I SAB/Bk 7/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marcin Kojło, Sędziowie sędzia WSA Justyna Siemieniako (spr.), sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 stycznia 2025 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Warszawie Oddział Regionalny w Białymstoku w przedmiocie umorzenia składki na ubezpieczenie społeczne rolników za II kwartał 2024 r. p o s t a n a w i a odrzucić skargę. , Wnioskiem z 2 maja 2024 r. (data wpływu do organu) A. D. (dalej jako: "skarżący") zwrócił się do Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o umorzenie należności za okres od 1 kwietnia 2024 r. do 30 czerwca 2024 r. Decyzją z 7 czerwca 2024 r., znak 0101-DU.411.27.2024, Prezes KRUS odmówił skarżącemu umorzenia należności. W dniu 24 czerwca 2024 r. do organu wpłynęło odwołanie skarżącego od ww. decyzji. Pismem z 31 lipca 2024 r. skarżący złożył do organu ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Decyzją z 23 sierpnia 2024 r., znak 0101-DU.411.27.2024, Prezes KRUS utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Pismem z 30 września 2024 r. (data wpływu do Oddziału Regionalnego KRUS w Białymstoku: 1 października 2024 r.; data wpływu do Placówki Terenowej KRUS w Augustowie: 4 października 2024 r.), skarżący złożył skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa KRUS w przedmiocie umorzenia składki na ubezpieczenie społeczne rolników za II kwartał 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Powyższa ocena ma związek ze stwierdzeniem przez sąd, że w dniu wniesienia skargi sprawa, której dotyczy skarga na przewlekłość, miała charakter sprawy zakończonej, albowiem organ wydał już wcześniej decyzję drugoinstancyjną z 23 sierpnia 2024 r. Powyższe oznacza, że w dniu wniesienia skargi nie istniał już zatem przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."). Problem dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania już po wydaniu aktu w postępowaniu, którego dotyczy skarga, był przedmiotem analizy w dwóch uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uchwale z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19 (powoływane orzeczenia dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), NSA stwierdził, że: "Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Z kolei w uchwale z 7 marca 2022 r., II OPS 1/21 – znajdującej bezpośrednie zastosowanie w sprawie niniejszej - NSA wyraził następujące stanowisko: "Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Istota argumentacji w uzasadnieniach obydwu uchwał opiera się na podstawowej tezie, że wydanie aktu kończącego ostatecznie postępowanie administracyjne skutkuje ustaniem stanu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jeżeli w dacie wniesienia skargi stan bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania ustał, brak jest przedmiotu sprawy sądowoadministracyjnej, co uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania i skutkuje odrzuceniem skargi. Ponadto sąd wskazuje, że podziela prezentowany w dotychczasowym orzecznictwie NSA pogląd, zgodnie z którym zdarzeniem prawnym, które kończy stan bezczynności lub przewlekłości, jest załatwienie sprawy przez organ i stan ten należy wiązać z terminem, w jakim został przez organ wydany dany akt administracyjny (zob. wyroki NSA: z 24 stycznia 2023 r., II OSK 1575/22; z 17 maja 2024 r., III OSK 1052/24; postanowienie NSA z 23 maja 2024 r., III OSK 1169/24). Skoro więc skarga została nadana już po wydaniu decyzji drugiej instancji, to w dacie wniesienia skargi postępowanie posiadało status zakończonego. Wypada zauważyć, że decyzja drugiej instancji została wysłana do skarżącego 23 sierpnia 2024 r. (zatem w dacie jej wydania), jednak pomimo podwójnego awizowania nie została odebrana przez adresata, w konsekwencji czego zwrócono ją do nadawcy. O fakcie tym organ poinformował skarżącego pismem z 14 października 2024 r. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.