II SA/Bk 103/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2016-07-28

Skład orzekający: Mieczysław Markowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu jest prawidłowe, jeśli wnioskodawca nie uzupełnił braków formalnych mimo wezwania?
Ratio decidendi
Zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu jest prawidłowe, jeśli wnioskodawca nie uzupełnił braków formalnych w wyznaczonym terminie. Niezachowanie wymogu złożenia wniosku na urzędowym formularzu stanowi brak formalny, który należy wezwać do uzupełnienia pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Uchybienie temu terminowi skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania zgodnie z art. 257 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Stowarzyszenia i fundacje wniosły o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wezwano ich do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w tym złożenia go na urzędowym formularzu, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Mimo prawidłowego doręczenia wezwań i załączenia formularza, wnioskodawcy nie uzupełnili braków. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Strony wniosły sprzeciw, który został utrzymany w mocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lipca 2016 r. sprzeciwu S. F. Z. w B, S. F. Z. w B. (w likwidacji), S. Z. B.w B. oraz F.T. U. Ś. w B. od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 28 czerwca 2016 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]listopada 2015 Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla inwestycji p o s t a n a w i a utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego. , , , Stowarzyszenie zwykłe F. Z. w B., S. F. Z. w B. w likwidacji, S. Z.B. w B. oraz F. T. U. Ś. w B. wniosły o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego (k. 121,127,131). W dniu 10 maja 2016 r. i w dniu 19 maja 2016 r. wezwano s. i f. do uzupełnienia braków formalnych wniosku, poprzez złożenie wniosku na urzędowym formularzu zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U z 2015 r. poz. 1257), w terminie 7 dni od dnia otrzymania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Ponadto pod tym samym rygorem wezwano do usunięcia innych braków formalnych, w tym uchwał i dokumentów potwierdzających m.in. upoważnienie R. K. do reprezentowania stowarzyszenia i fundacji (k. 122,137). Wezwania doręczono prawidłowo odpowiednio w dniu 27 maja 2016 r. i w dniu 8 czerwca 2016 r.(zwrotne potwierdzenia odbioru k. 138, k. 148). Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zarządzeniem z dnia 28 czerwca 2016 r. pozostawił wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego bez rozpoznania. Sprzeciw od powyższego postanowienia złożyły skarżące S. i F. reprezentowane przez R. K. żądając zwolnienia od kosztów i przyznania z urzędu bezpłatnej pomocy radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "p.p.s.a."), w brzmieniu nadanym przez art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę sąd wypowiada się, zatem o zasadności zaskarżonego sprzeciwem zarządzenia i dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu, a nie jak dotychczas rozpoznaje sprawę na nowo. Zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, stanowiącym – załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uchybienie temu terminowi musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 p.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Taka sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie, co wynika wprost z treści uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia. Wydający je referendarz sądowy słusznie wskazał, że mimo upływu wyznaczonego siedmiodniowego terminu skarżące stowarzyszenia i fundacja nie złożyły wniosku o przyznanie prawa pomocy na wymaganym nowym, urzędowym formularzu, aktualnie obowiązującym oraz nie uzupełniły pozostałych braków formalnych. Podkreślić przy tym wypada, że prawidłowy formularz załączono do tego wezwania, lecz strona skarżąca z niego nie skorzystała. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd stwierdził, że referendarz sądowy prawidłowo uznał, że wniosek o prawo pomocy jako niezłożony na urzędowym formularzu należy pozostawić bez rozpoznania, wobec czego zaskarżone sprzeciwem zarządzenie referendarza sądowego utrzymano w mocy. Z tych względów, na mocy art. 260 § 1 i § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło