykazując dochód w wysokości 0,00 zł. W systemie podatkowym POLTAX nie odnotowano wpływu informacji o dochodach oraz pobranych zaliczkach dotyczących dochodów uzyskiwanych przez Skarżącego. Zdaniem organu, powyższe wskazuje, iż obecna sytuacja ekonomiczna i społeczna Skarżącego na terytorium RP, jest identyczna do sytuacji społeczno-ekonomicznej Strony na terytorium Polski, jaka istniała w okresie od końca 2012 r. do grudnia 2014 r., kiedy to Skarżący deklarował fakt ustanowienia stałego ośrodka życiowego na terenie USA. Powyższe okoliczności nie potwierdzają zatem faktu, iż po [...] grudnia 2014 r. Skarżący poczynił na terytorium Polski jakiekolwiek kroki, które wskazywałyby, iż po deklarowanej dacie przesiedlenia związał się z Polską
w odmienny sposób ekonomiczny lub społeczny, niż istniejący przed datą [...] grudnia 2014 r. Zatem zawodowo i ekonomicznie Strona nadal nie jest związana z miejscem wskazanym jako miejsce zamieszkania w Polsce w taki sposób jaki była związana z dotychczasowym miejscem zamieszkania w USA. Skarżący posiadający również obywatelstwo amerykańskie wraz ze zgłoszeniami celnymi o dopuszczenie do obrotu towarów z zastosowaniem zwolnień celnych przedkładał bowiem dokumenty dotyczące zatrudnienia w USA, z których wynika, że od otrzymywanego wynagrodzenia potrącane były podatki, składki na ubezpieczenie (social security) oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne (medicare).
Zdaniem organu, zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że ośrodek osobistych i życiowych interesów Skarżącego po zadeklarowaniu przesiedlenia nie uległ zmianie i jest adekwatny do sytuacji, w jakiej Strona znajdowała się podczas zamieszkiwania w USA w okresie od końca 2012 r. do listopada 2014 r. Zasadniczym miejscem zamieszkania Strony nadal są Stany Zjednoczone Ameryki, gdzie Strona faktycznie przebywa, zamieszkując pod adresem [...], Brooklyn oraz gdzie toczy się jej życie. Wskazany adres aktualnego zamieszkania w USA jest adekwatny do adresu zamieszkiwania Strony przed deklarowanym przesiedleniem się do Polski. Fakt posiadania w Polsce domu zlokalizowanego w miejscowości P. i zamieszkiwania pod ww. adresem najbliższej rodziny Strony nie daje podstaw do stwierdzenia, że aktualnie Polska stanowi dla Skarżącego główne miejsce zamieszkania. Ponadto zameldowanie w Polsce pod wskazanym wyżej adresem nie nastąpiło w związku z powrotem Skarżącego do Polski, lecz trwało od dnia [...] stycznia 2008 r. Fakt zameldowania w kraju nie może decydować o przesiedleniu się do Polski. Zameldowanie jest bowiem kategorią prawa administracyjnego, a o miejscu zamieszkania osoby fizycznej decydują kryteria przebywania w danej miejscowości z zamiarem stałego w niej pobytu.
Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, nie można uznać za spełnienie warunku zaprzestania zamieszkiwania w państwie trzecim i ustalenia miejsca zamieszkania na obszarze celnym Wspólnoty sytuacji, w której osoba zainteresowana opuściła terytorium państwa trzeciego, ale akt ten nie był ostatnią czynnością procesu przesiedlania na teren Wspólnoty. Po jego zaistnieniu strona powróciła ponownie do kraju trzeciego. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż Strona już po kilku tygodniach od zgłoszenia do procedury celnej mienia przesiedlenia powróciła do USA, przyjeżdżając ponownie do Polski na krótkie pobyty raz lub dwa razy do roku i nadal przebywa w kraju trzecim.
Organ stwierdził, że konieczność wyjazdów do USA nie została w żaden sposób udowodniona mimo wezwań organu celnego. Wskazany przez Skarżącego powód przebywania w kraju trzecim - opieka nad teściową - po zadeklarowaniu mienia przesiedlenia nie jest wiarygodny. Nie sposób również dać wiary wyjaśnieniom, że w tak długim okresie czasu Strona przebywała w kraju trzecim utrzymując się z oszczędności, emerytury teściowej i dochodów uzyskanych przez żonę w Polsce.
Dyrektor Izby Celnej nie zgodził się z zarzutem nieprawidłowego określenia kwoty długu celnego, poprzez przyjęcie zadeklarowanej przez Stronę wartości celnej zgłoszonego towaru. Z akt sprawy wynika, że w zgłoszeniu celnym Skarżący zadeklarował wartość importowanego samochodu w kwocie 15.000 USD. Dopiero
w odwołaniu podniesiono, że w zgłoszeniu celnym wartość samochodu została zadeklarowana zgodnie z dokumentem zakupu, zaś z uwagi na okres eksploatacji oraz spadek wartości powinna wynosić 10.000 USD. Zdaniem organu żądanie przyjęcia, że zadeklarowana w dniu dokonania zgłoszenia wartość samochodu wynosiła 10.000 USD nie mogło zostać uwzględnione. Organ zwrócił uwagę, że zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość była niższa niż określona w rachunku zakupu. Dodatkowo samochód był eksploatowany przez okres od [...] stycznia 2014 r. (daty zakupu) do [...] października 2014 r. (data faktury eksportowej), a więc przez okres 9 miesięcy. W chwili dokonania zgłoszenia celnego w trakcie rewizji celnej odczytano przebieg samochodu wynoszący 36110 mil, który w porównaniu z przebiegiem widniejącym w tytule własności - 32964 mil wskazuje, iż podczas eksploatacji w USA przez okres 9 miesięcy samochód przejechał 3146 mil czyli około 5.062 km. Wyniki rewizji celnej wskazują również, że importowany samochód nie był uszkodzony, co dodatkowo potwierdza załączona do zgłoszenia dokumentacja fotograficzna. Twierdzenie, że wskazaną w odwołaniu wartość pojazdu (różniącą się o 30% od zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym) potwierdzają notowania takich pojazdów w USA nie zostało poparte żadnymi dowodami. Nie jest również możliwe zweryfikowanie tego argumentu z uwagi na okres jaki upłynął od daty złożenia zgłoszenia, bowiem wartość pojazdu jest ustalana na dzień dokonania zgłoszenia. Ponadto organ celny w chwili złożenia zgłoszenia dokonał analizy cen tego typu pojazdów na rynku amerykańskim. Średnie wartość samochodów VW Jetta z 2012 r. (o rok starszych niż zgłoszony do procedury dopuszczenia do obrotu) była zbliżona do zadeklarowanej przez zgłaszającego.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem Skarżący złożył skargę do Sądu. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego:
– poprzez błędne zastosowanie art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz określenie kwoty długu celnego w oparciu o wartość transakcyjną z dnia zakupu pojazdu (obniżoną o 370,74 USD), podczas gdy wartość ta powinna odpowiadać wartości rynkowej z dnia zgłoszenia tj. 10.000 USD ze względu na 11 miesięczny okres użytkowania pojazdu na terenie USA;
– art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych i Art. 25 Kodeksu cywilnego poprzez uznanie, że powrót strony do Polski w grudniu 2014 r. nie stanowi zmiany miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty i nie nastąpiło przesiedlenie na teren Wspólnoty, a przez to nie wystąpiły przesłanki do zwolnienia z cła z tytułu sprowadzonego mienia;
2. naruszenie przepisów postępowania:
- art. 120 w zw. z art. 121, art. 122, art.187 § 1, art.191 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o wadliwie ustalony stan faktyczny tj. poprzez uznanie, że Skarżący nie przeniósł swojego miejsca zamieszkania z obszaru USA do Polski oraz przyjęcie wartości transakcyjnej z dnia zakupu obniżonej o 370,74 USD, podczas gdy wartość ta powinna odpowiadać wartości rynkowej z dnia zgłoszenia i uwzględniać 11 miesięczny okres użytkowania pojazdu na obszarze USA.
Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie niniejszej sporne okazały się być dwie kwestie: ustalenie, czy skarżący przeniósł swoje miejsce zamieszkania z obszaru USA do Polski oraz poprawność ustalenia przez organy wartości pojazdu przyjętej do określenia długu celnego.
Przeniesienie miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty jest jedną z przesłanek zwolnienia z należności celnych przywozowych mienia osobistego przywożonego przez osoby fizyczne i wynika z art. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 z 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych. Musi mieć ono charakter czynności faktycznych a nie deklaratoryjnych. Analiza treści art. 4 pkt 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego stanowiącego o siedzibie osoby fizycznej we Wspólnocie oraz art. 7 ust. 1 dotyczącego ustalenia miejsca zamieszkania na terenie Wspólnoty pozwala na wniosek, że działania osoby fizycznej wyrażające wolę zakończenia stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim, nawet jeśli jednocześnie podejmuje działania w celu ustalenia zamieszkania na obszarze celnym Wspólnoty, polegające na posiadaniu meldunku, nieruchomości, nie wskazuje, aby faktycznie nastąpiło przeniesienie stałego miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty. Zakończenie stałego miejsca zamieszkania w państwie trzecim i opuszczenie terytorium państwa trzeciego może być rozciągnięte w czasie, jest jednak ostatnią czynnością podjętą w procesie przesiedlania do miejsca stałego zamieszkania, które oznacza miejsce koncentracji spraw życiowych i osobistych, zawodowych, rodzinnych, ale także miejsce, w którym skupiona jest "życiowa działalność". Wykładnia art. 25 kodeksu cywilnego, pomocna dla interpretacji pojęcia "miejsca zamieszkania" wyróżnia dwie płaszczyzny, które muszą wystąpić łącznie, aby można było mówić o miejscu zamieszkania osoby fizycznej: po pierwsze fizyczne przebywanie (corpus) oraz wolę zamiaru stałego pobytu ( animus).
Odnosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy i stawianych w skardze zarzutów Sąd podziela w całości stanowisko organów celnych, które nie potraktowały powrotu skarżącego do Polski w grudniu 2014 r. jako zmiany miejsca zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty i przesiedlenia na teren Wspólnoty. Organy prawidłowo i wszechstronnie zebrały materiał dowodowy i dokonały ustaleń faktycznych poprzedzonych rzetelną, opartą na zasadach logiki i doświadczenia życiowego oceną. Uwzględniły przy tym okoliczności wynikające z dokumentów pozyskanych w trakcie postępowania ( informacje ZUS, KRUS Placówka Terenowa w Ł., Starostwa Powiatowego w Ł., Narodowego Funduszu Zdrowia Oddział Wojewódzki w B., Powiatowego Urzędu Pracy w Ł., Straży Granicznej), zeznania świadków (osób bliskich dla skarżącego), wyjaśnień samego skarżącego dotyczących przyczyn wyjazdów z Polski do USA oraz terminów tychże. Z materiału dowodowego wynika, iż skarżący w dniu [...] grudnia 2014 r. przybył do Polski na krótki, bo trwający zaledwie miesiąc pobyt, który wielokrotnie potem był powtarzany, zazwyczaj w terminach świąt lub wakacji i trwał dwa lub trzy tygodnie. Sytuacja skarżącego – w zakresie jego statusu zawodowego, ubezpieczeniowo – zdrowotnego, meldunkowego i podatkowego – nie uległa zmianie na skutek tego przyjazdu. Była ona constans od przyjazdu do Polski w 2008 r. Trafna jest zatem konkluzja organu, że przyjazdy skarżącego do Polski, te odbyte przed, jak i po 2014 r. niczym się od siebie nie różnią. Służą odwiedzinom rodziny i podtrzymywaniu więzi z bliskimi. Sąd dodatkowo zauważa, że odwiedziny tego rodzaju są powszechne wśród osób stale zamieszkujących za granicą, gdzie podejmują zatrudnienie i gdzie lokalizuje się ich centrum życiowe, a przyjazdy do kraju ( z racji ich okołoświątecznych terminów jak i krótkotrwałego czasu pobytu ) mają charakter rodzino – wypoczynkowy. Także celne są wnioski organu odnośnie do sytuacji skarżącego na terenie USA za okres od końca 2012 r. do chwili orzekania decyzją ustalającą dług celny. Organ stwierdził bowiem, że ośrodek osobistych i życiowych interesów skarżącego po zadeklarowaniu przesiedlenia nie uległ zmianie i jest adekwatny do sytuacji, w jakiej skarżący znajdował się podczas zamieszkiwania w USA w okresie od końca 2012 r. do listopada 2014 r. Skarżący faktycznie przebywa na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki, zamieszkuje pod tym samym adresem jaki wskazywał w dokumentacji celnej w związku z deklarowanym przesiedleniem się. Poprawności tych ustaleń nie zmienia fakt, iż skarżący posiada meldunek na terenie Polski, ani że posiada tutaj nieruchomość. Meldunek bowiem jest kategorią prawa administracyjnego, zaś o miejscu stałego zamieszkania decydują kryteria przebywania w danej miejscowości z zamiarem stałego pobytu. Sąd podkreśla w tym miejscu, iż meldunek na terenie Polski skarżący posiadał już w 2008 r. i nie wymeldował się z podawanego adresu P. w związku z opuszczeniem terytorium Polski i kolejnym wyjazdem do USA. Okoliczność ta dodatkowo potwierdza słuszność oceny, iż absolutnie bez znaczenia w niniejszej sprawie pozostaje meldunek skarżącego w Polsce.
Trafnie organ nie uwzględnił w stanie faktycznym i nie uznał za wiarygodne twierdzeń skarżącego odnośnie do przyczyn rodzinnych zmuszających go do opuszczenia kraju i kolejnego wyjazdu do USA. Niewątpliwie to na osobie zainteresowanej (tutaj: skarżącym), ubiegającej się o zwolnienie towarów z należności przywozowych spoczywa obowiązek wykazania okoliczności, z których wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Powyższe wynika z art. 126 rozporządzenia Rady (WE) z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych i oznacza, że to skarżący powinien był przedstawić właściwym organom dowody, że spełnia warunki do skorzystania ze zwolnienia celnego. Twierdzenie skarżącego zatem, że ciężar dowodzenia spoczywa na organie jest pozbawione podstaw prawnych i nieuprawnione.
Skarżący w żadnym razie nie wywiązał się z tego obowiązku. Twierdzenie jego o potrzebie zapewnienia osobistej opieki nad chorą teściową nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione, ani też udowodnione. Skarżący wzywany był do przedłożenia dokumentacji medycznej (zaświadczenia lekarza prowadzącego), z której wynikałaby potrzeba sprawowania osobistej opieki nad jego teściową. W aktach sprawy nie ma takowego zaświadczenia, a jedynie enigmatyczne oświadczenie skarżącego, iż służby medyczne w USA zaświadczeń o takiej treści nie wystawiają. Twierdzenie powyższe sprzeczne jest z zasadami doświadczenia życiowego. Ponadto, gdyby rzeczywiście istniała potrzeba zapewnienia takiej opieki, skarżący nie miałby realnej możliwości, by przyjeżdżać do Polski w okresie świąteczno-wakacyjnym, opuszczając w tym czasie osobę chorą wymagającą opieki.
Niezależnie jednak od kwestii braku udowodnienia tej okoliczności Sąd zwraca uwagę na orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie C -528/14 wydane na tle art. 3 rozporządzenia Rady (WER) nr 1186/2009 ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych. Podkreślono w nim się potrzebę całościowego uwzględnienia okoliczności faktycznych danej sprawy, bez priorytetowego traktowania którejkolwiek z nich, a tym okoliczności związanych z więzami osobistymi. Tezy tego orzeczenia , w zestawieniu z dowodami zgromadzonymi w niniejszej sprawie, pozwalają na wniosek, że fakt, iż na terenie Polski zamieszkuje żona skarżącego i ich dzieci nie na decydującego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i oceny, czy nastąpiło przesiedlenie skarżącego w grudniu 2014 r. Pamiętać bowiem trzeba (w oparciu o dane Straży Granicznej), że rodzina skarżącego od 2008 r. funkcjonuje w ten sposób, że skarżący powraca do USA w dość regularnych odstępach czasu i w takich samych odstępach odwiedza rodzinę zamieszkującą na stałe w Polsce. Niewątpliwie okoliczność, iż w Polsce zamieszkuje żona i dzieci skarżącego są istotne dla oceny przyczyn i powodów przyjazdów skarżącego do Polski, nie przesądzają jednak o tym, że skarżący na terenie Polski ustanowił swoje stałe miejsce zamieszkania i centrum spraw życiowych.
Reasumując powyższe rozważania Sąd nie dopatrzył się w procedowaniu organów celnych naruszenia przepisów Ordynacji Podatkowej związanych z błędną, wadliwą oceną stanu faktycznego w sprawie dokonana w kontekście ustaleń, iż skarżący nie przesiedlił się z terenu państwa trzeciego na teren Wspólnoty.
Sąd nie podzielił także zarzutu skargi dotyczącego nieprawidłowego określenia kwoty długu celnego poprzez przyjęcie zadeklarowanej przez skarżącego wartości celnej zgłoszonego towaru. W aktach postępowania administracyjnego znajdują się dokumenty w postaci zgłoszenia celnego z dnia [...].12.2014 r., listy mienia przesiedlenia oraz oświadczenie skarżącego J. C. z dnia [...].12.2014 r. Wynika z nich, iż skarżący osobiście zadeklarował wartość pojazdu na dzień zgłoszenia w kwocie 15.000 USD. Wartość podana przez skarżącego została zweryfikowana przez organ. Dokonując rewizji towaru oraz kontroli załączonych do zgłoszenia celnego dokumentów organ ustalił, że sprowadzony do Polski pojazd wyprodukowany został w 2012 r., a nie jak wskazał skarżący w 2013 r. Rozbieżność tą organ wyjaśnił. Ponadto zasięgnął informacji na temat wartości tego typu pojazdów z 2012 r. oferowanych na rynku kraju eksportu. Z ustaleń poczynionych przez organ i nie zakwestionowanych przez skarżącego wynikało (skarżący na karcie weryfikacji zgłoszenia celnego potwierdził własnoręcznym podpisem ustalenia organu), że średnia wartość samochodu marki Volkswagen Jetta z 2012 r. w stanie doskonałym kształtowała się w granicach 14.609 USD. Oznacza to, że wartość pojazdu skarżącego o roku modelowym z 2013 r. na rynku eksportu byłaby wyższa niż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. Skarżący do zgłoszenia celnego dołączył rachunek zakupu pojazdu z 24.01.2014 r. za kwotę 15.370 USD. Do zgłoszenia celnego wpisał kwotę 15.000 USD. Przyjąć zatem należało, co trafnie ocenił organ, że skarżący zmniejszając wartość pojazdu o 370 USD uwzględnia czasokres jego użytkowania na terenie USA po dacie jego zakupu, a do deklaracji podaje wartość faktyczną pojazdu. W przeciwnym wypadku niezrozumiałym byłaby różnica kwot zakupu i deklarowana zaimportowanego auta.
Zgodnie z art. 199 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania Wspólnotowego Kodeksu Celnego zgłaszający jest odpowiedzialny za prawdziwość informacji podanych w zgłoszeniu celnym. Skarżący podał w zgłoszeniu kwotę 15.000 USD ( inną niż kwota zakupu, bo mniejszą o 370 USD), a organy celne po zweryfikowaniu wartości celnej nie znajdując podstaw do jej zakwestionowania, zaakceptowały ją. Dysponowały bowiem, uzyskanym w trakcie rewizji pojazdu, jego rzeczywistym przebiegiem oraz stanem blacharsko – technicznym (sprawny, nieuszkodzony). Ocena wartości pojazdu dokonana przez organ w zestawieniu z kwotą zadeklarowana przez skarżącego nie jest zatem ani gołosłowna, ani pobieżna, ani też oderwana od realiów cen tego typu na rynku USA. Odpowiada także zastosowanemu prawu materialnemu- art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Z kolei twierdzenia skarżącego o wartości pojazdu na terenie USA znacząco różniącej się od zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym sąd traktuje jako gołosłowne i nie poparte żadnymi dowodami. Okoliczność, że pojazd był eksploatowany po jego zakupie przez okres kilku miesięcy na terenie USA, co skutkowało wzrostem liczby przejechanych kilometrów o około 5 tysięcy, nie jest w ocenie sądu wystarczająca do przyjęcia, iż nastąpił ponad 30 % spadek jego wartości. Sprzeczne byłoby to z realiami cen na rynku samochodowym i oznaczało, że po kilku latach eksploatacji wartość pojazdu jest zerowa.
Uznając zatem także za niezasadne zarzuty związane z przyjętą wartością celną pojazdu, Sąd skargę oddalił, stosownie do treści art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło