I SPP/Bk 35/19
PostanowienieWSA w Białymstoku2019-08-19
Skład orzekający: sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego jest prawidłowe, jeśli strona nie złożyła wniosku na urzędowym formularzu w wyznaczonym terminie, mimo że twierdzi, iż nadała przesyłkę poleconą z wypełnionym formularzem?Ratio decidendi
Zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania jest prawidłowe, gdy strona nie złożyła wniosku na urzędowym formularzu w wyznaczonym terminie. Niezachowanie wymogu złożenia wniosku na urzędowym formularzu stanowi brak formalny, a jego nieuzupełnienie w terminie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 p.p.s.a. Okoliczności przedstawione w sprzeciwie, dotyczące nadania przesyłki poleconej, są bez znaczenia dla rozstrzygnięcia, jeśli wniosek nie został złożony na wymaganym formularzu w terminie.Stan faktyczny
A. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego do sporządzenia skargi kasacyjnej. Referendarz sądowy wezwał go do uzupełnienia braku formalnego poprzez złożenie wniosku na urzędowym formularzu w terminie 7 dni. Wezwanie zostało doręczone żonie skarżącego. Po bezskutecznym upływie terminu referendarz pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw, twierdząc, że nadał przesyłkę poleconą z wypełnionym formularzem w zakreślonym terminie. Sąd utrzymał w mocy zarządzenie referendarza.Rozstrzygnięcie
Utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2019 r. sprzeciwu A. B. od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 11 lipca 2019 r. w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] września 2018 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji rachunku bankowego p o s t a n a w i a utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie
We wniosku z dnia 15 maja 2019 r. A. B. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego podając, iż od doręczonego wyroku przysługuje mu skarga kasacyjna, która powinna być sporządzona i podpisana przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Wskazał, że z uwagi na trudną sytuację materialno-finansową jest zmuszony skorzystać z pomocy ze strony państwa.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 20 maja 2019 r. Skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego ww. wniosku przez złożenie go na urzędowym formularzu w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że wezwanie wraz z formularzem zostało doręczone żonie Skarżącego w dniu 7 czerwca 2019 r. (k. 6 akt sprawy).
Zarządzeniem z dnia 11 lipca 2019 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. pozostawił bez rozpoznania wniosek A. B., wobec niewykonania wezwania do złożenia tego wniosku na aktualnym formularzu PPF.
Pismem z dnia 22 lipca 2019 r. Skarżący wniósł sprzeciw od powyższego zarządzenia wnosząc o jego uchylenie i wskazując, że w dniu 14 czerwca 2019 r., za pośrednictwem placówki pocztowej w Z., nadał przesyłkę poleconą zawierającą wypełniony formularz PPF, a co za tym idzie dokonał ciążącego na nim obowiązku w zakreślonym przez Sąd terminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Sprzeciw skarżącego nie mógł być uwzględniony.
Zgodnie z art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej w skrócie: "p.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Stosownie do treści art. 259 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 p.p.s.a., od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia. Sąd rozpatrując sprzeciw, zgodnie z treścią art. 260 § 1 p.p.s.a. - wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy.
W myśl art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, stanowiącym – w przypadku osób fizycznych – załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. i w konsekwencji należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Taki tryb został zastosowany wobec skarżącego, któremu doręczono wezwanie do uzupełnienia braku wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu w dniu 7 czerwca 2019 r. Referendarz słusznie stwierdził, że termin do uzupełnienia tego braku upłynął w dniu 14 czerwca 2019 r. i do tego dnia skarżący nie spełnił nałożonego na niego obowiązku. W rezultacie, uchybienie temu terminowi musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 p.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Nawet nieznaczne uchybienie terminowi pociąga za sobą taki skutek procesowy.
Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostają okoliczności przedstawione w sprzeciwie, zmierzające do wykazania braku uchybienia terminu. Wyjaśnić bowiem należy, ze skarżący złożył kilka wniosków w zakresie przyznania mu prawa pomocy. Niniejsza sprawa dotyczy wniosku o ustanowienie z urzędu adwokata lub radcy prawnego do sporządzenia i podpisania kasacji i w tej sprawie Skarżący nie przedłożył wniosku na wymaganym formularzu, w związku z tym bez znaczenia pozostaje fakt, iż uzupełnił on braki formalne w sprawie o sygnaturze I SA/Bk 55/19, gdyż jest to sprawa dotycząca zwolnienia z kosztów sądowych – opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku w kwocie 100 zł. Skarżący otrzymał dwa wezwania, tak więc zobowiązany był do przedłożenia dwóch wniosków na dwóch urzędowych formularzach.
Termin siedmiodniowy do uzupełnienia braków formalnych jest terminem ustawowym, który nie może być skracany, jak też wydłużany przez Sąd. Jego uchybienie sprawiło, że referendarz sądowy miał obowiązek pozostawić powyższy wniosek bez rozpoznania. Skarżone zarządzenie referendarza jest zatem zgodne z prawem.
Na marginesie Sąd pragnie wyjaśnić, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie pozbawia skarżącego prawa do złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższego zaskarżone sprzeciwem zarządzenie należało utrzymać w mocy, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 260 § 1 i 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło